Επιμέλεια: Ευθύμιος Χατζηϊωάννου.
Ψηλά στην ατζέντα της συνάντησης στην Μόσχα μπήκαν τα ενεργειακά και ειδικά ο αγωγός φυσικού αερίου “Turkish Stream”, μετά και τις προσδοκίες, που εξέφρασε το Μέγαρο Μαξίμου, να μετατραπεί το σχέδιο και σε κλειδί για έμμεση χρηματοδότηση της οικονομίας, μέσω προείσπραξης μελλοντικών κερδών.
Ωστόσο υπάρχουν κάποια σημεία, που θα πρέπει να ξεκαθαριστούν, προτού προχωρήσει η υλοποίηση αυτού του σχεδίου. Γι’ αυτό καλό είναι να μην διακατεχόμεθα από πρόωρη και υπερβολική αισιοδοξία, αλλά να γνωρίζουμε, ότι το σχέδιο αυτό, για να πραγματοποιηθεί, θα απαιτηθεί προηγουμένως μια χρονοβόρα γραφειοκρατική διαδικασία με πολλές διπλωματικές και οικονομικές παραμέτρους.
Ο κ. Τσίπρας ξεκαθάρισε, ότι ο αγωγός στο κομμάτι που διέρχεται από την χώρα μας, θα είναι ελληνικός, και η λειτουργία του θα διέπεται από τους κανόνες της ΕΕ
Εξ αυτών, λοιπόν, των σημείων δύο είναι τα πιό σημαντικά:
* Το πρώτο αφορά την σημείωση του Πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα, ότι η Eλλάδα θα επιδιώξει να περιοριστούν στον μέγιστο δυνατό βαθμό οι επιπτώσεις των αρχών της «ενεργειακής ένωσης», που στήνεται στην ΕΕ, στην άσκηση της εθνικής ενεργειακής πολιτικής.
Στο θέμα αυτό η χώρα μας έχει εξασφαλίσει την στήριξη κρατών, όπως η Ουγγαρία για παράδειγμα, αλλά και σιωπηρά, άλλων μεγάλων χωρών, όπως η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία, οι οποίες στο πρόσφατο παρελθόν προχώρησαν σε διμερείς ενεργειακές συμφωνίες, ύψους πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ
* Η δεύτερη επισήμανση έχει να κάνει, με το πώς προσεγγίζει η σημερινή ελληνική Κυβέρνηση το σχέδιο του αγωγού “Turkish Stream”, η επέκταση του οποίου στην Ελλάδα, αν και όποτε γίνει, θα μπορεί να έχει το όνομα “Hellenic Stream”.
Ο κ. Τσίπρας ξεκαθάρισε, ότι ο αγωγός θα είναι ελληνικός, και η λειτουργία του θα διέπεται από τους κανόνες της ΕΕ. Αυτό σημαίνει, ότι θα λειτουργεί υπό ιδιοκτησία εταιρείας της ΕΕ και κυρίως, με την εφαρμογή των ενεργειακών οδηγιών της ΕΕ.
Η λήψη άδειας είναι προϋπόθεση, προκειμένου να «ξεκλειδωθεί» η ρωσική επένδυση του αγωγού φυσικού αερίου στην Ελλάδα
Αξίζει να σημειωθεί, ότι για τυχόν παραβίαση των οδηγιών αυτών, όπως και για κατάχρηση της δεσπόζουσας θέσης της σε αγορές κρατών-μελών, κυρίως του πρώην ανατολικού μπλοκ, εγκαλείται η ρωσική “Γκάζπρομ”, σε βάρος της οποίας έχει ξεκινήσει έρευνα, έστω και αν αυτή καρκινοβατεί.
Με βάση το καθεστώς αυτό, όταν το επιχειρηματικό σχήμα, που θα συμφωνηθεί μεταξύ Ελλάδας και Ρωσίας, θελήσει να λάβει άδεια Ανεξάρτητου Συστήματος Φυσικού Αερίου, κατ´ αντιστοιχία του αγωγού ΤΑΡ, ή του Ελληνοβουλγαρικού IGB, θα πρέπει αυτό να υποστεί όλη την χρονοβόρα διαδικασία, που απαιτείται για την έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Στην περίπτωση του ΤΑΡ η διαδικασία αυτή διήρκεσε τουλάχιστον δύο χρόνια, ενώ για τον Ελληνοβουλγαρικό αγωγό ακόμη βρίσκεται σε εξέλιξη. Και, βέβαια, εξυπακούεται, ότι η λήψη της άδειας είναι προϋπόθεση, προκειμένου στην συνέχεια το επιχειρηματικό σχήμα να «ξεκλειδώσει» την επένδυση.
Οι Ρώσοι έχουν δείξει, ότι είναι πολύ σκληροί στις διαπραγματεύσεις και δεν δίνουν τίποτε, αν πρώτα δεν πάρουν
Σημαντικότατο είναι και το θέμα του επιχειρηματικού σχήματος, που θα αναλάβει το εγχείρημα, καθώς οι μέτοχοί του θα πρέπει να εγγυηθούν και την χρηματοδότηση της επένδυσης. Οι βλέψεις των Ρώσων είναι γνωστές, αφού θα ήθελαν η ΔΕΠΑ να αποτελέσει το όχημα υλοποίησης του έργου, με δική τους συμμετοχή στο μετοχικό της κεφάλαιο και υπό την δική τους διοίκηση. Ετσι Θα μπορούσαν πιο άνετα και μέσω της ΔΕΠΑ, να χρηματοδοτήσουν το τμήμα του “Turkish Stream” επί ελληνικού εδάφους.
Ολα, όμως, αυτά απαιτούν διαπραγμάτευση και οι Ρώσοι έχουν δείξει, ότι είναι πολύ σκληροί στις διαπραγματεύσεις και κυρίως δεν δίνουν τίποτε, αν πρώτα δεν πάρουν.
Δεν πρέπει να διαφεύγει της προσοχής μας, το πόσο προσεκτικός ήταν ο Έλληνας Πρωθυπουργός στις εκφράσεις του. «Θα εξετάσουμε τις δυνατότητες» για την υλοποίηση του σχεδίου είπε. Κάτι που σημαίνει, ότι θα μπουν στο τραπέζι όλες οι παράμετροι ενός παρόμοιου εγχειρήματος, οι οποίες είναι και πολλές και μακροχρόνια δεσμευτικές για όλες τις πλευρές.
Υπάρχει η «South Stream Hellas», με συμμετοχή 50%-50% στο μετοχικό κεφάλαιο του ΔΕΣΦΑ και της “Γκάζπρομ”
Τέλος, πρέπει να αναφερθεί, ότι επιχειρηματικός ελληνορωσικός φορέας με αντικείμενο τον ελληνικό κλάδο του αγωγού “South Stream”, ήδη υφίσταται. Είναι η εταιρεία «South Stream Hellas», με συμμετοχή 50%-50% στο μετοχικό της κεφάλαιο του ΔΕΣΦΑ και της “Γκάζπρομ” και έδρα της έχει τα γραφεία του ΔΕΣΦΑ στην Αθήνα.
Ωστόσο, τυχόν δραστηριοποίησή της για το ελληνικό τμήμα του “Turkish Stream”, μάλλον θα πρέπει να αποκλείεται, καθώς ο ΔΕΣΦΑ αυτή την στιγμή, τουλάχιστον, είναι υπό ιδιωτικοποίηση.
