Ανέκαθεν ένα από τα πιο δυνατά σημεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν οι θεσμοί κοινωνικής πολιτικής που οικοδομήθηκαν στα κράτη-μέλη της, μετά το δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το λεγόμενο ευρωπαϊκό κοινωνικό πρότυπο αποτελούσε για δεκαετίες ίσως τη σημαντικότερη διαφοροποίηση της Ευρώπης από το μοντέλο ανάπτυξης των ΗΠΑ, της Ιαπωνίας και της Κίνας.
Αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης για όλους, σύνθετοι μηχανισμοί κοινωνικής ασφάλειας και προστασίας της εργασίας, κρατική μέριμνα για την ασφάλιση, την υγεία και την απασχόληση.
Όλα αυτά, ωστόσο, φαίνεται πως τα τελευταία χρόνια, σταδιακά καταρρέουν, ειδικά για τις χώρες της Νότιας Ευρώπης. Η εργασία αρχίζει και γίνεται άπιαστο όνειρο για τους περισσότερους που βγαίνουν τώρα στην αγορά εργασίας, όπου οι απολαβές δεν συγκρίνονται με αυτές προηγούμενων ετών.
Σε όλα αυτά θα πρέπει να προσθέσουμε πως και τα φαινόμενα ρατσισμού αυξάνονται μετά την παγκόσμια οικονομική κρίση. Εξελίξεις που δείχνουν όπως και άλλες περισσότερες, πως η Ευρώπη μεταμορφώνεται σταθερά από την ήπειρο των ανεπτυγμένων κοινωνικών κρατών στην Ευρωπαϊκή Ένωση του κοινωνικού ελλείμματος.
Η εκχώρηση κυριαρχικών εξουσιών στον οικονομικό τομέα από τα κράτη-μέλη προς τα ενωσιακά όργανα δεν συνοδεύτηκε από ανάλογη μέριμνα για κοινοτικές παρεμβάσεις στον τομέα της κοινωνικής πολιτικής και πάλι προς ορισμένες χώρες, οι οποίες αποτελούν τον αδύναμο κρίκο.
Η Ευρώπη της κοινωνικής ευημερίας μετατρέπεται σε Ευρώπη της ανεργίας και της κοινωνικής αναλγησίας, κάνοντας πλέον δύσκολη τη συνύπαρξη των κρατών μελών της.
