Στουτγάρδη: Κώστας Καρράς. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος στη Γερμανία.

Οι Έλληνες της Γερμανίας είχαμε την μεγάλη τύχη να γνωρίσουμε από κοντά τον Οικουμενικό Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίο. Από τις 10 έως στις 19 Μαϊου αρχίζοντας από την „πράσινη“ Στουτγάρδη και στην συνέχεια με σταθμούς στις πόλεις Φρανκφούρτη, Βόνη, Βερολίνο και Μόναχο τελείωσε την εδώ παραμονή του με μια κοινή προσευχή με Εβραίους και Μουσουλμάνους στο μαρτυρικό Νταχάου. Κάθε μέρα συμμετείχε σε πάνω από τρεις εκδηλώσεις (ομιλίες, λειτουργείες, σεμινάρια και συναντήσεις με θρησκευτικούς και πολιτικούς ηγέτες). Ένα πρόγραμμα που χωρίς „θεϊκή δύναμη“ είναι δύσκολο να υλοποιηθεί από έναν 74χρωνον. Όλο το πρόγραμμα, οι ομιλίες και οι προσφωνήσεις του Οικουμενικού Πατριάρχη και αυτών που κατά την παραμονή του στην Γερμανία εγκάρδια τον υποδέχτηκfoto2αν και καλωσόρισαν, είναι δημοσιευμένο στην ιστοσελίδα www.orthodoxe-metropolie.net Επίσης το ελληνο-γερμανικό περιοδικό NeaFoni στην έκδοση 6-2014 με ένα πολυσέλιδο άρθρο της δημοσιογράφου Ιωάννας Ζιώγαλα στα γερμανικά, αναφέρεται λεπτομερώς στην επίσκεψη του Πατριάρχη. Ποια εντύπωση και ποια εικόνα άφησε σε μας που τον είδαμε και τον ακούσαμε από κοντά;

Βρισκόμαστε μέσα στην εκκλησία της Αναλήψεως της Στουτγάρδης. Ο Πατριάρχης στέκεται μόλις λίγα μέτρα απέναντι μας. Πριν τρεις ώρες στην μεγάλη κρατική αίθουσα υποδοχών „WeisserSaalimNeuenSchloss“ παρουσία του πρωθυπουργού της Βάδης Βυρτεμβέργης WinfriedKretschmann, ο Πατριάρχης έκανε μια πολύ σημαντική ομιλία με θέμα:« μέριμνα τς ρθοδόξου κκλησίας διά τήν οκολογικήν κρίσιν». Το έργο του Πατριάρχη δεν περιορίζεται μόνο στα θρησκευτικά σύνορα. Είναι επίσης κοινωνικό. Το δε μεγάλο του ενδιαφέρον για την προστασία του περιβάλλοντος, του χάρισε τον τίτλο „ο πράσινος Πατριάρχης“ και τον έκανε γνωστό και έξω από το χώρο του χριστιανισμού, στους πιστούς όλων των άλλων θρησκειών Το παρακάτω απόσπασμα από την ομιλία του στην Στουτγάρδη εξηγεί το γιατί:

„………..Ὅμως, τό βασικώτερον διά τήν ξοδονἀπό τήν κρίσιν δέν εἶναι μόνον ἡἀλλαγή νοοτροπίας ὡς πρός τάς σχέσεις μέ τό κράτος. Εναι λλαγή τρόπου ζως καί θους. Εἶναι χαρακτηριστικόν ὅτι ὁ σύγχρονος ἄνθρωπος ἔχει διδαχθῆ νά καταναλίσκῃ συχνάκις περισσότερον τῶν ὅσων χρειάζεται καί νά ἀποβλέπῃἀπλήστως καί ἀσυνέτως εἰς τό συνεχῶς «κτσθαι» καί «πολαμβάνειν» καί  ὄχι εἰς τό ἁρμονικόν «ε εναι», προσπαθῶν διά τῆς  ἀσυναισθήτου εἰς αὐτόν ἀδυναμίας του νά νικήσῃ τήν δύναμιν τοῦ Θεοῦ καί ἐν τῇἀ-σοφίᾳ του τήν Σοφίαν τοῦ Θεοῦ, ἥτις «ἐθεμελίωσε τόν οἶκον» (πρβλ. Παροιμ. θ΄ 1), τόν κόσμον μας………….“

Τα βλέμματά μας είναι κολλημένα στο πρόσωπο του Βαρθολομαίου. Όλοι θέλουμε να μάθουμε περισσότερα για τον άνθρωπο Βαρθολομαίο. Δεν μπορώ να γνωρίζω ποιες σκέψεις και ποιες εικόνες περνούσαν από τα μυαλά των άλλων. Ίσως ιστορικές μορφές, όπως π.χ. Πλάτων, Σωκράτης, Αριστοτέλης, Αριστοφάνης και πολλές άλλες. Το πρόσωπο του Πατριάρχη, λόγω ηλικίας, δεν θύμιζε Χριστό. Αλλά οπωσδήποτε τον πατέρα του. Και χωρίς αμφιβολία ανάμεσα σε όλες αυτές τις ιστορικές προσωπικότητες που βλέπαμε στο πρόσωπο του Πατριάρχη, οι λίγοι μαρξιστές έβλεπαν και αυτή του Καρλ Μαρξ.

Οι διαπιστώσεις του Πατριάρχη <<……….. σύγχρονος νθρωπος χει διδαχθ νά καταναλίσκ συχνάκις περισσότερον τν σων χρειάζεται……..>> και παρακάτω <<…….ἀποβλέπῃἀπλήστως καί ἀσυνέτως εἰς τό συνεχῶς «κτσθαι» καί «πολαμβάνειν» καί  ὄχι εἰς τό ἁρμονικόν «ε εναι», …………>> είναι σε όλους μας γνωστές. Οι λαοί αγωνίζονται μέσα από διάφορα κινήματα, κόμματα, θρησκευτικές και μη θρησκευτικές οργανώσεις, για περισσότερη δικαιοσύνη, για ειρήνη, για παιδεία και για την καταπολέμηση της φτώχειας και της πείνας. Παραδειγματικά και λόγω της 11ης Ιουνίου αναφέρω τις 50 καθαρίστριες του υπουργείου οικονομικών της Αθήνας. Είναι ευχάριστο το γεγονός, που ο Κορυφαίος της Ορθοδόξου Εκκλησίας αγωνίζεται στο πλευρό των „μικρών ανθρώπων“, μαζί με τους αδικημένους για ένα καλύτερο μέλλον. H ορθόδοξη κοινότητα πρέπει να είναι υπερήφανη γι αυτό.

Που μπορεί να τοποθετήσει κανείς ιδεολογικά τον άνθρωπο Βαρθολομαίο; Ποιος είναι εκείνος ο τύπος ανθρώπου που δεν καταναλώνει περισσότερα από όσα χρειάζεται, δεν θέλει να έχει περισσότερα από όσα χρειάζεται και αποβλέπει στο αρμονικό «ε εναι»; Και για να „προκάνουμε“ αυτούς που ήδη ξέρουν την απάντηση, σταματάμε εδώ. Δεν χρειάζεται να ανοίξουμε μια συζήτηση για την ύπαρξη ή μη του Θεού, ούτε για το ποιος έπλασε τον κόσμο και τα όντα και ούτε ποια είναι η άποψη των αριστερών. Προσωπικά με ικανοποιεί η ερμηνεία που έδωσε ο μεγάλος Έλληνας Μουσικός Μίκης Θεοδωράκης στο τέλος μιας συναυλίας που έκανε μέσα σε Ναό της Αθήνας παρουσία του τότε αρχιεπισκόπου Χριστοδούλου: Ο Θεός μας έδωσε την ζωή και μόνον ο Θεός μπορεί να την πάρει πίσω. Ένα πολύ ισχυρό επιχείρημα ενάντια στο πόλεμο. Κάτι παρόμοιο ισχύει και για την μέριμνα και προστασία του περιβάλλοντος. Το ερώτημα, ποιος έπλασε την φύση; μπορεί να παραμείνει αναπάντητο. Όμως στο ερώτημα, ποιος θα σώσει την φύση; πρέπει οπωσδήποτε να δοθεί απάντηση. Και ο Οικουμενικός Πατριάρχης δίνει αυτή την απάντηση. Στη ομιλία του λέει: Ο άνθρωπος είναι εκείνος που καταστρέφει την φύση, αλλά και εκείνος που με ….λλαγή τρόπου ζως καί θους θα μπορέσει να σώσει την φύση.

Δεν υπάρχει αμφιβολία, πως ο Βαρθολομαίος άφησε πολύ καλές εντυπώσεις σ΄ αυτούς που τον άκουσαν και τον γνώρισαν από κοντά. Και ίσως το κοινό να αποκόμιζε περισσότερα, αν ο Πατριάρχης χρησιμοποιούσε την γλώσσα, που όλοι καταλαβαίνουμε. Λίγοι καταλαβαίνουν την λέξη απληστία. Αντίθετα την λαιμαργία ή την αχορτασιά την καταλαβαίνουν όλοι. Το παρακάτω απόσπασμα αναφέρεται στο ρόλο που μπορεί να παίξει η εκκλησία και είναι πολύ κατανοητό:

ρόλος το Οκουμενικο Πατριαρχείου εναι νά εαισθητοποιήσ  ατήν τήν συνείδησιν. Δέν χομεν τήν δυνατότητα νά λάβωμεν διοικητικά νομικά μέτρα περιορισμο τς βλάβης το περιβάλλοντος. Δέν χομεν προφανς τά λικά μέσα νά πανορθώσωμεν τάς δη γενομένας ες τό φυσικόν περιβάλλον βλάβας. Προσπαθομεν λοιπόν νά φυπνίσωμεν τήν συνείδησιν  τν χόντων τά μέσα καί τόν τρόπον συνανθρώπων μας καί τν ν περοχξουσίας ντων νά πράξουν ,τι δύνανται, ετε μικρόν  ν τ πλαισί τς τομικς νεργείας ετε μέγα ν τ πλαισί τς συλλογικς προσπαθείας μις Κυβερνήσεως λλου διεθνος καί τοπικο φορέως.

Η εκκλησία όπως είπε στην ομιλία του ο Πατριάρχης, δεν μπορεί να λύσει τα προβλήματα των ανθρώπων. Αυτό είναι θέμα των εκάστοτε κυβερνήσεων. Η εκκλησία επηρεάζει μόνο την συνείδηση των ανθρώπων. Αλλά πως; Και δεν είναι μόνο το πρόβλημα της γλώσσας. Η εκκλησία και οι θεσμοί της εκκλησίας πρέπει να είναι παράδειγμα προς μίμηση. Σε πολλά σημεία η εκκλησία παρουσιάζει κενά. Ο πλούτος της εκκλησίας και τα διάφορα σκάνδαλα δυσκολεύουν το αξιέπαινο έργο χιλιάδων ιερέων, όπως π.χ. αυτό του Παπα-Πέτρου από το χωριό μου Άγιος Πέτρος Κυνουρίας ή αυτό του Παπα-Δημήτρη από τη Στουτγάρδη, που καθημερινά στέκονταν δίπλα στους ανθρώπους και στα προβλήματά των.

Οι ιδέες του Βαρθολομαίου είναι ορθές και οικουμενικές. Η υλοποίηση αυτών των ιδεών είναι υπόθεση όλων αυτών των ανθρώπων που προβληματίζονται για το μέλλον της „φύσης και των όντων“. Και ο Πατριάρχης δεν εννοεί μόνο τους ορθόδοξους, ούτε μόνο τους χριστιανούς. Επειδή τα προβλήματα έχουν παγκόσμια διάσταση, πρέπει να αντιμετωπιστούν επίσης με παγκόσμια συνεργασία. Εδώ είναι απαραίτητη η συνεργασία όλων των κυβερνήσεων. Σε πολλές περιπτώσεις όμως η συνεργασία των κυβερνήσεων και γενικά των λαών, γίνεται δύσκολη λόγω των θρησκευτικών διαφορών. Οι διαφορές μεταξύ των θρησκειών δεν πρέπει να γίνονται αιτίες πολέμου, ανέφερε στην ομιλία του ο Πατριάρχης. Γι αυτό και ο ίδιος αναζητά τον διάλογο όχι μόνο με τους υπόλοιπους χριστιανούς αλλά και με όλους τους πιστούς των άλλων θρησκευτικών κατευθύνσεων.

Στο ίδιο πνεύμα διεξήχθησαν και οι συζητήσεις του Οικουμενικού Πατριάρχη με τους πολικούς υπεύθυνους της Γερμανίας. Η θέση του υπέρ της ένταξης της Τουρκίας στη Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει να κάνει μόνο με τα συμφέροντα του Πατριαρχείου της Κωνσταντινουπόλεως. Το σκεπτικό του Πατριάρχη είναι οικουμενικό. Μιλάει για μια Παγκόσμια Ένωση, όπου όλα τα κράτη θα είναι μέλη της. Σαν απάντηση στην σημερινή παγκόσμια δράση των τραπεζών και του Κεφαλαίου προτείνει ο Πατριάρχης την παγκόσμια Δημοκρατία και την παγκόσμια, την κοσμοπολίτικη κυβέρνηση. Ο κοσμοπολιτισμός είναι το κοινωνικό σύστημα του μέλλοντος. Αυτή είναι η άποψη των σημερινών αξιόλογων κοινωνιολόγων όπου συμπεριλαμβάνεται και ο Βαρθολομαίος.

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος είναι ένα μεγάλο „τυχερό“ για την οικουμένη. Αυτή την εικόνα άφησε σε όλους εμάς που τον γνωρίσαμε. Και ευχαριστούμε τον σεβασμιότατο Μητροπολίτη Γερμανίας κ. Αυγουστίνο που στα πλαίσια του εορτασμού των 50 χρόνων της ορθόδοξης εκκλησίας στην Γερμανία, κάλεσε τον Πατριάρχη στην Γερμανία.

Κώστας Καρράς, 11.06.2014, Στουτγάρδη,

στους αγωνιστές της ΕΡΤ