Η χθεσινή συνάντηση Μητσοτάκη-Νετανιάχου στην Ιερουσαλήμ επιβεβαίωσε την αναβάθμιση και διεύρυνση των διμερών σχέσων Ελλάδας-Ισραήλ. Η Άγκυρα παρατηρεί τις εξελίξεις.Ανταπόκριση από την Ιερουσαλήμ
Η συνάντηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ισραηλινό ομόλογό του Βενιαμίν Νετανιάχου χθες στην Ιερουσαλήμ άφησε σε Ελλάδα και Ισραήλ την αίσθηση ότι το καλό επίπεδο των διμερών τους σχέσεων όχι μόνο επιβεβαιώνεται, αλλά αναβαθμίζεται και διευρύνεται σε νέους τομείς. Πέρα από τις τυπικές «επιτελικές» φράσεις, που διανθίζουν κάθε επίσημο δελτίο τύπου, το στίγμα έδωσε η τεχνηέντως αυθόρμητη πρώτη επισήμανση του κ. Νετανιάχου, ο οποίος απευθυνόμενος στον Έλληνα ομόλογό του ανέφερε εν είδει διαπίστωσης ότι η Ελλάδα αποφάσισε «να αλλάξει την οικονομία της», προσθέτοντας ότι «το ίδιο είχε κάνει και το Ισραήλ» κατά το παρελθόν. Και πράγματι, στα μέσα της δεκαετίας του ’90, κατά τα πρώτα χρόνια της πρωθυπουργίας Νετανιάχου, η ισραηλινή οικονομία άρχιζε να «απογαλακτίζεται» από τον κρατισμό της. Σταδιακά φιλελευθεροποιήθηκε, αφήνοντας το πεδίο ελεύθερο για τις νεοφυείς επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας, που γρήγορα εντάχθηκαν στην υπολογίσιμη πλέον εγχώρια στρατιωτική βιομηχανία, γνωστή σήμερα για την εξωστρέφειά της. Υπ’ αυτήν την έννοια, η σύντομη επισήμανση του Ισραηλινού πρωθυπουργού ίσως να σημαίνει πολλά.
Ένα πρόσθετο στίγμα πρωτοτυπίας προήλθε από τα ελληνικά ΜΜΕ. Αναφέροντας τα θέματα της ατζέντας της χθεσινής συνάντησης πρόσθεταν το ενδεχόμενο συμπαραγωγής οπλικών συστημάτων, ενόψει μάλιστα σειράς προγραμματισμένων επαφών του κ. Μητσοτάκη με παράγοντες της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας. Το νέο αυτό δεδομένο ταιριάζει απόλυτα με τη διαφαινόμενη «αλλαγή προσανατολισμού» που παρατηρείται το τελευταίο διάστημα σε επίπεδο ΕΕ, αρχής γενομένης από τη Γερμανία, που μετέβαλε πρόσφατα το χρηματοδοτικό πλαίσιο ανάπτυξης της πολεμικής της βιομηχανίας. Τα ασυνήθιστα γρήγορα ευρωπαϊκά ανακλαστικά φαίνεται να επηρεάζουν και τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας – γεγονός που μάλλον δεν θα αφήσει αδιάφορους τους περιφερειακούς της στρατηγικούς εταίρους.
Παρότι οι Μητσοτάκης και Νετανιάχου δεν αναφέρθηκαν ξανά στην πρόοδο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ, είναι σαφές ότι τυχόν αμφιβολίες ως προς την εφαρμογή του εγχειρήματος είχαν αναιρεθεί ήδη κατά την πρόσφατη Τριμερή Διάσκεψη των Υπουργών Εξωτερικών στην Αθήνα. Έτσι, για το συγκεκριμένο σημαντικό αυτό ζήτημα, η αίσθηση που άφησε στην Ιερουσαλήμ είναι ότι η αμοιβαία σιγή, στην πραγματικότητα, επισφράγισε τα συμπεφωνημένα.
Η Άγκυρα παρατηρεί
Τα ποικίλα προμηνύματα περαιτέρω διεύρυνσης των σχέσεων Ελλάδας-Ισραήλ ερμηνεύθηκαν από τον ισραηλινό Τύπο ως «απόφαση των δύο χωρών να αποτελέσουν ανάχωμα στις αναθεωρητικές τάσεις της τουρκικής πολιτικής», όπως χαρακτηριστικά επισημαίνει σε σημερινή της ανάλυση η εφημερίδα Maariv. Μία τέτοια ανάγνωση δεν είναι παράλογη, αν αναλογιστεί κανείς ότι, ενώ την ίδια μέρα Νετανιάχου και Μητσοτάκης συζητούσαν στην Ιερουσαλήμ εμβάθυνση της διακρατικής συνεργασίας, ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν, απευθυνόμενος στους πολίτες της χώρας του, επικαλείτο «τη βοήθεια του Θεού ώστε να καταστραφεί το Ισραήλ». Παράλληλα, το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, ενώ για ακόμα μία φορά επέκρινε τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα, προειδοποίησε με χθεσινή του ανακοίνωση ότι η Άγκυρα δεν πρόκειται να παραμείνει θεατής σε ενδεχόμενες «μεταβολές των περιφερειακών ισορροπιών» που επιδιώκει η ισραηλινή πλευρά – καθιστώντας σαφές προς κάθε κατεύθυνση ότι η χθεσινή συγκυρία για τέτοιου είδους δηλώσεις δεν πρέπει να θεωρείται τυχαία ή έστω συμπτωματική.
