Πανελλήνια Μαθητιάδα: Η μεγάλη αθλητική και πολιτιστική γιορτή της ελληνικής μαθητιώσας νεολαίας απανταχού της γης, η οποία συγκεντρώνει κάθε δύο χρόνια, τον Μάιο, στην Πρώτη Σερρών και στην ευρύτερη περιοχή 1.200 μαθητές γυμνασίων από όλους τους νομούς της Ελλάδας και ομογενείς από 40 χώρες όλου του κόσμου και διεξάγεται με την υποστήριξη εκατοντάδων εθελοντών.

Αρχαίο πνεύμα αθάνατο…

Αποτελεί μια προσομοίωση της Ολυμπιάδας για Έλληνες μαθητές γυμνασίου και σκοπό έχει να μυήσει τους μαθητές στις πανανθρώπινες και οικουμενικές αξίες του ολυμπισμού και του ελληνισμού: τη συμμετοχή, την ευγενή άμιλλα, την αρμονία σώματος και πνεύματος.

Για 5 μέρες οι Έλληνες μαθητές από όλο τον κόσμο συμμετέχουν στα 34 Ολυμπιακά Αθλήματα (138 τελικοί αγωνισμάτων) και σε δεκάδες πολιτιστικές, περιβαλλοντικές και επιστημονικές δράσεις.
Στις δράσεις της Μαθητιάδας περιλαμβάνονται επίσης και οι δράσεις του Παραολυμπιακού Πάρκου με επίδειξη και συμμετοχή στα σχετικά παραολυμπιακά αγωνίσματα για τη βιωματική κατανόηση της ζωής των ατόμων με αναπηρία.

Ο θεσμός γεννήθηκε από την Ολυμπιακή Παιδεία και παρότι η τελευταία σταμάτησε, η Μαθητιάδα συνεχίζει το ταξίδι της. Η Μαθητιάδα είναι ίσως το μοναδικό κληροδότημα της γνωστής «άυλης κληρονομιάς των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004».

Βιωματική δράση

Με όχημα τον αθλητισμό και τον πολιτισμό, η Μαθητιάδα στοχεύει μέσα από βιωματικές εμπειρίες να βοηθά τα παιδιά να ξεπεράσουν τις αναστολές τους και την καχυποψία τους απέναντι σε κάθε τι καινούριο και να αποδεχθούν τη διαφορετικότητα των ανθρώπων.

Το μήνυμα της Μαθητιάδας είναι συμμετοχή «χωρίς το φόβο της αποτυχίας και το άγχος της νίκης».
Η Μαθητιάδα ενσαρκώνει τον πραγματικό ρόλο που καλείται να διαδραματίσει η Φυσική Αγωγή στη σύγχρονη κοινωνία. Η σχέση του ανθρώπου με το σώμα του είναι πρωταρχική και η γνωριμία του με αυτό μέσα από τη γύμναση διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη γενικότερη ψυχοσύνθεσή του.

Η σχέση αυτή πρέπει να αναπτύσσεται μέσα από μια ελεύθερη βιωματική συμμετοχή «χωρίς το φόβο της αποτυχίας και το άγχος της νίκης», όπως είναι άλλωστε και το σύνθημα της Μαθητιάδας.

Γι’ αυτό το λόγο δεν απευθύνεται καταρχήν σε αθλητές-μαθητές και οι επιδόσεις ή ακόμη και η γνώση ή μη οποιουδήποτε αθλήματος δεν αποτελεί κριτήριο για τη δήλωση συμμετοχής. Απεναντίας, δίνονται επιπλέον κίνητρα για τη συμμετοχή σε μη δημοφιλή αθλήματα, αλλά και σε πρωτοπόρες βιωματικές δράσεις, ενισχύοντας έτσι τον εκπαιδευτικό στόχο της επαφής με το καινούριο και κάνοντας αβίαστο βίωμα τη συμμετοχή.

Αθλητισμός-Τρόπος ζωής

Στη Μαθητιάδα δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στον τρόπο που διοργανώνονται τα αθλήματα. Οι εγκαταστάσεις, η διαδικασία, οι διαιτητές, όλα είναι προγραμματισμένα να λειτουργούν σε υψηλά στάνταρ, τα οποία συνήθως βλέπουμε μόνο σε μεγάλους αγώνες (με υψηλά βέβαια χρηματικά κίνητρα τις περισσότερες φορές).

Οι μαθητές εκπλήσσονται ευχάριστα όταν βλέπουν ότι τόσος πολύς κόσμος (εκπαιδευτικοί αλλά όχι μόνο) εργάστηκε ανιδιοτελώς για να τους προσφέρει τα ίδια υψηλά στάνταρ, έστω και αν αυτοί δεν είναι μεγάλοι αθλητές και δε θα κερδίσουν τίποτε παραπάνω από ένα μπράβο και ένα μετάλλιο.

Όταν ένα παιδί που δεν έχει ασχοληθεί με κάποιο άθλημα π.χ. άρση βαρών, βάλει τη στολή του αρσιβαρίστα και ανεβεί στο πλατό να κάνει την προσπάθειά του βάλει τη μαγνησία, σφίξει τη ζώνη (πράγματα που δε παίζουν σημαντικό ρόλο γιατί τα κιλά είναι λίγα, αλλά βοηθούν το παιδί να αισθάνεται σαν αθλητής), τη στιγμή εκείνη το παιδί φεύγει από τον πραγματικό κόσμο και για λίγο ζει στον κόσμο της Μαθητιάδας.

Πολιτισμός

Πλούσιες είναι και οι δράσεις στον τομέα του πολιτισμού και της επιστήμης. Εκδηλώσεις με συμμετοχή μαθητών και κοινού καλύπτουν όλο το φάσμα των καλών τεχνών (θέατρο, μουσική, χορός, βιβλίο, κινηματογράφος, φωτογραφία, ζωγραφική, γλυπτική, κόμιξ κ.α.). Παράλληλα πραγματοποιούνται διαδραστικές εκθέσεις σε συνεργασία με φορείς όπως το Μουσείο Μπενάκη, το Ολυμπιακό Μουσείο Θεσσαλονίκης, το Κέντρο Διάδοσης Επιστημών και Μουσείο Τεχνολογίας ΝΟΗΣΙΣ της Θεσσαλονίκης κ.α..

Δημοκρατία στην Πράξη

Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα δράση είναι η «Δημοκρατία στην Πράξη», η οποία πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με την Προεδρία της Βουλής των Ελλήνων. Στο Δημοτικό Αθλητικό Κέντρο Πρώτης δημιουργείται μια προσομοίωση της Αρχαίας Αγοράς των Αθηνών για μαθητές. Σε αυτόν τον χώρο οι μαθητές εκφράζουν ελεύθερα τις απόψεις τους και στο τέλος εκδίδουν ψηφίσματα μέσα από διαδικασίες ψηφοφορίας, όπου συμμετείχαν ελεύθερα για θέματα που οι ίδιοι επέλεξαν.

Χωρίς αποκλεισμούς…

Στόχος της Μαθητιάδας είναι να μην αποκλειστεί κανένας μαθητής από το δικαίωμα συμμετοχής. Μπορούν να λάβουν μέρος χωρίς καμία εξαίρεση όλοι οι μαθητές που φοιτούν σε ελληνικό σχολείο, στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό. Τα σχολεία καταθέτουν το αίτημα συμμετοχής τους και στη συνέχεια επιλέγεται αυτό που θα εκπροσωπήσει τον κάθε τόπο.

Στη Μαθητιάδα συμμετέχουν σχολεία πρωτευουσών νομών, επαρχίας, δυσπρόσιτα, καθώς και ιδιωτικά και ειδικά σχολεία, απεικονίζοντας έτσι το συνολικό πρόσωπο της ελληνικής μαθητιώσας νεολαίας, που έχει την ευκαιρία να επικοινωνήσει και να ανταλλάξει εμπειρίες.

Συναδέλφωση

Αυτές οι έννοιες της συμμετοχής, της συναδέλφωσης και του σεβασμού προς τον άλλο είναι οι κυρίαρχες που επικρατούν στον κόσμο της Μαθητιάδας. Έναν κόσμο που σας καλεί να τον ζήσετε στην Πρώτη Σερρών, για να θαυμάσετε τη νεολαία του τόπου μας, μια νεολαία που έχει τεράστιες δυνατότητες και πάθος για αγώνα, αρκεί να της δοθεί η ευκαιρία να τις εκφράσει.

Εκτός συνόρων

Η Μαθητιάδα διοργανώνει επίσης-κατά τη διάρκεια του έτους-ένα σύνολο δραστηριοτήτων που σκοπό έχουν να μεταφέρουν το μήνυμά της, όχι μόνο σε μέρη της Ελλάδας αλλά και σε διάφορα μέρη του κόσμου.

Στο πλαίσιο αυτό, η Μαθητιάδα ξεκίνησε από το 2008 ένα ταξίδι, «Το ταξίδι της Μαθητιάδας, Αθήνα-Πεκίνο», για να μεταφέρει τα μηνύματα των μαθητών μας στις Ολυμπιακές Πόλεις.

Με πρώτο σταθμό το Πεκίνο, η Μαθητιάδα μετέφερε αυτά τα μηνύματα, θέλοντας να μετατρέψει τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 σε ένα εσαεί ζωντανό μήνυμα, που θα το στέλνει κάθε 4 χρόνια στην παγκόσμια ολυμπιακή οικογένεια.

Έτσι, έχει βρεθεί από τη μακρινή κινεζική πρωτεύουσα μέχρι τη Νέα Υόρκη και από το Λονδίνο και τη Φραγκφούρτη μέχρι το Σουδάν, συμμετέχοντας σε προγράμματα προβολής και ενημέρωσης του κόσμου για το μήνυμα και τις δράσεις της.

Αποκορύφωμα αυτών είναι η παρουσία της στις Βρυξέλλες και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, όπου είχε την ευκαιρία να επιδώσει ψήφισμα των νέων ανθρώπων για το μέλλον τους, μέσα από το πρόγραμμά της «Shape Your Future».

Περιβάλλον και Μαθητιάδα

Ειδικότερα για το θέμα του περιβάλλοντος, η Πράσινη Μαθητιάδα αναπτύσσει βιωματικές δράσεις με σκοπό την ευαισθητοποίηση σε περιβαλλοντικά ζητήματα. Κορυφαία δράση της αποτελεί η δημιουργία του Πάρκου Ελιάς, στο οποίο η αποστολή του κάθε σχολείου φύτεψε για πρώτη φορά το 2008 συμβολικά ένα δέντρο, ξεκινώντας έτσι τη δημιουργία ενός ελαιώνα που συμβολίζει τον ολυμπισμό και τον παγκόσμιο ελληνισμό.

Το Πάρκο Ελιάς επισκέπτονται έκτοτε σε κάθε διοργάνωση οι μαθητές για να φροντίσουν την ελιά του τόπου τους και να συμμετέχουν σε σχετικές περιβαλλοντικές δράσεις.

Μαθητικό Χωριό

Οι 1200 μαθητές ζουν για 5 μέρες μαζί στο Μαθητικό Χωριό, όπου η καθημερινή επαφή φέρνει στην επιφάνεια τον πολιτισμό που ο κάθε μαθητής έχει στην καρδιά του, ζυμώνοντάς τον με τις νέες εμπειρίες που αποκτά, για να γυρίσει στον τόπο του και να δημιουργήσει το αύριο με αγώνα και πίστη στον εαυτό του.

Η μεγάλη επιτυχία που έχει η Μαθητιάδα οφείλεται πρώτα και κύρια στους εκατοντάδες εθελοντές που κάθε χρόνο κάνουν πραγματικότητα το όραμα για μια διαφορετική εκπαίδευση μέσω της Φυσικής Αγωγής.

Η επιτυχία αυτή αντικατοπτρίζεται και στο μεγάλο αριθμό φορέων που τη στηρίζουν: η Βουλή, η επίσημη Πολιτεία, τα κόμματα, το Συμβούλιο Απόδημου Ελληνισμού, η Ελληνική Ολυμπιακή Επιτροπή, η Ελληνική Παραολυμπιακή Επιτροπή, η Ελληνική Παραολυμπιακή Ομοσπονδία κ.α.

Ιστορία της Μαθητιάδας

Δυο λόγια…

Η ιστορία της Μαθητιάδας ξεκινάει το χειμώνα του 2001. Τη χρονιά εκείνη ένας εκπαιδευτικός φυσικής αγωγής, ο Δρ. Γεώργιος Γάλλος, επηρεασμένος από το σχολικό περιβάλλον και από τα προβλήματα των παιδιών (κυρίως του γυμνασίου) συνέλαβε την ιδέα να διοργανώσει μια εκδήλωση όπου ΠΡΩΤΑ ΘΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΜΑΘΗΤΗΣ.

Η όλη διοργάνωση θα βασίζεται κύρια στους Ολυμπιακούς Αγώνες και θα αποσκοπεί στο να μάθει το μαθητή βιωματικά να αγωνίζεται και να ξεπερνάει τα προβλήματά του. Έτσι γεννιέται και το σύνθημα της Μαθητιάδας «ΧΩΡΙΣ ΤΟ ΦΟΒΟ ΤΗΣ ΑΠΟΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΓΧΟΣ ΤΗΣ ΝΙΚΗΣ».

Ο Γιώργος Γάλλος παρασύρει με τον αυθορμητισμό του και την πίστη του στο εγχείρημα όχι μόνο την σχολική κοινότητα, αλλά και την τοπική κοινωνία, η οποία του συμπαραστέκεται σε μεγάλο βαθμό στο πολύ δύσκολο αυτό εγχείρημα.

Η πρώτη εκδήλωση διεξάγεται το Μάϊο του 2002 με την επωνυμία «Μαθητικές Αθλητικές και Πολιτιστικές Εκδηλώσεις ΠΡΩΤΗ 2002». Αρχικά πραγματοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος Ολυμπιακής Παιδείας και υποστηρίζεται από το Υπουργείο Παιδείας.

Τα επόμενα δύο χρόνια διεξάγεται πάλι στο πλαίσιο της Ολυμπιακής Παιδείας, με τη διαφορά όμως ότι ενώ το πρόγραμμα αυτό σταμάτησε, η Μαθητιάδα συνέχισε την πορεία της και διεξάγεται κάθε Μάϊο έως σήμερα, με αποκορύφωμα την αναγνώριση της προσφοράς της με τη νομική θεσμοθέτησή της από τη Βουλή των Ελλήνων τον Αύγουστο του 2009.
Στο πέρασμα των ετών άλλαξαν πολλά.

Παράλληλα με τις αθλητικές εκδηλώσεις της Μαθητιάδας αναπτύχθηκαν και άλλες εκδηλώσεις όπως πολιτιστικές, περιβαλλοντικές και προσφάτως επιστημονικές. Ο αριθμός επίσης των συμμετεχόντων αυξήθηκε.

Τα 15 συμμετέχοντα Γυμνάσια του 2002 της Βόρειας Ελλάδας αυξάνονται σταδιακά και ανέρχονται πλέον στα 100 με συμμετοχές από όλους τους νομούς της Ελλάδας και 60 χώρες του εξωτερικού. Η ολιγομελής εκτελεστική επιτροπή του 2002 φτάνει σήμερα τα 200 άτομα.

Η πρωτοβουλία αυτή αποδεδειγμένα, από τότε έως και σήμερα, συμβάλει στη δημιουργική συνεργασία της Πολιτείας, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και της Εκπαιδευτικής Κοινότητας και αναπτύσσει ένα δυναμικό εθελοντικό κίνημα χωρίς ημερομηνία λήξης. Οι 70 εθελοντές του 2002 υπερβαίνουν σήμερα τους 800 και προάγουν την ιδέα του εθελοντικού κινήματος.

Η Μαθητιάδα με αριθμούς

Συμμετέχουν ένα γυμνάσιο από κάθε νομό της χώρας και ένα ελληνικό σχολείο από κάθε χώρα του εξωτερικού, που έχει ομογένεια. Επίσης συμμετέχουν 1 ειδικό γυμνάσιο και 1 ιδιωτικό σχολείο από την Ελλάδα. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται έτσι ώστε να συμμετέχουν σχολεία και από πρωτεύουσες νομών, και από επαρχία αλλά και δυσπρόσιτα σχολεία. Το σύνολο των συμμετεχόντων είναι περίπου 1200 μαθητές και συνοδοί.

•    Διεξάγονται και τα 34 ολυμπιακά αθλήματα (138 τελικοί αγωνισμάτων).
•    Διεξάγονται 16 παραολυμπιακά αθλήματα με επιδείξεις και βιωματική συμμετοχή του κοινού. Οι δράσεις γίνονται στο ειδικά διαμορφωμένο «Παραολυμπιακό Πάρκο».
•    Διεξάγονται ένα σύνολο 38 πολιτιστικών δράσεων στο «Πολιτιστικό Χωριό» που αφορούν το σύνολο των καλών τεχνών.
•    Διεξάγονται περιβαλλοντικές δράσεις υπό τον τίτλο «Πράσινη Μαθητιάδα».
•    Διεξάγονται τουριστικές ενέργειες των συμμετεχόντων σχολείων για την προβολή του τόπου τους με κυρίαρχη την τουριστική έκθεση «Γωνιές της Ελλάδας».
•    Διεξάγεται η δράση «Δημοκρατία στην Πράξη» με αντικείμενο την ελεύθερη έκφραση γνώμης των μαθητών.
•    Διεξάγονται επιστημονικές δράσεις.
•    Σύμφωνα με το πρότυπο των ολυμπιακών αγώνων διεξάγονται Τελετές Έναρξης & Λήξης.
•    Οι νικητές των αθλημάτων κερδίζουν μόνο ένα μετάλλιο και σε καμία περίπτωση δεν έχουν οποιασδήποτε μορφής άλλο κέρδος.
•    Οι αποστολές μένουν όλες μαζί στο «Μαθητικό Χωριό».
•    Η Μαθητιάδα οργανώνεται και διεξάγεται αποκλειστικά από εθελοντές.
•    Τη Μαθητιάδα μπορούν να επισκέπτονται και να συμμετέχουν στις δράσεις της και σχολεία πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
•    Διοργανώνονται 25 αθλητικές δράσεις κοινού, για γνωριμία των επισκεπτών με τα ολυμπιακά αθλήματα.
•    Βασικό στοιχείο της εκδήλωσης είναι η ταυτόχρονη παρουσία όλων των αποστολών στον ίδιο χώρο.

ΙΑ΄ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΜΑΘΗΤΙΑΔΑ

Το Μάιο του 2014 θα διεξαχθεί για ενδέκατη χρονιά στην Πρώτη Σερρών, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή του Ν. Σερρών η ΙΑ’ Μαθητιάδα από 02 έως και 06 Μαΐου 2014, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων.

Η μεγάλη αθλητική και πολιτιστική διοργάνωση που ενώνει την ελληνική μαθητιώσα νεολαία από κάθε γωνιά της πατρίδας μας αλλά και από όλο τον κόσμο, από τον Σεπτέμβριο του 2009 αποτελεί και νομοθετημένο θεσμό του Ελληνικού κράτους.

Η Μαθητιάδα ως το μοναδικό ίσως κληροδότημα της γνωστής «άυλης κληρονομιάς των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004» σκοπό έχει να μεταλαμπαδεύσει με βιωματικό τρόπο σε κάθε ελληνόπουλο απανταχού της γης τις πανανθρώπινες αξίες που γέννησε ο ελληνισμός, όπως εκφράζονται μέσα από τον ολυμπισμό, κάνοντάς το έτσι ενεργό πρεσβευτή του οικουμενικού ελληνικού πνεύματος.

Στην Ι’ Μαθητιάδα 2012 συμμετείχαν 90 αποστολές (56 Γυμνάσια εσωτερικού και 34 αποστολές εξωτερικού) με 753 μαθητές και συνοδούς.

Οι εθελοντές που συμμετείχαν έφτασαν τους 833. Πραγματοποιήθηκαν 34 Ολυμπιακά αθλήματα, 16 Παραολυμπιακές δράσεις και 56 Πολιτιστικές Δράσεις.

Η φετινή διοργάνωση

Στην προσεχή διοργάνωση που θα λάβει χώρα από τις 2 έως τις 6  Μαΐου 2014 προγραμματίζεται να φιλοξενηθούν 600 μαθητές από τους 52 νομούς της χώρας και από 10 χώρες του εξωτερικού.

Οι Έλληνες μαθητές, με το σύνθημα της Μαθητιάδας «χωρίς το φόβο της αποτυχίας και το άγχος της νίκης» θα λάβουν μέρος σε 24 Ολυμπιακά αθλήματα (138 τελικοί αγωνισμάτων), 13 δράσεις κοινού και 3 μη Ολυμπιακές δράσεις.  Στο Παραολυμπιακό Πάρκο θα διεξαχθούν 14 παραολυμπιακά αθλήματα και 18 δράσεις κοινού.

Εφέτος προγραμματίζονται 38 πολιτιστικές δραστηριότητες. Στο Πολιτιστικό χωριό φιλοξενούνται περίπτερα από κάθε αποστολή, στα οποία προβάλλεται ο τόπος που η αποστολή εκπροσωπεί, καθώς και οι ιδιαιτερότητές του.

Το κοινό που επισκέπτεται τη Μαθητιάδα (μεταξύ αυτών περισσότεροι από 1.000 μαθητές από δεκάδες σχολεία της Βορείου Ελλάδος) θα έχει τη δυνατότητα να λάβει μέρος σε 13 ειδικά σχεδιασμένες αθλητικές δράσεις κοινού, που αντλούν το περιεχόμενό τους από 15 Ολυμπιακά και από 3 μη διαδεδομένα αθλήματα.

Όλες οι παραπάνω δράσεις διεξάγονται με την υποστήριξη των 600 και πλέον εθελοντών, που αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της Μαθητιάδα.