Η εκταμίευση της πρώτης δόσης από τονέο ευρωπαϊκό δάνειο ύψους 90 δισεκατομμυρίων ευρώ προς το Κίεβο βρέθηκε στο επίκεντρο της Διάσκεψης για την Ανοικοδόμηση της Ουκρανίας στο Γκντανσκ της Πολωνίας, την Πέμπτη. Ωστόσο, το ισχυρό μήνυμα στήριξης που επιχειρεί να στείλει η Ευρωπαϊκή Ένωση επισκιάζεται από τη νέα ένταση στις σχέσεις Βαρσοβίας και Κιέβου που οδήγησε και στην απουσία του Ουκρανού προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκιαπό τη διήμερη συνάντηση.
Η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε πάντως την πρώτη εκταμίευση, ύψους άνω των 3 δισ. ευρώ, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού μηχανισμού στήριξης προς το Κίεβο. Τις επόμενες ημέρες θα ξεκινήσει και η καταβολή των πρώτων κονδυλίων από πρόγραμμα 6 δισ. ευρώ για την παραγωγή drones. «Αυτή είναι η αλληλεγγύη στην πράξη» σημείωσε η Φον ντερ Λάιεν.
Στη διάσκεψη συμμετέχουν πολιτικοί ηγέτες, επενδυτές, επιχειρήσεις και εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών, με στόχο την κινητοποίηση κεφαλαίων για την ανοικοδόμηση της χώρας και την ενίσχυση της αμυντικής της βιομηχανίας. Για πρώτη φορά η Άμυνα αποτελεί βασικό «πυλώνα» των εργασιών, με τους διοργανωτές να επιδιώκουν την προσέλκυση περίπου 3 δισ. ευρώ σε ιδιωτικές επενδύσεις, σημαντικό μέρος των οποίων θα κατευθυνθεί σε έργα ασφάλειας και άμυνας.
Οι «σκιές» της Ιστορίας
Το πολιτικό κλίμα, ωστόσο, επιβαρύνεται από τη διαμάχη που έχει ξεσπάσει ανάμεσα στην Πολωνία και την Ουκρανία γύρω από το ιστορικό ζήτημα του Ουκρανικού Επαναστατικού Στρατού (UPA), που θεωρείται υπεύθυνος για τη σφαγή δεκάδων χιλιάδων Πολωνών στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η απόφαση του Ουκρανού προέδρου Ζελένσκι να δώσει το όνομα της οργάνωσης σε στρατιωτική μονάδα προκάλεσε έντονες αντιδράσεις και νέα αντιπαράθεση με τον Πολωνό ομόλογό του Κάρολ Ναβρότσκι.
Παρά την ένταση, οι δύο πλευρές επιμένουν ότι η στρατηγική συνεργασία παραμένει αμετάβλητη. Η Πολωνία εξακολουθεί να αποτελεί τον βασικό κόμβο μεταφοράς ανθρωπιστικής και στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία, ενώ η αντίσταση του Κιέβου θεωρείται κρίσιμη για την ασφάλεια της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ.
Στο Γκντανσκ, ωστόσο, η Ευρωπαϊκή Ένωση στράφηκε στο μέλλον. «Η ευημερούσα Ουκρανία του αύριο απαιτεί μαζικές επενδύσεις σήμερα» τόνισε η φον ντερ Λάιεν, παρουσιάζοντας την ενεργοποίηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου-Ναυαρχίδας για την Ουκρανία, του μεγαλύτερου επενδυτικού ταμείου που έχει δημιουργηθεί ειδικά για την ανοικοδόμηση της χώρας.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα συνέδεσε την ανοικοδόμηση με την ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας. «Η ανασυγκρότηση δεν αφορά μόνο την αποκατάσταση των καταστροφών, αλλά την οικοδόμηση μιας καλύτερης Ουκρανίας», τόνισε, ενώ επανέλαβε ότι «το μέλλον της Ουκρανίας βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση».
