Με το πετρέλαιο να κινείται πάνω από τα 113 δολάρια το βαρέλι και την πίεση σε diesel και αεροπορικά καύσιμα να εντείνεται, η ενεργειακή κρίση αποκτά επείγοντα χαρακτήρα για την Ευρώπη. Το παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και τα πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές στη Μέση Ανατολή έχουν περιορίσει την προσφορά, ενώ οι Βρυξέλλες παρακολουθούν πλέον στενά όχι μόνο την εξέλιξη των τιμών αλλά και την ασφάλεια εφοδιασμού.
Από το Συμβούλιο Υπουργών στο Δουβλίνο, ο επίτροπος Μεταφορών Απόστολος Τζιτζικώστας χαρακτήρισε «πρωτόγνωρη» την ενεργειακή κρίση και «εξαιρετικά επικίνδυνη» για την παγκόσμια οικονομία, προειδοποιώντας για τη μεγάλη ρευστότητα στις τιμές του αργού, αλλά και στις τιμές και την επάρκεια των αεροπορικών καυσίμων.
Προειδοποίησε, μάλιστα, ότι «εάν η κατάσταση στις μεταφορές επιδεινωθεί», θα ζητήσει έκτακτο Συμβούλιο Υπουργών της Ε.Ε για τη λήψη επειγόντων μέτρων.
Πιέζει και το Παρίσι
Η «πίεση» προς τις Βρυξέλλες εντείνεται παράλληλα από το Παρίσι. Σε επιστολή που απέστειλε στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Εμμανουέλ Μακρόν ζητεί έκτακτες ευρωπαϊκές παρεμβάσεις για την ενίσχυση της προσφοράς diesel και αεροπορικά καύσιμα.
Σύμφωνα με την επιστολή, τα αποθέματα, η αυξημένη παραγωγή των διυλιστηρίων, η ασθενέστερη ζήτηση στην Ασία και η ανακατεύθυνση του διεθνούς εμπορίου έχουν μέχρι στιγμής λειτουργήσει ως «μαξιλάρι» απέναντι στο σοκ της προσφοράς. Ο Μακρόν προειδοποιεί, όμως, ότι αυτά τα περιθώρια περιορίζονται.
Τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου έχουν, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, μειωθεί κατά περισσότερα από 500 εκατ. βαρέλια. Ιδιαίτερη είναι η έκθεση της Ευρώπης στα καύσιμα των μεταφορών: από τη Μέση Ανατολή προέρχεται το 36% των εισαγωγών αεροπορικών καυσίμων και το 18% των εισαγωγών diesel.
Το Παρίσι ζητεί προσωρινή χαλάρωση ορισμένων ευρωπαϊκών προδιαγραφών ποιότητας καυσίμων, υποστηρίζοντας ότι αυτό θα μπορούσε να αυξήσει την παραγωγή των διυλιστηρίων κατά 5% έως 20%, ανάλογα με τη μονάδα.
Κομισιόν: Υπάρχει διαφορά τώρα με το 2022
Η Κομισιόν επιμένει, πάντως, στη διάκριση μεταξύ της σημερινής κατάστασης και της ενεργειακής κρίσης του 2022. Τότε, όπως σημειώνει, η Ευρώπη αντιμετώπιζε κρίση προσφοράς μετά τη διακοπή των ρωσικών ροών φυσικού αερίου. Σήμερα, κάνει λόγο πρωτίστως για «παγκόσμια κρίση τιμών των ορυκτών καυσίμων». «Είναι δύο διαφορετικές κρίσεις που απαιτούν διαφορετικά μέτρα», υπογραμμίζει.
Παρότι η Επιτροπή δεν επιβεβαιώνει γενικευμένο πρόβλημα εφοδιασμού στην Ε.Ε, δηλώνει όμως ότι το ζήτημα βρίσκεται «εξαιρετικά ψηλά στην ατζέντα και στο ραντάρ» της. Οι αρμόδιες ευρωπαϊκές ομάδες συντονισμού για πετρέλαιο και φυσικό αέριο παρακολουθούν την κατάσταση, ενώ η Ομάδα Συντονισμού της Ε.Ε για το φυσικό αέριο συνεδριάζει εκ νέου την Πέμπτη. Εφόσον προκύψει ζήτημα ασφάλειας εφοδιασμού, η Κομισιόν δηλώνει έτοιμη να εξετάσει περαιτέρω μέτρα.
