Στη σκιά διαρκών παραβιάσεων εναερίου χώρου κρατών-μελών της από τη Ρωσία, η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να επιταχύνει τον ρυθμό προετοιμασίας της για όλα τα ενδεχόμενα. Και μπορεί η άμυνα να αποτελεί εθνική αρμοδιότητα, όμως η «ισχύς» των κρατών-μελών είναι η Ένωσή τους, τονίζει η Κομισιόν σε ειδικό έγγραφο, που απέστειλε χθες στα κράτη-μέλη ως βάση των αυριανών συζητήσεων των 27 Ευρωπαίων ηγετών στην Κοπεγχάγη και ενόψει «οδικού χάρτη», που θα παρουσιάσει η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα τέλη Οκτωβρίου.
Η άμυνα θα ήταν ούτως ή άλλως βασικό θέμα της άτυπης Συνόδου Κορυφής στην Κοπεγχάγη, όμως πλέον οι συζητήσεις αποκτούν μορφή κατεπείγοντος, και γι’ αυτό προσκλήθηκε ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε σε ειδική συνεδρίαση ασφαλείας του Κολλεγίου των Επιτρόπων. Χρειάζεται να ενισχυθούν οι κοινές αμυντικές ικανότητες μελών της ΕΕ, του ΝΑΤΟ και της «Συμμαχίας των Προθύμων» και να επιτευχθεί η διαλειτουργικότητά τους, τόνισε η πρόεδρος της Κομισιόν, ενώ πρόσθεσε ότι «πρέπει να κάνουμε περισσότερα για τις κοινές αμυντικές προμήθειες».
Τα τέσσερα εμβληματικά αμυντικά έργα της Κομισιόν
Προς αυτή την κατεύθυνση, η Κομισιόν προωθεί τέσσερα εμβληματικά αμυντικά έργα: το ευρωπαϊκό τείχος εναντίον drones (European Drone Wall), το οποίο χαρακτήρισε «εξαιρετική ιδέα» ο Ρούτε καθώς, όπως είπε, όχι μόνο «πρέπει να διατηρήσουμε τους ουρανούς μας ασφαλείς» σε σχέση με τις «απερίσκεπτες και απαράδεκτες» παραβιάσεις ρωσικών drones στην Πολωνία, μαχητικών αεροσκαφών στην Εσθονία και «ό,τι συμβαίνει τώρα στη Δανία», αλλά κυρίως λόγω χαμηλού κόστους, καθώς «δεν μπορούμε να χρησιμοποιούμε πυραύλους για να ρίχνουν drones». Το τείχος θα ενισχύσει το παρατηρητήριο ανατολικής πτέρυγας (Eastern Flank Watch), ενώ η Κομισιόν στηρίζει συγχρόνως την ασπίδα αεράμυνας (Air Defense Shield), μια κοινή πρόταση Ελλάδας και Πολωνίας, και την αμυντική ασπίδα Διαστήματος (Defense Space Shield).
Προβληματισμός από τον Νότο
Ωστόσο, κράτη-μέλη από τον Νότο εκφράζουν προβληματισμό για την προτεραιοποίηση έργων που ενισχύουν βόρεια και ανατολικά σύνορα της Ευρώπης και αφήνουν εκτός άλλες περιοχές. Επιχειρώντας να υποβαθμίσουν τις επιφυλάξεις αυτές, πηγές στις Βρυξέλλες τονίζουν ότι «δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η απειλή προέρχεται ξεκάθαρα από τη Ρωσία. Κανείς δεν το αμφισβητεί αυτό και η απειλή αφορά όλους».
Τα πρότζεκτ που θα χρηματοδοτηθούν μέσω νέων «εργαλείων» της ΕΕ, όπως ο δανειοδοτικός μηχανισμός SAFE (Security Action for Europe) ύψους 150 δις, στοχεύουν πάντως στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας, αλλά όχι στην αποτροπή.
Εκτός ατζέντας στην Κοπεγχάγη θα μείνουν οι προτεινόμενες κυρώσεις εναντίον του Ισραήλ για την κατάσταση στη Γάζα, καθώς «ο χρόνος είναι περιορισμένος», ανέφεραν αρμόδιες πηγές, για να δικαιολογήσουν διπλωματικά τον διχασμό που προκαλούν εντός των κρατών-μελών.
