Από την Εφημ. ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΑ ΝΕΑ, α.φ. 111, Δεκέμβριος 1999.
Χρήστος Κ. Αναγνώστου
H ΔΩΔΩΝΗ, πόλη της αρχαίας Ηπείρου, στην πεδιάδα της Ελλοπίας, στους προποδες του όρους Τόμαρου ή Τμορου, στην χώρα των Μολοσσών, είχε επιχωσθει από τους χείμαρρους, ώστε αγνοούνταν η θέση της, ακόμα και το όνομα της.
Ο ΑΡΧΑΙΟΦΙΛΟΣ, Ηπειρώτης ευπατρίδης τραπεζίτης και πολιτικός , Κωνσταντίνος Καραπάνος από την Άρτα, χωρίς να είναι Αρχαιολόγος, ανεύρε και άνεσκαψε το Ιερό της Δωδώνης το 1876, κατόπιν αδείας των Οθωμανικών αρχών.
Ο κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ, δημοσίευσε τα ευρήματα των ανασκαφων στο έργο του : Dodone et ses ruines, το οποίο εξέδωσε στο Παρίσι εις δυο τόμους και έτσι αποκάλυψε εις ολον τον κόσμο το ιερό και τα μνημεία της Δωδώνης.
ΤΟ ΜΑΝΤΕΙΟ της Δωδώνης είναι το αρχαιότερο Μαντείο των Ελλήνων, πολύ παλιότερο από εκείνο των Δελφών. Και η Δωδώνη υπήρχε το αρχέγονο κέντρο των Ελλήνων.
ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ της Δωδώνης τα οποία άνεσκαψε ο κ. Καραπάνος και εν συνεχεία ο καθηγητής- ακαδημαϊκός Σωτηριάδης και οι καθηγητές Δ. Ευαγγελιάδης και Σ. Δάκαρης, είναι της εποχής του Βασιλέως Πύρρου.
Η ΑΤΥΧΙΑ αυτών των ανασκαφών ήταν ότι ο Κ. Καραπανος είχε ως βοηθό του τον Πολωνοεβραιο, πρόσφυγα από την Ρωσία και μηχανικό του τουρκικού στρατού στα Ιωαννινα, Σιγισμουνδο Μινέικο. Αυτός κατά την απουσία του Κ. Καραπανου, μεταβαντος στην Κωνσταντινούπολη για να επιτύχει ανανέωση της αδείας των ανασκαφών από την Πύλη, άνεσκαψε λαθραία και άνευρε σημαντικά ευρήματα. Τα οποία μεταπώλησε στο Μουσείο του Βερολίνου και εις άλλα Μουσεία της Ευρώπης.
Ο ΑΡΧΑΙΟΚΑΠΗΛΟΣ Πολωνοεβραιος εξασφάλισε το ακαταδίωκτο μετά την απελευθέρωση των Ιωαννινων, διότι έγινε πενθερός του Γ.Παπανδρεου και παππος του υιού του, αμφοτέρων διατελεσάντων πρωθυπουργών.
Η συλλογή του Κ. Καραπανου εδωρηθη από τον ίδιον , προ της απελευθέρωσης των Ιωαννινων, το έτος 1902, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών, οπού και παραμένουν μέχρι σήμερον. Αλλά υπάρχουν και τα ευρήματα του Μουσείου του Βερολίνου και του Λούβρου των Παρισιων.
ΚΑΙΡΟΣ είναι να επιστραφούν στην Δωδώνη, η τουλάχιστον στα Ιωαννινα τα ευρήματα της Δωδώνης, τόσο η συλλογή Καραπανου, όσο και τα κλαπέντα και μεταπωληθεντα στα μουσεία της Ευρώπης. Η λεηλασία της Δωδώνης, όπως κι εκείνη του Παρθενώνος, είναι βάρβαρη πράξη, η οποία στιγματίζει τον πολιτισμό μας.
Για την αντιγραφή: Στέφανος Σωτηρίου
