Αφόρητο κόστος
Οι «5 Σοφοί» προειδοποίησαν τώρα η τακτική της χρηματοδότησης αυτού του τομέα με πιστώσεις και παρακάμπτοντας το συνταγματικά κατοχυρωμένο «φρένο χρέους» με ειδικά ταμεία μπορεί να έχει ολέθριες συνέπειες, ειδικά μετά το 2030.
Μέχρι εκείνη τη χρονιά οι δαπάνες για την άμυνα και οι σχετικοί τόκοι θα μπορούσαν να φτάσουν να καταβροχθίζουν το 56% των εσόδων του κράτους. Αν μάλιστα δεν βρεθούν άλλοι τρόποι χρηματοδότησης, τότε το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ θα εκτιναχθεί από το 63% σήμερα στο 98% έως το 2040. Πέφτει λοιπόν στο τραπέζι η ιδέα για επιβολή ενός νέου φόρου της τάξης του 2,5% έως 7,5% για την χρηματοδότηση της άμυνας ίσως από το 2031. Με την ιδέα διαφώνησε πάντως μια εκ των πέντε εμπειρογνωμόνων. Και σίγουρα επιχειρήσεις ή μεγαλομέτοχοι που απολαμβάνουν τα μερίσματά τους κάθε άλλο παρά θα ενθουσιάστηκαν.
Κρίνεται η συνοχή της ΕΕ
Όμως τα μαθηματικά του πολέμου έχουν τους δικούς τους κανόνες. Ο καγκελάριος Μερτς το γνωρίζει αυτό πολύ καλά. Την περασμένη εβδομάδα απείλησε να τινάξει στον αέρα τον σχεδιασμό για τον προϋπολογισμό της ΕΕ 2028-2034, αν όλοι οι εταίροι δεν συμφωνήσουν τώρα για το μερίδιο τους οικονομικής βοήθειας προς την Ουκρανία. Το Κίεβο χρειάζεται πάλι επειγόντως 70 δισεκατομμύρια για τον επόμενο χρόνο και στο Βερολίνο φοβούνται ότι θα κληθούν να σηκώσουν ως συνήθως το μεγαλύτερο βάρος.
Η κίνηση Μερτς περισσότερο απόγνωση, παρά αυτοπεποίθηση δείχνει και σίγουρα δεν θα του φέρει καινούριες συμπάθειες εντός ΕΕ. Δεν είναι μόνο οι Βούλγαροι, οι Σλοβάκοι, οι Τσέχοι και οι Ούγγροι που δυσανασχέτησαν, χαρακτηρίζοντας λάθος να συνδέονται δύο διαφορετικά πράγματα μεταξύ τους. Στο παρασκήνιο είναι και άλλοι που μουρμουρίζουν όχι μόνο για τα χρήματα, αλλά και για την επιμονή του καγκελάριου να επιμένει να μιλά για έναν πόλεμο που είναι «υπόθεση όλης της Ευρώπης και της ασφάλειάς της».
Αλλαγή πλεύσης;
Είναι σαφές ότι τα βάρη του πολέμου και η πεποίθηση του Βερολίνου ότι αυτός ο πόλεμος είναι μόνο η αρχή επηρεάζουν πλέον όλες τις πτυχές της οικονομικής και πολιτικής ζωής. Την ίδια στιγμή πάντως η κοινωνία δείχνει ακόμα να μην υιοθετεί τις απόψεις της κυβέρνησής της και οι Ευρωπαίοι να μην είναι έτοιμοι να δεχτούν ασυζητητί τις υποδείξεις Μερτς. Ο καγκελάριος ρισκάρει, ποντάροντας «ψηλά». Και λαμβάνει την απάντηση από έναν αμείλικτο παίκτη. Ο Βλάντιμιρ Πούτιν όχι μόνο δεν δείχνει να επηρεάζεται από τη στάση του Βερολίνου, αλλά εκμεταλλευόμενος και την αγωνία του Ντόναλντ Τραμπ για μια «ωραία ειρήνη» (και γρήγορα) αυξάνει με τη σειρά του το ποντάρισμα και ζητά τώρα να έχει λόγο στη νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας της Ευρώπης συνολικά. Στο Βερολίνο η είδηση σήμανε συναγερμό.
Τα μαθηματικά του πολέμου είναι τελικά μια δύσκολη σπαζοκεφαλιά, που καταργεί παλιά «αξιώματα». Αυτά έχουν αναθεωρηθεί προ πολλού και όλοι όφειλαν να το γνωρίζουν. Ο καγκελάριος Μερτς φαίνεται να το συνειδητοποιεί σταδιακά, αν κρίνει κανείς από τη δήλωση του στο Δουβλίνο ότι «ένας Γερμανός καγκελάριος οφείλει κάποια στιγμή να συνομιλήσει με τον Ρώσο πρόεδρο». Κάτι που ο Χριστιανοδημοκράτης πολιτικός μέχρι πρότινος απέρριπτε κατηγορηματικά.
