Apostolis Zois
Εξωστρέφεια και ελληνική ποιότητα στην ISM
Από τα παλιά παραδοσιακά κεράσματα με άφθονη ζάχαρη στα γκουρμέ, βιολογικά προϊόντα «Made in Greece», ο σύγχρονος ελληνικός κλάδος ζαχαρωδών και σνακ στέλνει ελπιδοφόρα δείγματα γραφής από την έκθεση ISM της Κολωνίας.Η Μαρία και ο Παύλος Τσακίρης είναι δύο νέοι επιχειρηματίες από τη Θεσσαλονίκη. Ίδρυσαν τη δική τους εταιρεία δημητριακών «Le Petit Dejeuner» το 2014 εν μέσω κρίσης και ήδη φέτος παρουσιάζουν τα προϊόντα τους στην έκθεση ISM της Κολωνίας, τη μεγαλύτερη έκθεση ζαχαρωδών και σνακ στον κόσμο. Η Μαρία είναι απόφοιτος Γυμναστικής Ακαδημίας και ο αδερφός της έχει σπουδάσει Πληροφορική.
Αποφάσισαν όμως να μην ασχοληθούν με τις αρχικές σπουδές τους κι έτσι ανέλαβαν την οικογενειακή επιχείρηση «Tσακίρης», που από το 1963 εξειδικεύεται στην παραγωγή και εμπορία αυγών. Εκκινώντας από την οικογενειακή παράδοση, τα δύο αδέρφια εξέλιξαν το προφίλ της επιχείρησης λανσάροντας το δικό τους brand, με δημητριακά υψηλής ποιότητας και πρωτότυπες vintage συσκευασίες «για να τραβήξουν το βλέμμα των καταναλωτών», όπως λέει η Μαρία. Απέναντί τους έχουν πολυεθνικές, αλλά δεν το βάζουν κάτω. Τα πρώτα μηνύματα που έρχονται από την ελληνική αλλά και διεθνή αγορά είναι ενθαρρυντικά. Εξάγουμε στην Ισπανία, τη Ρουμανία, τη Ρωσία, την Ταϊβάν, την Κίνα, την Κορέα, τις ΗΠΑ, λέει χαρακτηριστικά η Μαρία.
Γκουρμέ σοκολάτα, τσάτνεϊ και μπάρες με θεσσαλικό γκότζι μπέρι
Η «Le Petit Dejeuner» είναι μία μόνο από τις περίπου 30 ελληνικές εταιρείες που συμμετέχουν φέτος στην ISM. Mε μια πρώτη βόλτα ακόμη και ο μη ειδικός αντιλαμβάνεται εύκολα ότι ο κλάδος των ζαχαρωδών εκπροσωπείται ακόμη από μικρομεσαίες οικογενειακές επιχειρήσεις που προσπαθούν, παρά το αρνητικό κλίμα στην Ελλάδα, να εισέλθουν στον ευρωπαϊκό και διεθνή ανταγωνισμό με όπλα την ποιότητα των πρώτων υλών και τη σύγχρονη αισθητική. Τέτοια είναι και η περίπτωση της σοκολατοποιίας Laurence με έδρα την Ευκαρπία της Θεσσαλονίκης, η οποία μοιάζει περισσότερο με σικ σοκολατερί του Παρισιού. Ξεκινώντας το 1922 με παραδοσιακά κεράσματα, η σημερινή σοκολοταποιία της οικογένειας Αρώνη προσφέρει μια μεγάλη γκάμα γκουρμέ προϊόντων με βάση τη σοκολάτα και «εξαγωγές στην Κύπρο, την Ουκρανία, τη Ρωσία, την Αλβανία, το Αζερμπαϊτζάν, το Βέλγιο αλλά και τη Γερμανία». Όπως επισημαίνει ο Δημήτρης Αρώνης στη DW, τα τελευταία χρόνια υπάρχει αυξημένη ζήτηση για ελληνικά γκουρμέ προϊόντα, ενώ η διεθνής αγορά δείχνει εν τέλει εμπιστοσύνη στα ποιοτικά ελληνικά προϊόντα.
Η ποικιλία των νέων ελληνικών προϊόντων που παρουσιάζονται στην Κολωνία είναι μεγάλη. Η εταιρεία «Geodi» από την Αθήνα ιδρύθηκε πριν από δέκα χρόνια και έχει εισέλθει δυναμικά σε ράφια γκουρμέ καταστημάτων και boutique ξενοδοχείων ανά τον κόσμο. Όπως ανέφερε στη DW o Nικήτας Παρασκευόπουλος «πρώτες με διαφορά στην διεθνή αγορά είναι οι μαρμελάδες με 85% φρούτα αλλά και οι μαρμελάδες με στέβια, τα τσάτνεϊ, ενώ ξεχωρίζει η σειρά με σπάνιες γεύσεις, όπως ρόδι με ράσμπερι ή φραγκόσυκο». Από ποικιλίες ελληνικών μούρων, αρώνια, ιπποφαές και θρεπτικό μέλι αποτελούνται και οι μπάρες δημητριακών της εταιρείας «Three Hearts». Σύμφωνα με τον γενικό διευθυντή της εταιρείας Δημήτρη Τρίκαρδο, η εταιρεία στρέφει το βλέμμα αποκλειστικά στο εξωτερικό, όπου τα λεγόμενα superfoods είναι δημοφιλή εδώ και χρόνια, ιδίως σε χώρες με αγγλοσαξονική παράδοση, στη Σκανδιναβία αλλά και στη Μέση Ανατολή. Στο χώρο των ξηρών καρπών δραστηριοποιείται και η «Nuts and Nuts», τα ηνία της οποίας κρατούν οι αδερφές Παυλίνη. Τα ελληνικά φυστίκια από το Μαρκόπουλο έχουν βραβευθεί ήδη με Great Taste Award στη Μ. Βρετανία, επισημαίνει η Σεμέλη Παυλίνη, ενώ η Μυρτώ Παυλίνη τονίζει ότι «η νέα τάση των vegan και βιολογικών τροφίμων επηρεάζει πολύ θετικά τον κλάδο των ξηρών καρπών».
100% ιδιωτική πρωτοβουλία
Πίσω από το στήσιμο των ελληνικών περιπτέρων, το συντονισμό και την επικοινωνία των ελλήνων εκθετών οι οποίοι συμμετέχουν φέτος περισσότερο δυναμικά από κάθε άλλη χρονιά βρίσκεται άλλη μια ιδιωτική εταιρεία που στην ουσία εκπροσωπεί την Ελλάδα δυστυχώς χωρίς καμία βοήθεια από το κράτος. «Η κρίση οδήγησε πολλές ελληνικές επιχειρήσεις τροφίμων να αναζητήσουν διεξόδους στο εξωτερικό παρά στην Ελλάδα», παρατηρεί ο γενικός διευθυντής της Promo Solutions Nάσος Πίγκος, τονίζοντας ότι «εκθέσεις όπως η γερμανική ISM είναι χρηματιστήρια ιδεών». Ο ίδιος τονίζει ότι παρά την κρίση οι ελληνικές συμμετοχές τα τελευταία χρόνια στις σημαντικότερες εκθέσεις τροφίμων, όπως είναι η επίσης γερμανική Αnuga ή η γαλλική SIAL, είναι σταθερά ανοδικές. Από την πλευρά του ο Πέτρος Πίγκος από την ίδια εταιρεία συμπεραίνει ότι «όλοι προσπαθούν να κάνουν το προϊόν τους εξαγώγιμο και επενδύουν προς αυτή την κατεύθυνση. Και είναι ευχάριστο να βλέπουμε ότι όλο αυτό αποδίδει καρπούς».
Δήμητρα Κυρανούδη

Ρώμη: όχι σε υπερβολική δημοσιονομική προσαρμογή
Ανταποκρινόμενη σε σχετικό αίτημα της Κομισιόν η Ρώμη απέστειλε επιστολή στις Βρυξέλλες στην οποία αναφέρει ότι θα μειώσει ορισμένες δαπάνες. Εντούτοις η ιταλική κυβέρνηση δεν δεσμεύεται σε σαφή χρηματικά ποσά.Τελικά, οι προβλέψεις επιβεβαιώθηκαν. Η επιστολή της Ιταλίας προς τις Βρυξέλλες, δεν περιέχει σαφείς δεσμεύσεις. Δεν γίνεται αναφορά στα ποσά που θα περικοπούν αλλά γενικά σε καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και στην μείωση κάποιων δαπανών του δημόσιου τομέα. Η κυβέρνηση του Πάολο Τζεντιλόνι, λέει ξεκάθαρα δηλαδή ότι δεδομένης της φάσης που περνάμε μια υπερβολικά γρήγορη δημοσιονομική προσαρμογή θα ήταν επιζήμια. Yπενθυμίζεται ότι οι Βρυξέλλες είχαν ζητήσει με έμφαση και επίσημη επιστολή τους, μέτρα ύψους 3,4 δισεκατομμυρίων ευρώ ώστε να μειωθεί το δημόσιο έλλειμμα κατά περίπου 0,2%.
Ο Ιταλός υπουργός Oικονομικών Πιέρ Κάρλο Πάντοαν όμως απαντά ότι η χώρα αντιμετωπίζει ήδη τεράστια έξοδα μετά τους σεισμούς που έπληξαν την κεντρική Ιταλία. Δαπάνες οι οποίες μπορεί να ξεπεράσουν το ένα δισεκατομμύρια ευρώ μέχρι το τέλος του χρόνου. Και ελπίζει πως η διαπραγμάτευση θα μπορέσει να συνεχισθεί μέχρι και τον Απρίλιο με στόχο να μειωθούν οι απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Θα τεθεί η Ιταλία υπό επιτροπεία ;
Η ουσία βέβαια είναι πολιτική: η Ιταλία δεν θέλει να εφαρμόσει μέτρα τα οποία θα δείξουν στους πολίτες ότι η λιτότητα συνεχίζεται. Μπορεί να γίνουν πρόωρες εκλογές τον Ιούνιο και τέτοιου είδους μέτρα θα στερούσε ψήφους από τις πολιτικές δυνάμεις ιδίως από την κεντροαριστερά του Ματτέο Ρέντσι.
Όλοι περιμένουν να δουν τώρα πως θα αντιδράσουν οι Βρυξέλλες. Με διάθεση για διάλογο άμεση επιβολή κυρώσεων ή μια μικρή παράταση; Η εφημερίδα Λα Ρεπούμπλικα πάντως δεν αποκλείει - όπως γράφει σήμερα- και «δραματικές αποφάσεις». Κάνει αναφορά ακόμη και στην δυνατότητα να τεθεί η χώρα υπό επιτροπεία, με ότι αυτό θα μπορούσε να συνεπιφέρει σε πρακτικό και συμβολικό επίπεδο.
Αθανασία Συγγελλάκη, Ρώμη

Οι Μεξικανοί μποϋκοτάρουν αμερικανικά προϊόντα
Μεξικανοί καλούν τους συμπολίτες τους να μποϋκοτάρουν τα αμερικανικά προϊόντα εξαιτίας της πολιτικής του Αμερικανού Προέδρου Ντ. Τραμπ. Στη «μάχη» και οι μεξικανικές διαφημιστικές εταιρείες.Η πρόθεση του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να χτιστεί ένα τείχος στα σύνορα με το Μεξικό ώστε να παρεμποδιστεί η είσοδος των παράτυπων μεταναστών είναι ράπισμα στην εθνική υπερηφάνεια των Μεξικανών που προσπαθούν τώρα να αντισταθούν Στον αγώνα έχει «ριχτεί» και η βιομηχανία της διαφήμισης. Εδώ και εβδομάδες οι μεγάλες επιχειρήσεις της χώρας χρησιμοποιούν χιουμοριστικά, εύστοχα σποτάκια σε σχέση με την νέα πολιτική γραμμή των ΗΠΑ. Η πιο γνωστή ίσως εταιρεία του Μεξικού είναι η Corona και αντικείμενο της διαφήμισής της ήταν η ρήση του Τραμπ «Κάνε και πάλι μεγάλη την Αμερική» (Make America great again). To σποτάκι συνοδευόταν από πολύ όμορφες εικόνες της Αμερικής, όχι όμως από το Γκραν Κάνιον ή το Μιντουέστ, τις μεσοδυτικές ΗΠΑ, αλλά από τη διώρυγα του Παναμά και τις φυτείες καφέ στην Κολομβία, θέλοντας έτσι να δείξει πως η Αμερική είναι πολύ μεγαλύτερη από ότι οι ΗΠΑ.
Ήδη πριν από τρεις μήνες η Corona είχε μεγάλη επιτυχία με ένα spot μερ τίτλο "Γκρέμισε το τείχος σου" που είδαν σχεδόν εφτά εκατομμύρια τηλεθεατές. Η αεροπορική εταιρεία Aeromexico καταπιάστηκε με το θέμα «Περνώντας τα σύνορα». Επικρίνει τα σύνορα μεταξύ χωρών, ανθρώπων, θρησκειών, φύλων και ιδεολογιών. Η διαφήμιση κατά του Τραμπ μάλιστα φέρνει και έσοδα. Απαραίτητα σε μια χώρα η οποία φοβάται πως η οικονομία της θα υποστεί ζημίες από την επιβολή επιπλέον δασμών.
#AdiosStarbucks#
Αλλά δεν είναι μόνο οι επιχειρήσεις που κινητοποιούνται. Και οι χρήστες του διαδικτύου καλούν τους συμπατριώτες τους σε μποϋκοτάζ των αμερικανικών προϊόντων με συνθήματα όπως #AdiosStarbucks#, #AdiosMcDonalds#.
Και είναι αλήθεια πως πολλές αμερικανικές επιχειρήσεις καταβάλλουν προσπάθειες να αναστρέψουν αυτό το δυσάρεστο κλίμα. Πριν από μερικές ημέρες η Starbucks ανακοίνωσε επενδύσεις πολλών εκατομμυρίων στο Μεξικό. Η αμερικανική αλυσίδα ταχυφαγίας Burger King το είχε ήδη κάνει. Η Starbucks μάλιστα ανακοίνωσε ότι πρόκειται να προσλάβει 10.000 πρόσφυγες. Εάν αυτές οι προσπάθειες καταφέρουν να αναχαιτίσουν το αντιαμερικανικό κλίμα που εξαπλώνεται στο Μεξικό θα φανεί το επόμενο διάστημα.
Και σε πολιτικό επίπεδο η Αριστερά κατεβάζει τον κόσμο στους δρόμους. 10.000 άνθρωποι διαδήλωσαν την περασμένη Τρίτη κατά της αύξησης της τιμής της βενζίνης. Σε ένα πράγμα μόνο συμφωνούν οι Μεξικανοί Σοσιαλιστές με τον Τραμπ: στην κατάργηση της ζώνης ελευθέρου εμπορίου.
Τομπίας Κόιφερ / Μαρία Ρηγούτσου

Bραβείο στη DW για τον Θ.Κουρεντζή
Με χρυσό βραβείο στο Διεθνές Φεστιβάλ Οπτικοακουστικών Μέσων του Μπιαρίτς τιμήθηκε το ντοκιμαντέρ της Deutsche Welle για τον αντισυμβατικό έλληνα συνθέτη και διευθυντή της όπερας του Περμ Θεόδωρο Κουρεντζή.«Ο επαναστάτης της κλασικής μουσικής» (Der Klassikrebel) είναι ο τίτλος του βραβευμένου ντοκιμαντέρ της Deutsche Welle σε σκηνοθεσία του Κρίστιαν Μπέργκερ για τον ανατρεπτικό Έλληνα συνθέτη και διευθυντή ορχήστρας Θεόδωρο Κουρεντζή, ο οποίος τα τελευταία χρόνια διευθύνει την κρατική ορχήστρα του Περμ και το δικό του μουσικό σύνολο MusicAeterna.
To χρυσό βραβείο για την κατηγορία «Μουσική και Θέαμα» απομενήθηκε στις 28 Φεβρουαρίου στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Οπτικοακουστικών Μέσων στο Μπιαρίτς της Γαλλίας, τo oποίο θεωρείται το σημαντικότερο στο είδος. Πρόκειται για μία συμπαραγωγή της Deutsche Welle, του ZDF και του ΑRTE σε συνεργασία με την Berhard Fleischer Moving Images και τη Sony Music. Πρωτοπαρουσιάστηκε στην τηλεόραση της DW σε τέσσερεις γλώσσες (αγγλικά, γερμανικά, ισπανικά και αραβικά) το φθινόπωρο του 2016.
«Το βραβείο αυτό είναι μια μεγάλη επιβράβευση για τη δουλειά μας», δήλωσε ο επικεφαλής του πολιτιστικού στη DW Ρολφ Ρίσε. Από τη μεριά της η πρόεδρος της επιτροπής του Φεστιβάλ Μπιαρίτς Μπάρμπαρα Γουίλις Σουίτι από τον Καναδά εξήρε την πρωτοτυπία του ντοκιμαντέρ υπογραμμίζοντας ότι η απόφαση της επιτροπής ήταν ομόφωνη.
Μουσική διάνοια, αντισυμβατική στάση και ανανέωση της μουσικής
Το ντοκιμαντέρ της DW, που αποτελείται από δύο μέρη, ακολουθεί τον έλληνα συνθέτη στην καθημερινότητά του κατά την ηχογράφηση του νέου CD που ετοιμάζει με την ορχήστρα του Περμ. Πρόκειται για μια νέα προσέγγιση στην όπερα του Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ «Don Giovanni». Το ντοκιμαντέρ εστιάζει στη διαδικασία της πρόβας, το συντονισμό διαφορετικών φωνών, οργάνων, ερμηνειών και εν τέλει προσωπικοτήτων ενώ σε πολλά σημεία παρεμβάλλονται αποσπάσματα από συνομιλίες με τον έλληνα μαέστρο καθώς και απόψεις συνεργατών και ανθρώπων από τον ευρύτερο χώρο της κλασικής μουσικής για τον Θεόδωρο Κουρεντζή και τον τρόπο που προσεγγίζει τη μουσική δημιουργία.
Ο ίδιος, πάντα ανατρεπτικός, σε ένα σημείο επισημαίνει ότι μισεί τον όρο «επαγγελματίας μουσικός», θεωρεί τον «επαγγελματισμό» στη μουσική όχι ως προσόν αλλά ως ίδιον των μετρίων και τονίζει ότι ο Μότσαρτ ήταν πολύ παραπάνω από ένας «επαγγελματίας της μουσικής». Για το λόγο αυτό ο ίδιος επέλεξε να μην εργαστεί σε μια μεγάλη όπερα παγκοσμίου φήμης. Αντίθετα, συνειδητά αποφάσισε να αφοσιωθεί στη μουσική που πιστεύει και μάλιστα σε μια επαρχιακή, παρηκμασμένη και εν πρώτοις αφιλόξενη πόλη της ρωσικής επαρχίας, το Περμ. Τα «μεγάλα κέντρα της μουσικής» τον απωθούν, όπως και η μαζικότητα που αυτά απαιτούν. Το ντοκιμαντέρ κινείται σε λιτές γραμμές, με ισορροπημένη εναλλαγή μουσικής, αφήγησης και αποσπασμάτων από τις συνεντεύξεις, φωτίζοντας το έργο και την πολύπλευρη προσωπικότητα του Θεόδωρου Κουρεντζή.
Oλόκληρο το ντοκιμαντέρ της DW μπορείτε να παρακολουθήσετε κάνοντας κλικ στον σύνδεσμο που ακολουθεί ή μπαίνοντας στην ιστοσελίδα μας στο facebook.
Δήμητρα Κυρανούδη

Τι θα δούμε στην 67η Μπερλινάλε
Η 67η Μπερλινάλε ξεκινά στις 9 Φεβρουαρίου. Δεν θα είναι λαμπερή, όπως λέει ο διευθυντής της Ντ. Κόσλικ, ωστόσο θα είναι ενδιαφέρουσα. Το κοινό μπορεί να παρακολουθήσει 399 ταινίες. 18 διαγωνίζονται για την Χρυσή Άρκτο.Η 67η Μπερλινάλε στρώνει το κόκκινο χαλί και περιμένει από τις 9 μέχρι τις 19 Φεβρουαρίου σταρ και κοινό να παρακολουθήσουν ένα από τα πιο διάσημα φεστιβάλ κινηματογράφου στον κόσμο. Παρόλα αυτά δεν πρόκειται να είναι μια λαμπερή Μπερλινάλε, δηλώνει ο διευθυντής της Ντίντερ Κόσλικ. Το φεστιβάλ κινηματογράφου του Βερολίνου επιχειρεί ένα σπαγκάτ ανάμεσα στο πολιτικό σινεμά και σε πιο ελαφρά θέματα.
399 ταινίες από ολόκληρο τον κόσμο θα έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει το κοινό. Επιπλέον άλλες 700 παραγωγές θα παρουσιάσει η Ευρωπαϊκή Αγορά Ταινιών σε επαγγελματίες διανομείς. 18 ταινίες από τη Γαλλία, τη Φινλανδία, τη Γερμανία, τη Μεγάλη Βρετανία, την Ιαπωνία, τη Ρουμανία, την Πορτογαλία, τη Χιλή, τη Νότια Κορέα και την Πολωνία διαγωνίζονται για τη Χρυσή Άρκτο.
Πρόεδρος της κριτικής επιτροπής είναι ο Ολλανδός σκηνοθέτης Πολ Βερχόφεν. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η γερμανική παρουσία. Τρεις Γερμανοί σκηνοθέτες συναγωνίζονται στο επίσημο διαγωνιστικό τμήμα. Ο Φόλκερ Σλέντορφ συμμετέχει με την ταινία «Επιστροφή στο Μοντάουκ». Ο Αντρές Βάιελ παρουσιάζει το ντοκιμαντέρ «Μπόις» για τον γνωστό Γερμανό εικαστικό Γιόζεφ Μπόις και ο Τόμας Άρσλαν παρουσιάζει την ταινία δρόμου «Λευκές Νύχτες».
Οι πολύ διάσημοι του φεστιβάλ
Από τις πιο διάσημες παρουσίες που θα περάσουν από το κόκκινο χαλί της φετινής Μπερλινάλε είναι ο Χιου Τζάκμαν από την ταινία δράσης «Logan - The Wolverine». Ο σταρ του Twillight Ρόμπερτ Πάτινσον θα παρουσιάσει την περιπέτεια «Η βυθισμένη πόλη». Οι γαλλίδες σταρ Κατρίν Ντενέβ και Κατρίν Φροτ πρωταγωνιστούν στην ταινία «Το φιλί της Μπεατρίς», το οποίο είναι εκτός συναγωνισμού. Ο Ρίτσαρντ Γκιρ ανήκει στους πρωταγωνιστές του θρίλερ «Το δείπνο» και η Πενέλοπε Κρουζ πρωταγωνιστεί στην κωμωδία «Η βασίλισσα της Ισπανίας». Ο Φιλανδός Άκι Καουρισμάκι συμμετέχει με την ταινία του «Η άλλη πλευρά της ελπίδας». Πρόκειται για την ιστορία ενός τυφλού Σύρου, ο οποίος φθάνει στο Ελσίνκι και καταθέτει αίτηση ασύλου.
Ο Αυστριακός καμπαρετίστας Γιόζεφ Χάντερ παρουσιάζει την πρώτη του ταινία με τον τίτλο «Η αγριόγατα». Η πρεμιέρα της Μπερλινάλε θα γίνει στις 9 Φεβρουαρίου με την ταινία «Τζάνκο». Ο Ετιέν Κομάρ διηγείται την ιστορία του Γάλλου μουσικού τζαζ Τζάνκο Ράινχαρντ και τη φυγή του από το κατεχόμενο Παρίσι το 1943.
Πολλές ταινίες εστιάζουν σε πολέμους και πολιτικές διαμάχες και τις συνέπειες τους στην Ευρώπη ή τη Λατινική Αμερική. Την ταινία πάντως που ξεχώρισε ήδη ο διευθυντής της Μπερλινάλε Ντίντερ Κόσλικ είναι το «Όταν σουρούπωνε» με τον Μπρούνο Γκαντζ και την Σιλβέστερ Γκροτ».
Έλκε Φόγκελ / Μαρία Ρηγούτσου

«Άουστερλιτς»: ένα κινηματογραφικό μνημείο
Για ποιο λόγο επισκέπτονται οι άνθρωποι ένα στρατόπεδο συγκέντρωσης; Το ντοκιμαντέρ «Άουστερλιτς» του Σεργκέι Λόζνιτσα καταγράφει τουρίστες στους τόπους μνήμης Νταχάου και Ζαξενχάουζεν. Απουσιάζει οποιοδήποτε σχόλιο.Μια ζεστή ημέρα του καλοκαιριού στην κεντρική Ευρώπη. Για όσους δεν θέλουν να στερηθούν τον ήλιο στους διαδρόμους κάποιου μουσείου ή να χάσουν τον περιηγητικό τους χρόνο στους υπαίθριους χώρους διασκέδασης υπάρχει μια λύση που συνδυάζει τον ανοιχτό ουρανό με την ικανοποίηση της ιστορικής περιέργειας. Μία ακίνητη κάμερα στην είσοδο του Νταχάου καταγράφει την αέναη είσοδο και έξοδο του πλήθους που μοιάζει με σισύφεια κίνηση. Κάτω από το γνωστό ρητό των ναζιστικών στρατοπέδων συγκέντρωσης Arbeit macht frei (Η εργασία απελευθερώνει) επανέρχονται διαρκώς στο βλέμμα της κινηματογραφικής κάμερας λίγα δευτερόλεπτα ακινησίας: η φωτογραφία με το κινητό τηλέφωνο.
Τα πρώτα δεκαέξι λεπτά στο ντοκιμαντέρ του ουκρανού σκηνοθέτη Σεργκέι Λόζνιτσα με τον δανεισμένο από μυθιστόρημα του W. G. Sebald τίτλο «Άουστερλιτς», η κάμερα εστιάζει ακίνητη στην είσοδο του πρώην ναζιστικού στρατοπέδου συγκέντρωσης Νταχάου στη Βαυαρία που σήμερα λειτουργεί ως τόπος μνήμης της ναζιστικής τρομοκρατίας. Οι επισκέπτες σταματούν για να ποζάρουν. Το ερώτημα: για ποιο λόγο επισκέπτεται κανείς σήμερα τα στρατόπεδα συγκέντρωσης;
Όλα είναι «κανονικά»
Ο Λόζνιτσα έφτιαξε ένα ντοκιμαντέρ για τον μαζικό τουρισμό μοντάροντας υλικό από τα στρατόπεδα Νταχάου και Ζαξενχάουζεν. Επέλεξε να μην παρεμβάλει αφήγηση, σχόλια ή άλλο οπτικό γλωσσικό υλικό (εκτός από το Arbeit macht frei, το μόνο κείμενο που να προδίδει τον ακριβή τόπο γυρισμάτων της ταινίας είναι η επιγραφή που μισοφαίνεται πίσω από το γλυπτό μνημείο του Ζαξενχάουζεν). Η κάμερα μεταφέρει το βλέμμα του θεατή σε εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους των στρατοπέδων. Ο ακίνητος φακός καταγράφει την ίδια αέναη κίνηση: φωτογραφίες, γέλια, περιέργεια, λίγα λεπτά ανάπαυλας. Οι selfies μπροστά από τους φούρνους των κρεματορίων (συνήθως με χαμόγελο) είναι ο κανόνας.
Ωστόσο το μοντάζ και η επιλογή της προοπτικής δημιουργούν μια «αφήγηση». Σε αυτή παρεμβάλλονται ηχητικά θραύσματα από τις συζητήσεις των τουριστών και τα σχόλια των ξεναγών, οι οποίοι προσπαθούν να κρατήσουν την προσοχή των ακροατών τους συνδυάζοντας εντυπωσιακές λεπτομέρειες για τις φρικαλεότητες των στρατοπέδων με το ψυχρό, σχολαστικό ύφος των ξεναγήσεων. Όλα γίνονται γρήγορα και «κανονικά». Ωστόσο η εικόνα παραμένει σε όλη τη διάρκεια της ταινίας ασπρόμαυρη.
Η αδυνατότητα του πένθους
Ανάμεσα σε αυτούς τους ήχους παρεμβάλλεται σιωπή. Μία σιωπή που ακούγεται. Μόνο προς το τέλος της ταινίας ο Λόζνιτσα καταγράφει μία νεαρή γυναίκα να κοιτάζει ένα άδηλο για την προοπτική του θεατή σημείο. Στο πρόσωπό της υπάρχει κάτι που λείπει από όλες τις άλλες σκηνές του ντοκιμαντέρ: η περισυλλογή. Το «Άουστερλιτς» τελειώνει συμμετρικά με δεκαέξι ανέμελα λεπτά από την έξοδο του στρατοπέδου.
Η μνήμη της γενοκτονίας των Εβραίων της Ευρώπης από τους ναζί έχει εισέλθει στη δημόσια ιστορία και την επίσημη κουλτούρα της μνήμης των ευρωπαϊκών κρατών. Η 27η Ιανουαρίου είναι επίσημη ημέρα μνήμης για την απελευθέρωση του Άουσβιτς από τους Συμμάχους. Αλλά ποιος είναι ο σκοπός των εκδηλώσεων μνήμης; Πώς μπορεί ένα μνημείο να προστατεύσει την ιστορική μνήμη από την κοινοτοπία της αναπαράστασης του κακού; Το «Άουστερλιτς» του Λόζνιτσα είναι ένα μνημείο στην αδυνατότητα του πένθους και της περισυλλογής.
Δημήτρης Ελευθεράκης

Ο Νόμος Κατρούγκαλου “τιμωρεί”
-Τους υποχρεώνει να καταβάλουν εισφορές με βάση ένα τεκμαρτό κατώτατο εισόδημα, ακόμη κι αν δεν εμφανίζουν κανένα έσοδο!
Απίστευτο, αλλά αληθινό, είναι αυτό, που προβλέπει...
Das griechische Filmfestival Hellas Filmbox Berlin startet ins zweite Jahr: Vom 18. bis 22. Januar dreht sich alles rund um Griechenland
Berlin: Von Athanasia Theel
Bereits im letzten Jahr hat die deutsch-griechische Monatszeitung Elliniki Gnomi über die Hellas Filmbox berichtet, dem einzigen griechischen Filmfestival in Deutschland....
Stay in touch:
Newsletter
Don't miss
Πόσο θα κρατήσει ο πόλεμος στο Ιράν;
Ενώ ο Πρόεδρος Τραμπ και ισραηλινοί αξιωματούχοι προετοιμάζουν την...
«Καμπανάκι» για οδυνηρό κύμα ακρίβειας στη Γερμανία
Το Iνστιτούτο της Γερμανικής Οικονομίας (IW) προειδοποιεί για νέο...
Απευθείας διάλογο με το Ισραήλ θέλει ο Λίβανος
Το Ισραήλ διευρύνει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο, ενώ...


