Διακήρυξη κατά του ρατσισμού και της ξενοφοβίας, ως υποστήριξη στην Ιταλίδα υπουργό Ενσωμάτωσης, Cecile Kyenge, υπέγραψαν οι εκπρόσωποι των 17 κρατών-μελών της ΕΕ που συμμετείχαν στη σύνοδο της Ρώμης. Εκ μέρους της Ελλάδας, τη διακήρυξη, που ονομάστηκε «Διακήρυξη της Ρώμης» υπέγραψε ο υπουργός Εσωτερικών, Γιάννης Μιχελάκης.

«Διακήρυξη της Ρώμης»

«Η παγκόσμια ειρήνη δεν θα μπορούσε να διατηρηθεί χωρίς  δημιουργικές προσπάθειες ενάντια στους κινδύνους που την απειλούν.» Με αυτά  τα λόγια ο Robert Schuman ξεκίνησε τη δήλωσή του στις 9 Μαΐου 1950.

Σε αυτά τα ευρωπαϊκά εδάφη όπου έχουν εναποτεθεί οι μεγαλύτερες ελπίδες και έχουν λάβει χώρα οι πιο τρομερές συγκρούσεις, είναι  επείγουσα ανάγκη να κάνουμε πραγματικότητα όλες τις υποσχέσεις για δημοκρατία και όλες τις αξίες του ευρωπαϊκού ουμανισμού .
Είναι σημαντικό να διαφυλάξουμε στη μνήμη  τις σφαγές που προκλήθηκαν λόγω  ρατσισμού ή  ξενοφοβίας και σημειώθηκαν στην ιστορία και να διατηρήσουμε τη μνήμη αυτή ζωντανή.

Τώρα περισσότερο από ποτέ , πρέπει να διατηρήσουμε στο ακέραιο τη δυνατότητα να εκφράζουμε τον αποτροπιασμό μας, να καταδικάζουμε και να αντιδρούμε μπροστά στο ρατσισμό και την ξενοφοβία. Τα φαινόμενα αυτά δημιουργούν διακρίσεις και αποκλεισμό και επιφέρουν βαρύ πλήγμα στα ευρωπαϊκές αξίες και τα θεμελιώδη δικαιώματα στα οποία όλοι πιστεύουμε .
Η Ευρώπη οικοδομήθηκε  δια μέσου της ποικιλομορφίας και εντός αυτής  εδώ και αιώνες και η Ευρώπη του 21ου αιώνα μαρτυρεί αυτήν την ποικιλόμορφη πολιτιστική κληρονομιά .

Μας χωρίζει ένας αιώνας από τους πρώτους νόμους διαχωρισμών και διακρίσεων της Νότιας Αφρικής. Μας χωρίζουν 65 χρόνια από την Παγκόσμια Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Πέρασε μισός αιώνας από το «όνειρο» που είχε ο Martin Luther King.   Ωστόσο, ο ρατσισμός και οι διακρίσεις εξακολουθούν να υφίστανται και μάλιστα σε ορισμένα μέρη σημειώνουν και αύξηση, στην Ευρώπη όπως και στον υπόλοιπο κόσμο,  παρά τις εθνικές και ευρωπαϊκές νομοθεσίες που  τις ποινικοποιούν.
Έχει περάσει σχεδόν μισός αιώνας από την υιοθέτηση διεθνών  κειμένων  που αφορούν στα Ανθρώπινα Δικαιώματα και απαγορεύουν τις διακρίσεις, όπως η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για την κατάργηση κάθε μορφής φυλετικών διακρίσεων ( 21 Δεκεμβρίου1965).
Ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 18 Δεκεμβρίου 2000 και οι δυο οδηγίες για την ισότητα έχουν ενσωματώσει αυτές τις ευρωπαϊκές αξίες που θεμελιώνονται πάνω στην ανεκτικότητα, το σεβασμό, την πολιτιστική ποικιλομορφία, την ειρηνική συνύπαρξη των λαών και αποτελούν  σημαντικό βήμα για την καταπολέμηση των διακρίσεων στην ήπειρό μας .
Ωστόσο, στην Ευρώπη, παρά την πραγματική πρόοδο που σημειώθηκε στα κείμενα και στην εξέλιξη της κοινωνίας, πολλοί πολίτες είναι ακόμη θύματα διαφόρων μορφών ρατσισμού, φυλετικών διακρίσεων , ξενοφοβίας και της  μισαλλοδοξίας που συνδέεται με αυτά τα  φαινόμενα.  Σύμφωνα με τον Οργανισμό Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, ένα άτομο στα τέσσερα που προέρχεται από μειονοτική ομάδα  έχει έρθει αντιμέτωπο με  έγκλημα με ρατσιστικά  χαρακτηριστικά και το 57 με 74% όλων των επιθέσεων και των απειλών με θύματα εθνοτικές μειονότητες δεν αναφέρονται στην αστυνομία.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση ζουν  σήμερα περίπου 20,2 εκατομμύρια πολίτες  από τρίτες χώρες ( σε σύνολο 480 εκατομμυρίων κατοίκων ).
Στο πλαίσιο αυτό :
–    Σημειώνουμε ότι, εάν ο ρατσισμός, οι φυλετικές διακρίσεις, η ξενοφοβία δεν καταπολεμούνται σθεναρά από όλους, και ιδιαίτερα από τις δημόσιες αρχές και τους πολιτικούς αρχηγούς σε όλα τα επίπεδα και από οποιοδήποτε πολιτικό κόμμα, η διάδοσή τους  θα ενθαρρύνεται .
–    Σημειώνουμε ότι η οικονομική κρίση που βιώνουμε σήμερα μπορεί να οδηγήσει στην ενίσχυση του λαϊκισμού, του εθνικισμού και του ρατσισμού .Οι τρεις αυτές έννοιες  συνδέονται  μεταξύ τους .
–    Υπενθυμίζουμε ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ζητήσει  πολλές φορές- και ξανά στο ψήφισμά  του της  14ης  Μαρτίου 2013 ( ενίσχυση του αγώνα κατά του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και των εγκλημάτων μίσους )- από την Επιτροπή, το Συμβούλιο και τα Κράτη Μέλη να ενισχύσουν τον αγώνα κατά του ρατσισμού, της ξενοφοβίας, του αντισημιτισμού, της ισλαμοφοβίας, του αντιαθιγγανισμού , της ομοφοβίας, της τρανσφοβίας και να εγγυηθούν την εφαρμογή των οδηγιών για την ισότητα. –    Επαναβεβαιώνουμε για μια ακόμη φορά ότι :
–    H ποικιλομορφία αποτελεί πηγή πλούτου και παράγοντα ανάπτυξης για τον πολιτισμό μας. –    Η μισαλλοδοξία και οι διακρίσεις , με όποιο σχήμα και μορφή και αν έχουν, αποτελούν συμπεριφορές κατακριτέες. Δεν μπορούν να θεωρηθούν ασήμαντες και να μείνουν ατιμώρητες.  –    Οι ευρωπαίοι  πολιτικοί ηγέτες, ανεξαρτήτως πολιτικής οικογένειας, οφείλουν να διατηρούν σκληρή γλώσσα  κατά του ρατσισμού και να εφαρμόζουν παραδειγματική συμπεριφορά.

Καταδικάζουμε  πολιτικά προγράμματα και οργανώσεις που βασίζονται στο ρατσισμό, την ξενοφοβία και τις θεωρίες περί φυλετικής ανωτερότητας , καθώς και νομοθεσίες  και πρακτικές που στηρίζονται  σε αυτά τα κίνητρα που είναι  ασυμβίβαστα με τις δημοκρατικές  αξίες.

Επαναλαμβάνουμε ότι η απαξίωση ή ο διαχωρισμός ατόμων  με βάση την ξένη καταγωγή τους μέσα από πράξεις ή παραλείψεις  πολιτών ή δημοσιών αρχών, οργανισμών ή πολιτικών κομμάτων αποτελεί απτή απόδειξη φυλετικών διακρίσεων  και πρέπει ως εκ τούτου να καταδικάζεται.

Θέλουμε να  αγωνιστούμε σε μέγιστο βαθμό κατά προτεραιότητα και με αποτελεσματικότητα  κατά του ρατσισμού, των φυλετικών διακρίσεων και της ξενοφοβίας και να πάρουμε  μαθήματα από τα ρατσιστικά φαινόμενα και από το παρελθόν των χωρών μας.

Θέλουμε η Ευρωπαϊκή Ένωση , η οποία βασίζεται σε κοινές αξίες ( σεβασμός της δημοκρατίας, ανθρώπινα δικαιώματα, κράτος δικαίου) να θεωρήσει ουσιαστικής σημασίας την πλήρη ενσωμάτωση και εφαρμογή από τα Κράτη Μέλη των νομικών κειμένων που αφορούν στην αποτελεσματική πρόληψη , καταστολή και εξάλειψη του ρατσισμού , των φυλετικών διακρίσεων και της ξενοφοβίας.

Θέλουμε να ενημερώσουμε την κοινωνία των πολιτών για τη σημασία που έχει η προώθηση της ποικιλομορφίας και η προάσπιση των μειονοτήτων καθώς και η καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού που προκαλούνται και από τις διακρίσεις και τις διαρθρωτικές ανισότητες.
Στηρίζουμε την επιθυμία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να παρουσιάσει έκθεση για την εφαρμογή της  Απόφασης- Πλαίσιο 2008/913/ ΔΕΥ από τα Κράτη  Μέλη το 2014 και ζητούμε από την Επιτροπή να το πράξει πριν τις Ευρωεκλογές ώστε να δοθεί ένα ισχυρό μήνυμα πάνω σε αυτό το θέμα.

Στηρίζουμε τη συζήτηση που ξεκίνησε η Ιρλανδική Προεδρία κατά την άτυπη σύνοδο ΔΕΥ  στις 17 και 18 Ιανουαρίου 2013 για τις πράξεις της ΕΕ στο πεδίο της καταπολέμησης εγκλημάτων μίσους, ρατσισμού, αντισημιτισμού, ξενοφοβίας και ομοφοβίας , τονίζοντας την ανάγκη για διασφάλιση καλύτερης  προστασίας και βελτίωση  στη  συγκέντρωση πληροφοριών. Η συζήτηση αυτή θα πρέπει να επισημάνει  τη σημασία ότι άτομα σε θέσεις ευθύνης οφείλουν να δεσμευτούν περισσότερο ώστε να προασπίσουν ενεργά τις ευρωπαϊκές αξίες  και να δημιουργήσουν ένα ευνοϊκό κλίμα αμοιβαίου σεβασμού και ενσωμάτωσης ατόμων με διαφορετικό θρήσκευμα, εθνοτική καταγωγή ή γενετήσιο προσανατολισμό.
Υποστηρίζουμε και ενθαρρύνουμε τη Διάσκεψη Υψηλού Επιπέδου του Συμβουλίου της Ευρώπης για την καταπολέμηση του ρατσισμού , της ξενοφοβίας, της μισαλλοδοξίας στην Ευρώπη  που θα λάβει χώρα στο Ερεβάν (Αρμενία) στις 21 και 22 Οκτωβρίου 2013 να προβληματιστεί σε θέματα ρατσισμού και ξενοφοβίας στη   δημόσια ομιλία και να ασχοληθεί με θέματα που σχετίζονται με ομιλίες μίσους και φυλετικές προκαταλήψεις  στα κοινωνικά δίκτυα και στα μέσα.

Ζητούμε από την Επιτροπή της ΕΕ  να ετοιμάσει πρόταση Συμφώνου για την περίοδο 2014-2020 για μια Ευρώπη ποικιλομορφίας και καταπολέμησης του ρατσισμού. Το σύμφωνο αυτό θα μπορούσε να υιοθετηθεί  κατά το τελευταίο Συμβούλιο της ΕΕ ή το τελευταίο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της περιόδου 2009- 2014 και ως εκ τούτου να επιτρέπει την υιοθέτηση νέας οδηγίας για την ισότητα κατά τη νέα θητεία. Το σύμφωνο αυτό πρέπει να είναι σύμφωνο μεταξύ των Κρατών Μελών, μεταξύ των Κρατών Μελών και των Ευρωπαϊκών Οργανισμών , μεταξύ των δημόσιων αρχών και των πολιτών και μεταξύ των ίδιων των πολιτών.
Οι πολιτικοί ηγέτες πρέπει να είναι πρότυπα συγκέντρωσης και ανεκτικότητας και όχι παράγοντες διάσπασης  και μισαλλοδοξίας.

Βρυξέλλες, Σεπτέμβριος 2013   .