Γράφει ο συγγραφέας και πανεπιστημιακός Νίκος Κοτζιάς.
Στην εποχή των μνημονίων και του μετασχηματισμού της ΕΕ σε Αυτοκρατορία, τα κράτη του νότου καταγράφουν απώλειες σε όλους τους τομείς που σφράγιζαν παλαιότερα το «Ειδικό Ευρωπαϊκό Μοντέλο». Στην αρχή της κρίσης υποχώρησε ατάκτως το Κοινωνικό Κράτος. Κοινωνικές κατακτήσεις ακόμα και αιώνων, διαγράφτηκαν με μια μονοκοντυλιά. Η Ευρώπη επέστρεφε σε καταστάσεις που παρέπεμπαν στον καπιταλισμό της πρωταρχικής συσσώρευσης. Η δημοκρατία στις εποπτευόμενες Αποικίες Χρέους του νότου υπέστη βαρύτατες ζημιές. Η συμμετοχή των πολιτών ανύπαρκτη. Οι αποφάσεις λαμβάνονται σε παρακάμερες των ισχυρών.
Στον περιορισμό της δημοκρατίας και την ουσιαστική αποδιοργάνωση του κοινωνικού κράτους προστίθεται, πλέον, η τάση αποδιοργάνωσης του κράτους δικαίου. Κράτος Δικαίου σημαίνει την υποχρέωσης του δημόσιου να λειτουργεί με κανόνες δικαίου και να σέβεται το ίδιο τον νόμο. Αυτό να το κάνει, με τρόπο που να πείθει τον πολίτη ότι ζει σε μια χώρα που ευνοεί την ύπαρξη και ισχύ κανόνων, την υλοποίηση των υποχρεώσεών όλων.
Η αποδιοργάνωση του κράτους δικαίου γίνεται με πολλούς τρόπους στην Ελλάδα, όπως είναι, με τη μη παραγωγή έγκαιρα δικαστικών αποφάσεων διότι οι δικαστές δεν στηρίζονται στο έργο τους, ενώ ποικιλότροπο καταβάλλεται προσπάθεια υποβάθμισης του λειτουργήματος τους. Συχνή είναι η μη εφαρμογή δικαστικών αποφάσεων όταν οι πολιτικές και οικονομικές κυρίαρχες ομάδες έχουν άλλες απόψεις και συμφέροντα.
Το κράτος δικαίου παραβιάζεται, επιπλέον, διότι α) το κράτος δεν ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις που του έχει θέσει ο νόμος και διότι β) διοικεί με δύο μέτρα και σταθμά. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του μη συμψηφισμού των δικών του χρεών προς πολίτες με τα χρέη που έχουν οι δεύτεροι προς αυτό. Ο πολίτης κινδυνεύει ακόμα και με φυλάκιση αν δεν ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του, ενώ το κράτος είναι ανεξέλεγκτο. Ακόμα πιο προκλητική γίνεται η αποδιοργάνωση του κράτους δικαίου όταν ο νόμος είτε εφαρμόζεται επιλεκτικά, είτε έχει επιλεκτικές προβλέψεις και διατάξεις: αυστηρός για τους φτωχούς και αδύναμους, «μεγαλόψυχος» για τους έχοντες και κατέχοντες.
Στην εποχή των μνημονίων, η ηγεσία της ΕΕ παριστάνει τον προασπιστή του κράτους δικαίου. Δεν άφησε αφορμή ανεκμετάλλευτη σε Ουγγαρία και Ρουμανία που να μην επέμβει στο εσωτερικό της πολιτικής σκηνής αυτών των δύο κρατών, απευθύνοντας βαρύτατες κατηγορίες σε βάρος των κυβερνήσεών τους που βρίσκονται σε αντιπαράθεση μαζί της. Κύρια κατηγορία είναι ότι σε αυτές τις δύο χώρες, δεν διασφαλίζεται ο σεβασμός των αποφάσεων του εθνικού Συνταγματικού Δικαστηρίου, ενώ διαπιστώνονται παρεμβάσεις στη λειτουργία του. Ήρθε, όμως, η απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Πορτογαλίας για να αποκαλύψει την υποκρισία όλων των μνημονιακών δυνάμεων απανταχού της ΕΕ.
Σύμφωνα με κύκλους των Βρυξελλών καθώς και της κυβέρνησης της Πορτογαλίας, η απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Λισσαβόνας -να χαρακτηρίσει 4 από τα 9 μέτρα του μνημονιακού προγράμματος ως παράνομα και αντισυνταγματικά- υπονομεύει, τάχα» την αξιοπιστία της Πορτογαλίας έναντι της ΕΕ. Γεννά, υποστηρίζεται, διαταραχές στις μεταξύ τους σχέσεις εμπιστοσύνης. Με άλλα λόγια, στη σημερινή ΕΕ δεν ενοχλεί η παραβίαση του νόμου και των κανόνων του Κράτους Δικαίου, αλλά η αποκάλυψή τους! Εκείνο που απαιτούν οι μνημονιακές δυνάμεις είναι να προτάσσονται αντιλήψεις και συμφέροντα των Τροϊκανών των απαιτήσεων της δημοκρατίας, του Κοινωνικού Κράτους και του Κράτους Δικαίου.
Συνοψίζω, στην ΕΕ του σήμερα, κυριαρχεί στις κορυφές της η αυταρχική προτροπή να μην γίνεται αναφορά στις παρανομίες και να επιτρέπονται παραβιάσεις σε βάρος δημοκρατικών και κοινωνικών δικαιωμάτων. Μια τέτοια Ευρώπη, όμως, δεν έχει καμιά σχέση με την Ευρώπη των λαών και της δημοκρατίας. Είναι μια Ευρώπη του αυταρχισμού και της απελευθέρωσης των πιο σκοτεινών πλευρών της.
