Την απόφαση ανακοίνωσε στο Στρασβούργο η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα, υπογραμμίζοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση στηρίζεται στον σεβασμό της πολυμέρειας και των διεθνών θεσμών. Όπως τόνισε, με τη βράβευση αναγνωρίζεται η συμβολή του Δικαστηρίου στην προάσπιση του διεθνούς δικαίου και της διεθνούς δικαιοσύνης.
Το ΔΠΔ, με έδρα τη Χάγη, ιδρύθηκε το 2002 και έχει αρμοδιότητα να διερευνά και να δικάζει εγκλήματα πολέμου, εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και γενοκτονίες. Σήμερα αριθμεί 125 κράτη-μέλη, ενώ χώρες όπως οι ΗΠΑ, η Ρωσία, η Κίνα, η Ινδία και το Ισραήλ δεν συμμετέχουν στο σύστημα της Συνθήκης της Ρώμης.
Κυρώσεις και σύγκρουση με τις ΗΠΑ
Η βράβευση έρχεται σε μια περίοδο έντονης αντιπαράθεσης μεταξύ του Δικαστηρίου και της κυβέρνησης του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Η Ουάσιγκτον κατηγορεί το ΔΠΔ ότι ενεργεί με πολιτικά κίνητρα και αντιδρά στις έρευνες και διώξεις που αφορούν Αμερικανούς πολίτες ή στενούς συμμάχους των ΗΠΑ.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το διεθνές ένταλμα σύλληψης που εξέδωσε το Δικαστήριο το 2024 σε βάρος του Ισραηλινού Πρωθυπουργού Βενιαμίν Νετανιάχου για εγκλήματα πολέμου στη Γάζα. Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός απορρίπτει τις κατηγορίες.
Η αμερικανική κυβέρνηση έχει ήδη επιβάλει κυρώσεις σε στελέχη του ΔΠΔ, συμπεριλαμβανομένης της προέδρου του, Τομάκο Ακάνε, ενώ ακολούθησαν μέτρα κατά του ίδιου του θεσμού. Σύμφωνα με το Δικαστήριο, οι κυρώσεις ενδέχεται να επηρεάσουν κρίσιμες οικονομικές και ψηφιακές λειτουργίες, από τραπεζικές συναλλαγές έως ηλεκτρονικές επικοινωνίες.
Παράλληλα, αρκετές χώρες-μέλη του ΔΠΔ, μεταξύ αυτών και η Γερμανία, έχουν απορρίψει τα αμερικανικά μέτρα και έχουν επαναβεβαιώσει τη στήριξή τους προς το διεθνές δικαστήριο.
«Δεν υπάρχει ειρήνη χωρίς δικαιοσύνη»
Σε ανακοίνωσή του το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο ευχαρίστησε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τη διάκριση, επισημαίνοντας ότι αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία το ίδιο και οι εργαζόμενοί του βρίσκονται αντιμέτωποι με πρωτοφανείς προκλήσεις.
Η πρόεδρος του Δικαστηρίου, Τομάκο Ακάνε, χαρακτήρισε το βραβείο σημαντικό μήνυμα στήριξης προς όλους όσοι υπερασπίζονται το διεθνές δίκαιο και την ανεξάρτητη απονομή δικαιοσύνης. Σύμφωνα με το ΔΠΔ, η διάκριση δεν αφορά μόνο το έργο του ίδιου του θεσμού, αλλά συνολικά τη διεθνή δικαιοσύνη ως θεμέλιο της διαρκούς ειρήνης.
Το Βραβείο Ζαχάρωφ, το οποίο απονέμει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο από το 1988 σε πρόσωπα και οργανισμούς που προασπίζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ελευθερία της έκφρασης, συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο των 50.000 ευρώ. Η τελετή απονομής θα πραγματοποιηθεί στις 16 Δεκεμβρίου στο Στρασβούργο.
Πηγές: dpa, KNA
