Σύμφωνα με τα επίσημα ανακοινωθέντα, οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν σε θέματα οικονομικής συνεργασίας, στις σχέσεις της Άγκυρας με την Ευρωπαϊκή Ένωση και την απελευθέρωση της βίζας για Τούρκους πολίτες. «Με δεδομένες τις γεωπολιτικές αλλαγές, αυξάνεται το ειδικό βάρος της Τουρκίας για επιχειρήσεις από τη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, τόσο ως επενδυτικός προορισμός όσο και για τη διαφοροποίηση των εφοδιαστικών αλυσίδων», τονίζεται σε ανακοίνωση της Προεδρίας.
«Εκσυγχρονισμός της Τελωνειακής Ένωσης»
Μιλώντας στην τουρκική εφημερίδα «Χουριέτ» πριν αναχωρήσει για την Άγκυρα, ο Χέντρικ Βυστ είχε δηλώσει ότι υποστηρίζει έναν «εκσυγχρονισμό» της Τελωνειακής Ένωσης με την Τουρκία, καθώς και την επίσπευση των διαδικασιών για τη χορήγηση βίζας σε επιχειρηματίες που ταξιδεύουν στην Ευρώπη. Πρόκειται για διαχρονικά αιτήματα της Άγκυρας, τα οποία στο παρελθόν είχαν «παγώσει» λόγω των επικρίσεων για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία.
Άδηλο παραμένει, αν το ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων συζητήθηκε από τους Ερντογάν και Βυστ. Σε ανακοίνωση της γερμανικής πλευράς αναφέρεται πάντως ότι «η κυβέρνηση του ομοσπονδιακού κρατιδίου παρακολουθεί με ανησυχία τις εσωτερικοπολιτικές εξελίξεις στην Τουρκία. Παράλληλα η Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία διατηρεί έναν ανοιχτό διάλογο με την Τουρκία».
Από πλευράς πρωτοκόλλου είναι ασυνήθιστη αυτή η συνάντηση. Κατά κανόνα ο Ταγίπ Ερντογάν δεν υποδέχεται στο Προεδρικό Μέγαρο έναν τοπικό ηγέτη και, σύμφωνα με πηγές της γερμανικής αντιπροσωπείας, ως πρόεδρος δεν είχε υποδεχθεί μέχρι σήμερα ούτε έναν πρωθυπουργό γερμανικού ομόσπονδου κρατιδίου.
Η εξαίρεση που έγινε για τον Χέντρικ Βυστ μάλλον οφείλεται στις στενές σχέσεις που διατηρεί το κρατίδιο της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας με την Τουρκία. Άλλωστε, ο ένας στους τρεις Τούρκους της Γερμανίας διαμένει στο συγκεκριμένο κρατίδιο. Ίσως όμως υπάρχει και ένας άλλος λόγος: Εδώ και εβδομάδες ο Χέντρικ Βυστ φέρεται ως πιθανός διάδοχος του Φρίντριχ Μερτς στην καγκελαρία. Απαντώντας βέβαια σε σχετικό ερώτημα του ZDF λίγο πριν την αναχώρησή του για την Άγκυρα, ο ίδιος ο Βυστ δηλώνει: «Επιθυμώ να παραμείνω πρωθυπουργός της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας».
Εγκωμιάζοντας τον ρόλο των μεταναστών
Ήταν η πρώτη επίσκεψη πρωθυπουργού της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας στην Τουρκία. Επίσημη αφορμή αποτελεί η συμπλήρωση 65 ετών από την πρώτη συμφωνία για την προσέλκυση εργατικού δυναμικού από την Τουρκία στη Δυτική Γερμανία της εποχής εκείνης. Επισκεπτόμενος το εργοστάσιο της γερμανικής Henkel στην Άγκυρα, ο Βυστ εγκωμίασε τη συμβολή των Τούρκων μεταναστών στην μεταπολεμική ανοικοδόμηση της Γερμανίας. «Χωρίς αυτούς τους ανθρώπους θα ήταν αδύνατον να ορθοποδήσουμε οικονομικά μετά τον πόλεμο» τόνισε ο Γερμανός πολιτικός. «Εργάστηκαν παντού: στη χαλυβουρία, στα ορυχεία, στο εργοστάσιο της Ford στην Κολωνία, στην οδοποιία».
Τώρα ο Χέντρικ Βυστ προτείνει «ένα νέο κεφάλαιο στις γερμανο-τουρκικές σχέσεις, με το βλέμμα να στρέφεται στις θετικές πτυχές και την ενισχυμένη συνεργασία του μέλλοντος», διευκρινίζοντας ωστόσο ότι στο πλαίσιο μίας καλής και στενής συνεργασίας «είναι πιο εύκολο να συζητήσει κανείς κρίσιμα ζητήματα και να προτείνει διορθώσεις».
Για μεγάλο χρονικό διάστημα οι διαφορές απόψεων μεταξύ Γερμανίας και Τουρκίας είχαν επισκιάσει τις διμερείς σχέσεις. Ωστόσο, το κλίμα φαινόταν να αλλάζει το τελευταίο διάστημα, μετά από τις επισκέψεις του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς και του υπουργού Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ στην Άγκυρα. «Θέλουμε να επικρατήσει μία θετική ατζέντα» είχε δηλώσει χαρακτηριστικά ο επικεφαλής της γερμανικής διπλωματίας.
Επιμέλεια: Γιάννης Παπαδημητρίου
