Γιάννης ΔελόγλουΓιάννης Δελόγλου
j.deloglou@elliniki-gnomi.eu

Καστανιά. Τετραήμερο οδοιπορικό στην παράδοση, τη μουσική και του χορού παρακολούθησαν με μεγάλο ενδιαφέρον 550 Ποντιόπουλα από την Ελλάδα και το Εξωτερικό στους χώρους τής Ιεράς Μονής Παναγία Σουμελά στην Καστανιά Ημαθίας. Ήταν το 13ο Συναπάντημα Νεολαίας Ποντιακών Σωματείων, που γίνεται πάντα στους ίδιους χώρους με μεγάλη επιτυχία. Μια γέφυρα επικοινωνίας, επαφών και γνωριμίας, ένα παράθυρο γνώσεων και ένα κληροδότημα της ρίζας τους αποκτούν οι νεολαίοι που δείχνουν συνεχώς ότι τα ενδιαφέροντά τους αυξάνονται όταν πρόκειται για την ιστορία των προγόνων τους.

Νεολαίοι και συνοδοί βάζουν αδιάκοπα το λιθαράκι της συνέχειας με ομόνοια και συνέπεια. Βελτιώνουν τα διδάγματα, βελτιώνουν ότι πολύτιμο χρειάζεται η παρουσία τους στον Ποντιακό χώρο και κινούν διαδικασίες, για να ενώσουν όσο γίνεται περισσότερο τη γενιά τους στο ταξίδι των Αργοναυτών. Είναι χρέος τους και το γνωρίζουν, είναι υποχρέωση και το ξέρουν. Είναι ο καιρός πλέον που πρέπει να επικρατήσει η αγάπη, η συνεργασία, ο κοινός στόχος και σκοπός κάθε ανθρώπου, που σέβεται τις ρίζες του, την ιστορία την ύπαρξή του. Ήρθε η εποχή που οι νέοι θα μας οδηγήσουν εκεί που εμείς ονειρευτήκαμε μα δεν φτάσαμε ποτέ. Και αν δεν είμαστε εγωιστές πολλά θα καταλάβουμε. Ας αφήσουμε το τιμόνι σε νεότερους και σε πολλούς τομείς. Αν δεν το θέλουμε τότε ας τους αφήσουμε τουλάχιστον να οδηγήσουν το δικό τους άρμα στον προορισμό που όλοι ονειρευόμαστε. Η ζωντάνια, το πάθος και ο ενθουσιασμός αυτών των παιδιών είναι εγγύηση που πρέπει να εξετάσουμε. Σίγουρα δεν ήρθε ακόμη η ώρα να μας οδηγήσουν σε λεωφόρους αλλά η πορεία συνεχίζεται.

Η πρώτη ημέρα κύλησε με την άφιξη των αποστολών, τακτοποίηση των εκπροσώπων των Σωματείων και αργότερα το παραδοσιακό γλέντι στον αύλειο χώρο του ξενώνα «τη Σαντάς τ’οσπίτ».

Η δεύτερη ημέρα άρχισε με την συνάντηση των αρχηγών αποστολών και στη συνέχεια με λεωφορείο επισκέφτηκαν στη Βέροια τον Αντιπεριφερειάρχη Κωνσταντίνο Καραπαναγιωτίδη, πρώην νομάρχη και διακεκριμένο καλλιτέχνη του Ποντιακού τραγουδιού, και ακολούθως την δημοτική κεντρική Βιβλιοθήκη της Βέροιας, βραβευμένη από το Ίδρυμα Bill και Melinda Gates. Το απόγευμα της ίδιας ημέρας άρχισαν οι εργασίες με το καλωσόρισμα των νέων από τον Σεβασμιότατο Μητροπολίτη Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ.κ. Παντελεήμονα, Πρόεδρο του Ιερού Προσκυνήματος Παναγία Σουμελά.

Ο Σεβασμιότατος τόνισε ότι, η νέα γενιά είναι η ελπίδα μας για τη διατήρηση της ιστορίας και των παραδόσεων του ποντιακού Ελληνισμού, όχι ως ένα είδος μουσειακό, που θα εκτίθεται σε προσθήκες και θα απεικονίζεται σε φωτογραφίες, αλλά ως τρόπος ζωής, που ταυτόχρονα δίνει ζωή στις μνήμες και τις προσδοκίες μας, δίνει ζωή στα όνειρα και τις λαχτάρες μας.

Αναφερόμενος δε στην κρίση της εποχής, επισήμανε πως δεν είναι μόνο οικονομική αλλά ακούει στο όνομα, κρίση των αξιών, κρίση ιδανικών, αυτά που συγκροτούν την κοινωνία μας, που συγκροτούν τον πολιτισμό μας, που είναι θεμέλιο και ζωτική δύναμη για κάθε πρόοδο και εξέλιξη, και που χωρίς αυτά τίποτε δεν μπορεί να σταθεί και να ορθοποδήσει. Τέτοια ιδανικά υπηρέτησε με τη ζωή και με τη θυσία του ο Αλέξανδρος Υψηλάντης καθώς δεν ανέλαβε «την αρχηγία» αποβλέποντας σε προσωπική προβολή, δόξα ή κέρδος, την ανέλαβε από γνήσια αγάπη και προσήλωση σε δυο από τα πιο σπουδαία ιδανικά, σε δυο από τις πιο υψηλές αξίες που έχει ο άνθρωπος: την Πατρίδα και την Ελευθερία! Αγάπη στην πατρίδα δεν σημαίνει μόνο θυσιάζομαι στη μάχη για την ελευθερία της, σημαίνει ζω καθημερινά και δρω με στόχο οτιδήποτε και αν κάνω να είναι προς όφελός της και ποτέ προς βλάβη της. Κλείνοντας ο Άγιος Βεροίας είπε ακόμα ότι εδώ είναι το σπίτι όλων των Ποντίων, καθώς εδώ είναι το θρονί τής Παναγίας του Πόντου, της Παναγίας Σουμελά.

Ακολούθησαν χαιρετισμοί επισήμων με κύριο χαρακτηριστικό την αγάπη προς την Πατρίδα, την ενότητα των Ελλήνων στους κοινούς στόχους τής πατρίδας και την προσευχή στην Παναγία όλων των Χριστιανών για την προστασία της.

Έπειτα ήρθαν οι εισηγήσεις

  • του Γιώργου Σούρλα, τέως Αντιπρόεδρος τής Βουλής των Ελλήνων με θέμα: «Στα βήματα τού Ιερού Λόχου»,
  • του Β. Σιδηρόπουλο, ερευνητή της Καππαδοκικής Λαογραφίας και χοροδιδάσκαλο Καππαδοκικών χορών με θέμα: «Η χορευτική παράδοση της Βόρειας Καππαδοκίας συναντά την παράδοση του Πόντου»,
  • του Γιώργου Πουλαντζακλή, μουσικού, με θέμα: «Περί Κεμανέ»,
  • της χορωδίας Φιλόπτωχου Αδελφότητας Πιερίων με χοράρχη τον Β. Κασούρα,
  • της συναυλίας «Ωδές Εγχόρδων» από τους Γ. Πουλαντζακλή (λύρα-κεμανέ), Β. Κασούρα (ούτι-λαούτο), Χ. Πορφυρίδη (θρακιώτικη λύρα και λαούτο), Σ. Ξενούδη (κανονάκι) και Γ. Τσακρίδη-Σ. Κωφίδη (κρουστά).

Συνάμα παρουσιάστηκαν χοροί της Καππαδοκίας από τον λαογραφικό σύλλογο Θηριόπετρας «Ο Μέγας Βασίλειος».

Την επομένη ημέρα άρχισαν οι εργασίες με τις εισηγήσεις των

  • Νίκου Ζουρνατζίδη, ερευνητή-χοροδιδάσκαλο με θέμα: «Ποντιακοί χοροί, χορευτική και ενδυματολογική προσέγγιση»,
  • Δρ. Ματθαίου Τσαχουρίδη, διδάκτωρ μουσικής Ποντιακής και εκτέλεσης, τού Πανεπιστημίου Λονδίνου, με θέμα: «Η Ποντιακή Λύρα; από την παράδοση στην εξέλιξη».
  • Παραδοσιακή κουζίνα «Χαψοπούλια» από τον σύλλογο Σανταίων «Η Επτάκωμος Σάντα»,
  • Κ. Βουδούρη, Αρχαιολόγο με θέμα: «Το έργο του ζωγράφου και χαράκτη Βάλια Σεμερτζίδη»,
  • παρουσίαση Ποιητικής Συλλογής του εκπαιδευτικού-συγγραφέα Κ. Σοφιανίδη «Οι εικόνες τής ψυχής» με απαγγελίες της ηθοποιού-αντιπροέδρου της Π.ΟΠ.Σ. Χριστίνας Σαχινίδου,
  • Ποντιακοί χοροί από τον Σύλλογο Ποντίων Διαβατών και
  • Θεατρική Παράσταση από τον Ποντιακό Σύλλογο Καλλιθέας Συκιών «Αρωθυμούμε και Τιμούμε» σε σενάριο-σκηνοθεσία της Ερρίκας Νικολαϊδου.

Την τρίτη και τελευταία ημέρα πραγματοποιήθηκε εκκλησιασμός, κατάθεση στεφάνου, ανάγνωση-έγκριση ψηφίσματος, επίδοση αναμνηστικών και τιμητικών διακρίσεων και συγκρότησης νέας Οργανωτικής Επιτροπής για το 2012.

Με τις ευχές του Προέδρου του Ιερού Προσκυνήματος «Παναγία Σουμελά» Σεβασμιοτάτου Μητροπολίτη Βεροίας-Ναούσης και Καμπανίας κ.κ. Παντελεήμονος τελείωσαν οι εργασίες του 13ο Συναπαντήματος, που σημείωσαν εξαιρετική επιτυχία.

Το Ψήφισμα

Εμείς οι 550 νέοι και νέες, εκπρόσωποι Ποντιακών Σωματείων από την Ελλάδα και το εξωτερικό συγκεντρωθήκαμε 14, 15, 16 και 17 Ιουλίου 2011 στα υψώματα του Βερμίου για το «Συναπάντημα στην Παναγία Σουμελά». Μέσα από ποικίλες ομιλίες, παρουσιάσεις και εισηγήσεις με θεματικές όπως η διατήρηση της ιστορικής μνήμης, η παράδοση, τα ήθη και τα έθιμα, ο πολιτισμός μέσα από τη μουσική, το χορό και τα εικαστικά, την ποίηση, το θέατρο σε συνδυασμό με κατάθεση απόψεων, ιδεών και προβληματισμού καταλήξαμε μέσα από γόνιμο και δημοκρατικό διάλογο στα παρακάτω:

Για την τραγωδία στην Κύπρο

Δηλώνουμε τη θλίψη μας και την αμέριστη συμπαράστασή μας στις οικογένειες των αδικοχαμένων αδελφών μας του τραγικού γεγονότος της πολύπαθης Κύπρου, που συγκλόνισε όλο τον κόσμο και ιδιαίτερα τον Ελληνισμό.

Για την 19η Μαΐου – ημέρα μνήμη

Θεωρούμε υποχρέωσή μας να απαιτήσουμε και από αυτό το βήμα, η 19η Μαΐου να καθιερωθεί ως ευρωπαϊκή μέρα μνήμης των θυμάτων του Κεμαλισμού, μιας εξοντωτικής πολιτικής πρακτικής που οδήγησε στις γενοκτονίες των λαών του Ευξείνου Πόντου και της Μικράς Ασίας.

Για τον Πολιτισμό

Μέσα από τη μουσική, το χορό, την ποίηση, τη ζωγραφική, το θέατρο μπόρεσαν πόντιοι καλλιτέχνες να εξωτερικεύσουν την αγάπη τους για την ποντιακή παράδοση και το ποντιακό πνεύμα και να μεταλαμπαδεύσουν τις γνώσεις και τις εμπειρίες τους τόσο σε εμάς τους νεότερους πόντιους, όσο και μέσα από τα έργα τους στους υπόλοιπους Έλληνες, αλλά και στο εξωτερικό.

Σημαντικό συμπέρασμα από τις εισηγήσεις και συνεδρίες είναι ότι διατηρούμε τα βασικά στοιχεία της παράδοσης, αντιμετωπίζοντάς τα με σεβασμό, χωρίς όμως να παραβλέπουμε ότι αυτή είναι στοιχείο δυναμικό και όχι στατικό, συνεχώς εξελίξιμο και επιδεχόμενο πειραματισμούς , που όμως δεν την αλλοιώνουν.

Για την Ποντιακή νεολαία

Αποτελεί για μας, το Συναπάντημα ποντιακής νεολαίας που γιορτάζει φέτος (13) δεκατρία χρόνια ζωντανής και δυναμικής παρουσίας, κάτι παραπάνω από μια σταθερά, έναν αδιάβλητο θεσμό γύρω από τον οποίο συγκεντρωνόμαστε κάθε χρόνο εκατοντάδες νέοι.

Μια προσομοίωση μιας ενεργής και ζωντανής κοινότητας, ένα μικρό πυρήνα μνήμης και συνέχειας του ποντιακού ελληνισμού που απευθύνεται και γίνεται πλέον κοινό κτήμα ολοκλήρου του ελληνισμού .

Ένα θεσμό για τον οποίο οι νεολαίοι αγωνιζόμαστε και συσπειρωμένοι, ακηδεμόνευτοι, αδιάσπαστοι και πιστοί στις αξίες και τα ιδανικά της ποντιακής παράδοσης κρατάμε την ποντιακή φλόγα άσβεστη, από όπου και αν προερχόμαστε. Θα Θέλαμε να είμαστε και εμείς, συνεχιστές της αδιάλειπτης παρουσίας του Ποντιακού Ελληνισμού , από κάθε μετερίζι του κοινωνικού μας βίου.

Συνεχίζουμε την ποντιακή παράδοση, βρισκόμαστε στο φάρο του ποντιακού ελληνισμού, την «ΠΑΝΑΓΙΑ ΣΟΥΜΕΛΑ» όπου το φως και τα οράματα των κτητόρων συνεχίζουν σήμερα να φωτίζουν τις καρδιές μας και να μας μπολιάζουν με καινούριες ιδέες.

Για την ενότητα του Ποντιακού χώρου

Εμείς οι νέοι στηρίζοντας το αδιάκοπο έργο του Σωματείου και του Ιερού Προσκυνήματος της Παναγίας Σουμελά, επιμένουμε στο αυτοδιοίκητο του Ιερού Προσκυνήματος, με τη συμμετοχή και την παρουσία της εκκλησίας της Ελλάδος. Έτσι, απαιτούμε από όλους τους φορείς να συνεχίσουν να στηρίζουν το έργο που επιτελείται στο Όρος Βέρμιο, έργο που με τόσο κόπο και αγώνα όλες οι διοικήσεις του προσέφεραν διαχρονικά, διακονώντας την Παναγία.

Στηρίζουμε το έργο του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Βεροίας- Ναούσης και Καμπανίας και τιμούμε την προσφορά και τη συμπαράστασή του στο συντελούμενο έργο, από τη θέση πλέον του Προέδρου του Πανελλήνιου Ιερού Προσκυνήματος.

Καλούμε την Πολιτεία σε συνεργασία με την Εκκλησία και τα Δ.Σ. του Σωματείου και του Πανελληνίου ιερού Προσκυνήματος «Παναγία Σουμελά» να ενισχύσει την πορεία της Σουμελιώτισσας, με σεβασμό προς το έργο που έχει συντελεστεί , έργο που στηρίζει η συντριπτική πλειοψηφία του ποντιακού ελληνισμού.

Ενισχύουμε με την παρουσία μας και τη δράση μας, υποστηρίζωντας και προωθώντας με κάθε δυνατό τρόπο την ενότητα του οργανωμένου ποντιακού χώρου στην πράξη και είμαστε αντίθετοι σε κάθε πρακτική καπήλευσης και διάσπασης του οργανωμένου ποντιακού χώρου.

Έτσι μόνο πιστεύουμε ότι θα μπορέσει ο Ποντιακός Ελληνισμός, αδιάσπαστο κομμάτι του ελληνισμού, με τις δράσεις του , μία από τις οποίες είναι και το Συναπάντημα Νεολαίας Ποντιακών Σωματείων, να καταθέσει την δική του δυναμική, σε μία περίοδο δύσκολη για την πατρίδα μας και να συμβάλει με τις αρχές και τις αξίες του στην αποκατάσταση του κοινωνικού κράτους και της αξιοπιστίας της πατρίδας μας για ένα καλύτερο αύριο που όλοι αξίζουμε ξεπερνώντας ενωμένοι λάθη, αδυναμίες και πρακτικές του παρελθόντος.

Αφιερώνουμε το 13ο Συναπάντημα Νεολαίας Ποντιακών Σωματείων στη μνήμη του Ατόφιου Έλληνα Πόντιακής Καταγωγής Αλέξανδρου Υψηλάντη, αρχηγού της ελληνικής επανάστασης του 1821, φωτισμένου πατριώτη, ιδεολόγου, οραματιστή, αλτρουιστή, που οι ιδέες, το ήθος, οι αρχές και η δυναμική του έργου του, μπορούν να αποτελέσουν πυξίδα για εμάς τους νέους και να μας δώσουν ώθηση και όραμα για να βοηθήσουμε την πατρίδα μας να υπερβεί τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει σήμερα και να βελτιώσουμε το παρόν και το μέλλον μας.

ΟΙ 550 ΝΕΟΙ ΤΗΣ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΤΩΝ ΠΟΝΤΙΑΚΩΝ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ
Οι Οργανωτική επιτροπή του 13ου Συναπαντήματος Νεολαίας ποντιακών σωματείων στην Παναγία Σουμελά