Μια αλλιώτικη φάτνη. Ο καλλιτέχνης Ρούντι Μπάνβαρντ έβαλε τον Ιωσήφ και την Παναγία στη φυλακή θέλοντας να υπενθυμίσει πως και οι άνθρωποι που είναι στο περιθώριο έχουν ανάγκη από τη σκέψη μας.Είναι μια ασυνήθιστη εικόνα για μια σκηνή γέννησης. Η Μαρία και ο Ιωσήφ δεν βρίσκονται στον στάβλο στη Βηθλεέμ, αλλά στην αίθουσα επισκεπτών μιας φυλακής. Ο φυλακισμένος Ιωσήφ είναι χαρούμενος με την επίσκεψη της αρραβωνιαστικιάς του Μαρίας με το μωρό. Αντί για τους βοσκούς, δύο αστυνομικοί και ένας δικηγόρος με χαρτοφύλακα και γυαλιά ηλίου είναι μάρτυρες για το τι πραγματικά συνέβη. Η «φάτνη της φυλακής» από τον γλύπτη Ρούντι Μπάνβαρντ, εκτίθεται από την Πέμπτη 3 Δεκεμβρίου στις φυλακές της Καρλσρούης.
Ο καλλιτέχνης θέλει με χιούμορ να μας κάνει να σκεφθούμε και τοποθετεί τη φάτνη στο κουφάρι μιας παλιάς τηλεόρασης. Από πάνω αστράφτει το άστρο της Βηθλεέμ. Οι άγγελοι αντί για λευκά ενδύματα, άρπες και βιολιά, εμφανίζονται στη στέγη της φάτνης ως ροκ μουσικοί με καπέλο, γυαλιά ηλίου και ηλεκτρικές κιθάρες. Τους μουσικούς έχει εμπνευσθεί από το αμερικανικό ροκ συγκρότημα ZZTop.
Η ασυνήθιστη αυτή φάτνη στόχο έχει να μας κάνει να σκεφθούμε πάνω στη δική μας κατάσταση και στη σχέση μας με τους άλλους, δηλώνει ο καλλιτέχνης στο Ευαγγελικό Πρακτορείο Ειδήσεων. Σύμφωνα με τον Ευαγγελιστή Λουκά, οι βοσκοί είναι οι πρώτοι που έρχονται στη χριστουγεννιάτικη φάτνη, παρόλο που ήταν κοινωνικά απαξιωμένοι εκείνη την εποχή και θεωρούνταν περιθωριακοί.
Μια χιλιοειπωμένη ιστορία … αλλιώς
Και σήμερα όμως υπάρχουν άνθρωποι στο περιθώριο. Άνθρωποι που εκτίουν την ποινή τους στη φυλακή. «Μεταφέρω μια ιστορία που έχει ειπωθεί εκατομμύρια φορές», λέει ο καλλιτέχνης, ο οποίος ζει στο Μπερχτεσγκάτεν και έμαθε στο Ομπεραμεργκάου να φτιάχνει φάτνες. Η ιστορία του Ιησού πριν από 2.000 χρόνια «δεν είναι μια ρομαντική οικογενειακή ιστορία αλλά μια σκληρή πραγματικότητα», λέει. Με τις εγκαταστάσεις του θέλει να αφήσει ένα αποτύπωμα, ένα ερέθισμα για σκέψη.
Έτσι, ο Γερμανός ξυλογλύπτης λαξεύει τις φιγούρες του παραδοσιακά σε ξύλο φλαμουριάς και τις περνάει μετά με γυαλιστερό χρώμα. Διηγείται τη χριστουγεννιάτικη ιστορία σε διαφορετικό μέρος κάθε χρόνο: σε ένα βενζινάδικο, σε ένα σιδηροδρομικό σταθμό, σε ένα εργοτάξιο και φέτος σε μια φυλακή. Έργα του βρίσκονται σε διάφορα μουσεία, όπως το Bαυαρικό Εθνικό Μουσείο στο Μόναχο. Το 2018 ο καλλιτέχνης έλαβε το βραβείο Heinrich Tenhumberg.
Η φάτνη στο μαύρο κουτί της τηλεόρασης είναι μια “λαμπρή ιδέα”, δηλώνει ο Μίχαελ Ντρέσερ, καθολικός ιερέας στις φυλακές της Καρλσρούης. Η τηλεόραση παίζει για τους κρατουμένους εξαιρετικά σημαντικό ρόλο και είναι επίσης ένα «παράθυρο στον έξω κόσμο». Από τότε που οι συσκευές επετράπησαν στα κέντρα κράτησης στη δεκαετία του 1990, οι καθημερινές συγκρούσεις μειώθηκαν σημαντικά.
Τα Χριστούγεννα είναι μια δύσκολη γιορτή για τους κρατουμένους που λαχταρούν την οικογένειά τους και ελπίζουν σε ένα καλύτερο μέλλον.
Κριστίνε Συς Ντέμουτ (EPD)
Επιμέλεια: Μαρία Ρηγούτσου
