65 χρόνια από τη συμφωνία που ένωσε Γερμανία-Τουρκία

Περίπου 900.000 Τούρκοι εργάτες ήρθαν στη Γερμανία μεταξύ 1961 και 1973. Εξήντα πέντε χρόνια μετά η προσφορά τους στην οικοδόμηση του γερμανικού οικονομικού θαύματος θεωρείται κομβική.65 χρόνια συμπληρώθηκαν από όταν η Γερμανία σύνηψε την ιστορική συμφωνία με την Τουρκία για την προσέλκυση εργατικού δυναμικού. Περίπου 900.000 «φιλοξενούμενοι εργάτες» ("Gastarbeiter”) μετακόμισαν τότε στη μεταπολεμική Γερμανία – και πολλοί από αυτούς βρήκαν εκεί τη νέα τους πατρίδα.

Συμβάλλοντας στο γερμανικό οικονομικό θαύμα

Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 η ταχέως αναπτυσσόμενη γερμανική οικονομία είχε έλλειψη εργατικού δυναμικού. Στις 30 Οκτωβρίου 1961 και με στόχο την αντιμετώπιση του προβλήματος η ομοσπονδιακή κυβέρνηση σύνηψε με την Τουρκία συμφωνία για την αποστολή εργαζομένων. Είχαν ήδη προηγηθεί παρόμοιες συμφωνίες με την Ιταλία, την Ισπανία και την Ελλάδα.

Στη συμφωνία καθοριζόταν ως ανώτατη διάρκεια παραμονής τα δύο έτη, ενώ η οικογενειακή επανένωση αποκλειόταν ρητώς. Έπειτα από δύο χρόνια οι άνθρωποι θα έπρεπε να επιστρέφουν στην πατρίδα τους και να αντικαθίστανται από νέους εργαζομένους. Για τις γερμανικές επιχειρήσεις όμως αυτή αποδείχθηκε μία απαιτητική και δαπανηρή διαδικασία διότι έπρεπε συνεχώς να εκπαιδεύουν νέους εργαζομένους. Έτσι, υπό την πίεση των επιχειρήσεων ο χρονικός περιορισμός καταργήθηκε το 1964. Η οικογενειακή επανένωση κατέστη δυνατή μονάχα έπειτα από τροποποίηση της νομοθεσίας περί αλλοδαπών, κάτι που συνέβη στα μέσα της δεκαετίας του 1960.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1970 η εποχή του γερμανικού οικονομικού θαύματος είχε τελειώσει. Με τη Γερμανία να οδεύει προς την ύφεση και εν μέσω της πετρελαϊκής κρίσης η γερμανική κυβέρνηση επέβαλε το 1973 τη διακοπή της προσέλκυσης ξένων εργαζομένων.

Από το 1961 έως σήμερα εκατομμύρια άνθρωποι έχουν μεταναστεύσει από την Τουρκία στη Γερμανία και αντιστρόφως – για να εργαστούν, να ξαναβρούν την οικογένειά τους ή απλώς να επιστρέψουν στην πατρίδα τους. Στη συμφωνία προσέλκυσης εργατικού δυναμικού οφείλεται εν πολλοίς το γεγονός ότι σήμερα ζουν στη Γερμανία περίπου τρία εκατομμύρια άνθρωποι με τουρκικές ρίζες.

Μερτς: Ο φόβος απέναντι στο ξένο είναι δηλητήριο

Σε εορταστική εκδήλωση στο Βερολίνο για την 65η επέτειο της συμφωνίας ο καγκελάριος Μερτς αναγνώρισε τη συμβολή των Τούρκων μεταναστών στην ανάπτυξη της Γερμανίας και προειδοποίησε για νέες εκδηλώσεις μίσους κατά των ξένων.

Οι «φιλοξενούμενοι εργάτες» από την Τουρκία συνέβαλαν στην οικοδόμηση της βιομηχανικής βάσης της Γερμανίας, ενώ η επαφή Γερμανών και Τούρκων έκανε τους δύο λαούς «πιο σύγχρονους, ανοιχτούς στον κόσμο και ανεκτικούς», τόνισε ο Μερτς. Χάρη στις μεταναστευτικές ροές από την Τουρκία η Γερμανία έγινε πλουσιότερη πολιτιστικά, οικονομικά και επιστημονικά.

Ο ομοσπονδιακός καγκελάριος δεν παρέλειψε δε να επισημάνει και το δυσάρεστο γεγονός ότι οι μετανάστες, παρά τις πολλές προσπάθειες που έχουν καταβληθεί, εξακολουθούν σε ορισμένες περιπτώσεις να αντιμετωπίζονται ως ξένοι, ένα φαινόμενο επικίνδυνο. Διότι, όπως υπογράμμισε ο Μερτς, «ο φόβος απέναντι στο ξένο είναι δηλητήριο για κάθε ελεύθερη κοινωνία».

Η ελπίδα είναι πως εξήντα πέντε χρόνια μετά τη σύναψη της συμφωνίας τα βήματα για την αντιμετώπιση του ρατσισμού και την προσέγγιση μεταξύ των δύο λαών θα συνεχιστούν. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά και η τουρκική πρεσβεία στη Γερμανία, «θέλουμε να εμβαθύνουμε περαιτέρω τις στενές πολιτικές και οικονομικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών».

Πηγές: tagesschau, ZDF

Μάρτιος 2025

Σχετικά άρθρα

Επίσκεψη της Γενικής Γραμματέως Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας, Μάιρας Μυρογιάννη, στο Σικάγο

Η Γενική Γραμματέας Απόδημου Ελληνισμού και Δημόσιας Διπλωματίας, κα Μάιρα Μυρογιάννη, επισκέφτηκε το Σικάγο, προκειμένου να συμμετάσχει στις 17 Οκτωβρίου 2026 στο 29ο Συμπόσιο...

Γαλλία, μια χώρα σε κατάσταση συναγερμού

Σε αντιτρομοκρατική και στρατό προσφεύγει η κυβέρνηση Μακρόν-Λεκορνού ενόψει νέων κινητοποιήσεων το ερχόμενο Σαββατοκύριακο. Πολιτικές διαμάχες για το προφίλ των «ταραξιών».Σε κατάσταση συναγερμού παραμένει...

Ιταλία: Νέα δέσμη μέτρων ασφαλείας ενόψει κινητοποιήσεων

Η κυβέρνηση Μελόνι προχωράει σε νέα δέσμη μέτρων ασφαλείας, με στόχο να ελέγξει τα φαινόμενα βίας στις κινητοποιήσεις. Τις επόμενες ημέρες αναμένονται πάντως νέες...

Η Λιβύη επικυρώνει το τουρκολιβυκό μνημόνιο, αντιδρά η ΕΕ

Η Βουλή της Λιβύης ενέκρινε αιφνιδιαστικά το τουρκολιβυκό μνημόνιο για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών. Έντονες αντιδράσεις από ΕΕ, Ελλάδα και Κύπρο.Ανταπόκριση από την Κωνσταντινούπολη Σε...

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ