Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΝΩΜΗ στο Μουσείο της Ακρόπολης

Φωτογραφίες: © ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΝΩΜΗ

 

 

Κείμενο: Μουσείο Ακρόπολης

Τα μνημεία της Ακρόπολης άντεξαν στις καταστροφές που συνέβησαν τόσο στους αρχαίους χρόνους όσο και στο Μεσαίωνα. Ως τον 17ο αιώνα, ξένοι περιηγητές απέδιδαν μια ανέπαφη εικόνα των μνημείων και αυτή ήταν η κατάσταση ως τα μέσα του ίδιου αιώνα, όταν τα Προπύλαια, που είχαν μετατραπεί σε πυριτιδαποθήκη, ανατινάχτηκαν. Τριάντα χρόνια αργότερα, οι Οθωμανοί κατακτητές αποσυναρμολόγησαν το γειτονικό ναό της Αθηνάς Νίκης για να χρησιμοποιήσουν το υλικό του στην ενίσχυση της οχύρωσης της Ακρόπολης. Ζοφερή χρονιά για την Ακρόπολη ήταν το 1687, όταν πολλά αρχιτεκτονικά μέλη του ναού διασκορπίστηκαν γύρω από το βράχο της Ακρόπολης, λόγω μιας βόμβας των Ενετών. Ξένοι επισκέπτες ψάχνοντας μέσα στα χαλάσματα πήραν αρχαία θραύσματα ως αναμνηστικά. Τον 19ο αιώνα, ο Λόρδος Elgin αφαίρεσε αρχιτεκτονικά γλυπτά από τη ζωφόρο, τις μετόπες και τα αετώματα του Παρθενώνα.

Το 1833 αποσύρθηκε η τουρκική φρουρά από την Ακρόπολη. Αμέσως μετά την ίδρυση του Ελληνικού Κράτους άρχισαν συζητήσεις για την κατασκευή ενός μουσείου για την Ακρόπολη πάνω στο Βράχο. Το 1863, αποφασίστηκε να χτιστεί το μουσείο σε χώρο νοτιοανατολικά του Παρθενώνα και στις 30 Δεκεμβρίου του 1865 έγινε η θεμελίωση.

Το οικοδομικό πρόγραμμα για το Μουσείο προέβλεπε το ύψος του κτιρίου να μην υπερβαίνει το στυλοβάτη του Παρθενώνα. Με έκταση μόλις 800 τ.μ. το κτήριο αποδείχθηκε γρήγορα ακατάλληλο να στεγάσει τα ευρήματα των μεγάλων ανασκαφών της Ακρόπολης που άρχισαν το 1886. Ένα δεύτερο μουσείο, το Μικρό Μουσείο, αναγγέλθηκε το 1888. Κατά τα έτη 1946-1947, το δεύτερο Μουσείο κατεδαφίστηκε ενώ το αρχικό επεκτάθηκε σημαντικά.

Από τη δεκαετία του 1970 φάνηκε ότι το Μουσείο δεν μπορούσε να αντεπεξέλθει ικανοποιητικά στα μεγάλα πλήθη των επισκεπτών του. Η ακαταλληλότητα του χώρου συχνά προκαλούσε προβλήματα και υποβάθμιζε το αισθητικό αποτέλεσμα που ήθελε να επιτύχει η έκθεση των αριστουργημάτων του Βράχου.

Την ανάγκη αυτή για τη δημιουργία ενός νέου Μουσείου της Ακρόπολης διατύπωσε πρώτος ο Κωνσταντίνος Καραμανλής τον Σεπτέμβριο του 1976, οριοθετώντας και τον χώρο στον οποίο τελικά κτίστηκε το νέο Μουσείο. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής με τη διορατική του ματιά, έθεσε ως αναγκαιότητα για την Ελλάδα, την κατασκευή ενός νέου Μουσείου που θα διέθετε όλες τις απαραίτητες τεχνικές εγκαταστάσεις για τη συντήρηση των ανεκτίμητων έργων της Ελληνικής τέχνης και όπου θα μεταφέρονταν τα γλυπτά του Παρθενώνος, οι Καρυάτιδες και όσα γλυπτά βρίσκονταν στις αποθήκες του παλαιού Μουσείου.

Για τους λόγους αυτούς, διεξήχθησαν δύο αρχιτεκτονικοί διαγωνισμοί το 1976 και το 1979. Το 1989 η Μελίνα Μερκούρη, που ως Υπουργός Πολιτισμού ταύτισε την πολιτική της με τη διεκδίκηση της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα από το Βρετανικό Μουσείο, κίνησε ένα νέο διεθνή αρχιτεκτονικό διαγωνισμό. Τα αποτελέσματα του διαγωνισμού ακυρώθηκαν μετά την αποκάλυψη μιας μεγάλης οικιστικής περιοχής στο οικόπεδο Μακρυγιάννη που χρονολογείται από τους προϊστορικούς ως τους βυζαντινούς χρόνους. Η ανασκαφή έπρεπε να ενταχθεί μέσα στο Νέο Μουσείο.

Το 2000, ο Οργανισμός Ανέγερσης Νέου Μουσείου Ακρόπολης (ΟΑΝΜΑ) ανακοίνωσε πρόσκληση για συμμετοχή σε ένα νέο διαγωνισμό, ο οποίος ήταν σύμφωνος με τις Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτός ο διαγωνισμός τελεσφόρησε και απένειμε το πρώτο βραβείο στον BernardTschumi με τον Μιχάλη Φωτιάδη.

mouseio

Σήμερα, το νέο Μουσείο της Ακρόπολης είναι στο σύνολό του 25,000 τ.μ. και διαθέτει εκθεσιακούς χώρους με εμβαδόν 14,000 τ.μ., δέκα φορές μεγαλύτερους από ότι στο παλιό Μουσείο. Το νέο Μουσείο προσφέρει όλες τις υπηρεσίες που απαιτούνται από ένα παγκόσμιο μουσείο του 21ου αιώνα.

 mouseio2

Ο επισκέπτης του Μουσείου της Ακρόπολης, αφού διασχίσει τον προθάλαμο του ισογείου, βρίσκεται στον πρώτο εκθεσιακό χώρο. Στην ευρύχωρη αίθουσα με το κεκλιμένο γυάλινο δάπεδο παρουσιάζονται ευρήματα από τις κλιτύς (πλαγιές) του βράχου της Ακρόπολης. Το γυάλινο δάπεδο επιτρέπει την θέαση στην αρχαιολογική ανασκαφή, ενώ η ανηφορική κλίση της παραπέμπει στην ανάβαση προς την Ακρόπολη.

mouseio1

Η Αίθουσα των κλιτύων της Ακρόπολης φιλοξενεί ευρήματα από τα ιερά που ήταν ιδρυμένα στις πλαγιές της Ακρόπολης, καθώς και από τον οικισμό που αναπτύχθηκε στις υπώρειες του λόφου, σε όλες τις ιστορικές περιόδους. Στα αριστερά του επισκέπτη εκτίθενται ευρήματα από τα μεγάλα ιερά που ιδρύθηκαν στις πλαγιές του βράχου, ενώ στα δεξιά του ευρήματα από τα μικρότερα ιερά και από τον οικισμό που αναπτύχθηκε στις πλαγιές της Ακρόπολης. Στην αρχαιότητα, οι πλαγιές αυτές ήταν η μεταβατική ζώνη ανάμεσα στην πόλη και το πιο διάσημο ιερό της. Ήταν η περιοχή όπου επίσημες και λαϊκές λατρείες, μικρά και μεγαλύτερα ιερά συνυπήρχαν με σπίτια ιδιωτών.

 

«Μια μέρα στο Μουσείο Ακρόπολης»

Το Μουσείο Ακρόπολης διευρύνοντας τις υπηρεσίες στους επισκέπτες ξεκίνησε την εφαρμογή ενός προγράμματος δράσεων με τίτλο «Μια μέρα στο Μουσείο Ακρόπολης» για να μπορούν μικροί και μεγάλοι να περάσουν ευχάριστα μια ολόκληρη μέρα στους χώρους του.

Στο πρόγραμμα «Μια μέρα στο Μουσείο Ακρόπολης» συμπεριλαμβάνονται:

Μουσικές εκδηλώσεις

Οι επισκέπτες έχουν την δυνατότητα να απολαύσουν σύγχρονες και ορχηστρικές συναυλίες τόσο στον αύλειο χώρο του Μουσείου τους καλοκαιρινούς μήνες, όσο και στους εσωτερικούς χώρους του, όπως στον χώρο υποδοχής με θέα το αέτωμα του Εκατομπέδου. Μουσικές εκτελέσεις μικρότερων ομάδων πραγματοποιούνται στον εξώστη του δευτέρου ορόφου με θέα στην Αρχαϊκή Αίθουσα.

Θεματικές παρουσιάσεις εκθεμάτων

Οι επισκέπτες, περπατώντας ανάμεσα στα εκθέματα, θα συναντήσουν τους Αρχαιολόγους – Φροντιστές οι οποίοι βρίσκονται εκεί για να λύνουν κάθε απορία τους. Έχουν επίσης τη δυνατότητα να συμμετάσχουν στις παρουσιάσεις επιλεγμένων εκθεμάτων από τους Αρχαιολόγους – Φροντιστές.

Προβολές

Κάθε Σάββατο και Κυριακή, το Μουσείο Ακρόπολης καλωσορίζει τους επισκέπτες στην Αίθουσα Εικονικής Πραγματικότητας, προκειμένου να μάθουν περισσότερα για τα μνημεία της Ακρόπολης μέσα από τρισδιάστατες προβολές.

Επίσης, οι επισκέπτες μπορούν να γνωρίσουν καλύτερα τον Παρθενώνα μέσα από το βίντεο που προβάλλεται στον προθάλαμο του τρίτου ορόφου, έξω ακριβώς από την Αίθουσα του Παρθενώνα.

Αρχαιολογικά παιχνίδια για όλη την οικογένεια

Το Μουσείο προσκαλεί τις οικογένειες να ανακαλύψουν με τα παιδιά τους τα εκθέματα του Μουσείου με ευχάριστο και δημιουργικό τρόπο μέσα από τα οικογενειακά παιχνίδια «Αναζητώντας τη θεά Αθηνά» και «Αρχαϊκά Χρώματα», τα οποία συνδυάζονται με ειδικά ψηφιακά παιχνίδια.

Παρακολούθηση συντήρησης γλυπτών

Στο Μουσείο συνεχίζεται το πρόγραμμα συντήρησης και αποκατάστασης για τις Καρυάτιδες του Ερεχθείου με χρήση τεχνολογίας λέιζερ. Οι επισκέπτες έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν επιτόπου σε βίντεο τους συντηρητές του Μουσείου να καθαρίζουν τα γλυπτά.

Καφέ & Εστιατόριο

Στο πλαίσιο του προγράμματος «Μια μέρα στο Μουσείο Ακρόπολης», το Μουσείο ετοίμασε υγιεινά παιδικά γεύματα στο εστιατόριο του δεύτερου ορόφου. Επίσης, κάθε Παρασκευή, η έκθεση του Μουσείου είναι ανοιχτή μέχρι τις 10 μ.μ., ενώ το εστιατόριο, από τις 8 μ.μ. έως τα μεσάνυχτα προσφέρει ιδιαίτερα ελληνικά πιάτα σε προσιτές τιμές και θέα στη φωτισμένη Ακρόπολη.

Αναγνωστήριο

Για όσους επιθυμούν μία στιγμή ανάπαυλας, στο Μουσείο προσφέρεται ο χώρος του αναγνωστηρίου στο δεύτερο όροφο με θέα τις Καρυάτιδες και το Αέτωμα του Εκατόμπεδου, με ποικιλία βιβλίων με θέματα που σχετίζονται με την Ακρόπολη και την Αθήνα. Οι επισκέπτες μπορούν να ξεφυλλίσουν ένα βιβλίο ή να χρησιμοποιήσουν τον υπολογιστή τους.

Πωλητήρια

Στα πωλητήρια του Μουσείου οι επισκέπτες μπορούν να βρουν αναμνηστικά δώρα σε ελκυστικές τιμές. Στο πωλητήριο του ισογείου υπάρχει μεγάλη ποικιλία καρτ-ποστάλ, χαρτικών ειδών, καθώς και η παιδική σειρά του Μουσείου. Στο πωλητήριο του δεύτερου ορόφου διατίθενται αναμνηστικά, δώρα, κοσμήματα και πολλά βιβλία με θέματα που σχετίζονται με την Ακρόπολη.