Ραγδαία αύξηση στα πολιτικά υποκινούμενα εγκλήματα στη Γερμανία καταγράφει η Ομοσπονδιακή Εγκληματολογική Υπηρεσία (Bundeskriminalamt) για το 2021.Την ώρα που η Γερμανία καταγράφει μεγάλη μείωση στον αριθμό των νέων κρουσμάτων κορωνοϊού, νέα στοιχεία που δόθηκαν την Τρίτη στη δημοσιότητα καταδεικνύουν ότι η πανδημία διαδραμάτισε έμμεσα ρόλο στην αύξηση των πολιτικά υποκινούμενων εγκλημάτων κατά το περασμένο έτος. Μεγάλο ποσοστό των καταγεγραμμένων αδικημάτων – από υλικές ζημιές και παραβιάσεις του δικαιώματος του συνέρχεσθαι μέχρι δολοφονίες- συνδέονται με τις διαδηλώσεις κατά των μέτρων για τον περιορισμό της διάδοσης του ιού.

Τα στοιχεία της Ομοσπονδιακής Εγκληματολογικής Υπηρεσίας (BKA) κάνουν λόγο για 55.048 πολιτικά υποκινούμενα εγκλήματα μέσα στο 2021. Πρόκειται για αύξηση της τάξεως του 23% σε σχέση με το προηγούμενο έτος και ταυτόχρονα αριθμό-ρεκόρ από το 2011, οπότε και άρχισε η επίσημη καταγραφή των στοιχείων αυτών.

Η μεγαλύτερη αύξηση, σε ποσοστό που προσεγγίζει το 150% σε σχέση με το 2020, σημειώνεται στον αριθμό των ποινικών αδικημάτων που δεν έχουν ακροδεξιό, ακροαριστερό, ξενοφοβικό ή θρησκευτικό χαρακτήρα. Περίπου 7.000 περιστατικά συνδέονται με την πανδημία του κορωνοϊού, καθώς και με τις ομοσπονδιακές εκλογές του Σεπτεμβρίου, αλλά και άλλες εκλογικές αναμετρήσεις σε γερμανικά κρατίδια.

Η υπουργός Εσωτερικών Νάνσι Φέιζερ έκανε ειδική αναφορά στη δολοφονία ενός 20χρονου εργαζομένου σε πρατήριο καυσίμων στο Ίνταρ-Όμπερσταϊν, στο κρατίδιο Ρηνανία-Παλατινάτο, από έναν πελάτη στον οποίο έκανε υπόδειξη να φορέσει μάσκα. Χαρακτηρίζοντας το έγκλημα «τρομακτικό αποκορύφωμα” όσων αποτυπώνονται στην έκθεση, η κ. Φέιζερ είπε ότι τα στοιχεία αποτελούν “εργαλείο μέτρησης της έντασης των κοινωνικών συγκρούσεων”.

Ειδική μνεία στο “ετερογενές” κίνημα των Querdenker

Σχολιάζοντας τα ευρήματα ο πρόεδρος του ΒΚΑ Χόλγκερ Μυνχ αναφέρθηκε στις, συχνά βίαιες, διαδηλώσεις της τελευταίας διετίας εναντίον των μέτρων για τον περιορισμό της διάδοσης του κορωνοϊού. Χαρακτηρίζοντας τους συμμετέχοντες σε αυτές μία “ετερογενή, ανάμεικτη σκηνή”, ο Μυνχ ξεχώρισε το αμφιλεγόμενο κίνημα των Querdenker, σημειώνοντας ότι ακροδεξιά στοιχεία επιχείρησαν να εργαλειοποιήσουν διαμαρτυρίες αντιεμβολιαστών προς ίδιον όφελος και να “βρουν ένα σύνδεσμο με το αστικό-δημοκρατικό κέντρο της κοινωνίας”, προσπάθεια που, όπως ο ίδιος είπε, δεν στέφθηκε με επιτυχία.

Τόσο για τον Μυνχ όσο και για την υπουργό Εσωτερικών, “ο ακροδεξιός εξτρεμισμός παραμένει η μεγαλύτερη απειλή για τη φιλελεύθερη-δημοκρατική κοινωνία μας”, ακόμη κι αν η έκθεση καταγράφει μικρή μείωση εγκλημάτων με τέτοιο υπόβαθρο.

“Ντροπή για τη χώρα” ο αντισημιτισμός

Το 2021 σημειώθηκαν 3.000 περισσότερα εγκλήματα αντισημιτικού χαρακτήρα από το 2020, μια αύξηση κατά 29% και μία “ντροπή για τη χώρα μας”, όπως υπογράμμισε η κ. Φέιζερ, χαρακτηρίζοντας εξίσου επαίσχυντο το ότι “η γενοκτονία των ευρωπαίων εβραίων υποβαθμίστηκε από κάποιους αρνητές του κορωνοϊού που είχαν καρφιτσώσει πάνω τους ένα κίτρινο άστρο”.

Υπήρξαν ωστόσο και επικρίσεις για το ότι ένα μεγάλο ποσοστό εγκλημάτων δεν εντάσσεται από τους συντάκτες της έκθεσης σε κάποια κατηγορία. Ο χώρος των αρνητών του κορωνοϊού, για παράδειγμα, “έχει ριζοσπαστικοποιηθεί σημαντικά” και επιδεικνύει “ξεκάθαρες τάσεις βίας”, σύμφωνα με την επικεφαλής του Κέντρου Παρακολούθησης, Ανάλυσης και Στρατηγικής Πία Λάμπερτι, η οποία κάνει λόγο για σύνδεση των διαδηλώσεων με την ακροδεξιά.

“Μια συνωμοσιολογική κοσμοθεωρία είναι στενά συνυφασμένη με ρατσιστικά και αντισημιτικά στοιχεία”, σημειώνει η Λάμπερτι, συμπληρώνοντας ότι κάτι τέτοιο θέτει σε κίνδυνο ανθρώπους, “οι οποίοι προσδιορίζονται ως εχθροί”.

Αδικήματα και στη σκιά του πολέμου στην Ουκρανία;

Τόσο το υπουργείο Εσωτερικών όσο και οι υπηρεσίες ασφαλείας βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με φαινόμενα βίας με δυνητικά πολιτικά κίνητρα, ως απόρροια του πολέμου της Ρωσίας εναντίον της Ουκρανίας. Το πρώτο διάστημα μετά από το ξέσπασμα του πολέμου καταγράφονταν περίπου 270 περιστατικά την εβδομάδα, τα περισσότερα εκ των οποίων εναντίον ατόμων ρωσικής καταγωγής. Πάντως, σύμφωνα με τον κ. Μυνχ, έχουν μειωθεί πλέον σε λιγότερα από 200 την εβδομάδα. “Η συναισθηματική ένταση έχει αποδυναμωθεί”, λέει ο ίδιος, κάτι που όμως θα μπορούσε να αλλάξει ανά πάσα στιγμή.

Μάρσελ Φύρστεναου

Επιμέλεια: Κατερίνα Αλεξανδρίδη