Αντιδρώντας στους αμερικανικούς δασμούς και στην πολιτική Τραμπ, κάποιοι καλούν σε μποϊκοτάζ του Made in USA. Δεν είναι καλή ιδέα, σχολιάζει ο Γιάννης Παπαδημητρίου.Όλο και περισσότεροι Ευρωπαίοι, αλλά και Καναδοί καταναλωτές αισθάνονται την ανάγκη να αντισταθούν στον εμπορικό πόλεμο που εξαπέλυσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και επιχειρούν να μποϊκοτάρουν αμερικανικά προϊόντα ή αμερικανικές αλυσίδες. Στις πρώτες «επιθέσεις» εναντίον του εχθρού αναποδογύρισαν συσκευασίες της Coca Cola και των Pringles στο σουπερμάρκετ. Τώρα οργανώνουν το «στρατηγείο» τους στο Reddit. Πρόκειται για μία πανευρωπαϊκή πλατφόρμα, στην οποία περισσότεροι από 200.000 εθελοντές δηλώνουν πρόθυμοι να «συστρατευθούν», μποϊκοτάροντας το Made in the USA. Φαίνεται ότι σοβαρεύει το πράγμα.
Όλα αυτά, μετά τους αυθαίρετους εμπορικούς δασμούς που επιβάλλει ή εξαγγέλλει ο πρόεδρος των ΗΠΑ για τις ευρωπαϊκές εξαγωγές. Αν μη τι άλλο πρόκειται για μία αντίδραση εκ του ασφαλούς, καθώς η αγορά ενός προϊόντος μπορεί να καταγράφεται, για παράδειγμα στα στοιχεία της πιστωτικής ή pay back κάρτας που διαθέτουμε οι περισσότεροι, αλλά η μη αγορά δεν καταγράφεται πουθενά. (Προς το παρόν τουλάχιστον, γιατί ποιος ξέρει τι θα επινοήσει η Τεχνητή Νοημοσύνη στο μέλλον…)
Ναι λοιπόν, κάπου απολαμβάνουμε μία αίσθηση δικαίωσης, ίσως και προσωπικής αντεκδίκησης, όταν αφήνουμε το φυστικοβούτυρο στο ράφι. Η συναισθηματική φόρτιση είναι κατανοητή. Μόνο που πολλές φορές δεν οδηγεί σε ορθές αποφάσεις. Ιδιαίτερα όταν θέλουμε να ιεραρχήσουμε επιλογές οικονομικής συμπεριφοράς.
Ποια είναι τα «αμερικανικά» προϊόντα;
Πρώτο αντεπιχείρημα: Δεν είναι πάντα εύκολο να αντιληφθούμε ποια είναι τα «αμερικανικά» προϊόντα. Αν τυχόν αντικαταστήσουμε τις αμερικανικές σοκολάτες τύπου Mars με τις Toblerone που υποτίθεται ότι είναι «σήμα κατατεθέν» της ειδυλλιακής Ελβετίας, μάλλον κάποιο λάθος θα έχουμε κάνει, δεδομένου ότι η Toblerone ανήκει εδώ και χρόνια στον αμερικανικό όμιλο Mondelez. Και αν γυρίσουμε την πλάτη στα πλησιέστερα McDonalds, οι συνέπειες της αποχής μας, θα εξοργίσουν λιγότερο τα κεντρικά γραφεία του ομίλου στο Σικάγο και περισσότερο τους Έλληνες εργαζόμενους στη γειτονιά μας και τον Έλληνα επιχειρηματία που λειτουργεί το συγκεκριμένο εστιατόριο με συμφωνία franchise.
Δεύτερο αντεπιχείρημα: Στην Ευρώπη δεν έχουμε εναλλακτικές λύσεις για κάθε προϊόν ή υπηρεσία Made in USA. Είμαστε έτοιμοι να απαρνηθούμε το λογισμικό της Microsoft, τις πιστωτικές κάρτες Mastercard, τις χαλαρές βραδιές στο Netflix;
Ο πληθωρισμός τιμωρεί
Υπάρχει όμως και ένα πιο σοβαρό αντεπιχείρημα: Οι περισσότεροι σώφρονες οικονομολόγοι συμφωνούν ότι η επιβολή δασμών θα πυροδοτήσει στις ίδιες τις ΗΠΑ μία έκρηξη του πληθωρισμού, ο οποίος ήδη μέσα στο 2025 αναμένεται να ξεπεράσει το 3%. Ίσως και γι αυτό η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ευφυώς ποιούσα, προτίμησε να αναστείλει τα δικά της αντίμετρα στους αμερικανικούς δασμούς για 90 ημέρες, με την προφανή προσδοκία ότι μέχρι τότε θα έχουν γίνει ορατές οι οδυνηρές συνέπειες των δασμών για τον Αμερικανό καταναλωτή. Ο πληθωρισμός καραδοκεί, όταν καταφεύγουμε στον (υπέρμετρο) προστατευτισμό.
Με άλλα λόγια, επιβάλλοντας δασμούς στις ευρωπαϊκές εξαγωγές οι Αμερικανοί είναι σαν «να πυροβολούν τα πόδια τους», όπως λέει μία χαρακτηριστική αγγλική έκφραση. Αλλά είναι αυτός λόγος για να πυροβολήσουμε κι εμείς τα δικά μας πόδια;
