Μιλάει σήμερα ο Στέφανος Τσιαλής, διευθυντής της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών από τον Μάιο του 2014.
Μεταξύ των ετών 1997 και 2004 ο Στέφανος Τσιαλής ήταν ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Ορχήστρας Δωματίου της Φιλαρμονικής της Κεντρικής Γερμανίας, η οποία, υπό την αιγίδα του Γερμανού Προέδρου Johannes Rau, υπήρξε επίσημη πρέσβειρα μουσικής της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας-γεγονός που καταδεικνύει τo καλλιτεχνικό αποτέλεσμα που επετεύχθη εκείνη την περίοδο.
Από το 2009 μέχρι το 2013 ο Στέφανος Τσιαλής διετέλεσε καλλιτεχνικός διευθυντής και βασικός αρχιμουσικός της Φιλαρμονικής Ορχήστρας της Θουριγγίας, στο Gotha, μιάς ορχήστρας με παράδοση 365 χρόνων.
Η συνέντευξη
Επιστρέφετε στην Ελλάδα ύστερα από τρεις δεκαετίες απουσίας. Ζήσατε στη Δανία, στην Αυστρία και στη Γερμανία όπου διέγραψε αξιόλογη διαδρομή τόσο στο πόντιουμ όσο και σε διοικητικές θέσεις. Έχετε μάθει σε συνθήκες μιας πολύ οργανωμένης κοινωνίας όπως είναι η γερμανική. Τι είναι αυτό που σας αρέσει στην Ελλάδα και σας κάνει αισιόδοξο για την πορεία του έργου σας; Γιατί δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η χώρα μας αντιμετωπίζει μια μεγάλη οικονομική κρίση…
«Πρώτα από όλα δεν είναι τι μου αρέσει στην Ελλάδα. Η Ελλάδα είναι η πατρίδα μου. Να και γιατί επέλεξα σε τόσους δύσκολους καιρούς να επιστρέψω, θέλοντας κι εγώ να προσφέρω από την πλευρά μου ό,τι καλύτερο μπορώ. Στα πολύ καλά της χώρας μας θεωρώ ότι συγκαταλέγεται η εγκαρδιότητα των ανθρώπων, ίσως και η καρτερικότητα. Αυτή η τελευταία μάλιστα μου κάνει εντύπωση καθώς σκέφτομαι ότι στη Γερμανία ο κόσμος θα είχε αντιδράσει σε ό,τι του συνέβαινε, εδώ και καιρό. Υστερα μου αρέσει η φύση στην Ελλάδα. Κατά τα άλλα, σαφώς οι βορειοευρωπαϊκές κοινωνίες είναι πιο οργανωμένες από τον ευρωπαϊκό Νότο. Μην θεωρείτε όμως ότι και στη Γερμανία είναι όλα ρόδινα. Κι εκεί υπάρχουν προβλήματα οργάνωσης σε μεγάλους κρατικούς φορείς».
Εκτιμάτε ότι είναι αναγκαίο το να βρει η Ορχήστρα νέες μορφές μουσικής έκφρασης, πέρα από το τρίπτυχο Ουβερτούρα, Κοντσέρτο, Συμφωνία; Η Συμφωνική Μουσική έχει αυτή τη στιγμή πολύ περισσότερες δυνατότητες από όσες είχε πριν από 100 χρόνια;
«Βεβαίως γιατί τα τελευταία 100 χρόνια έχουν δημιουργηθεί νέες και εξαιρετικά ενδιαφέρουσες μορφές μουσικής έκφρασης όπως είναι π.χ. η κινηματογραφική μουσική και το μιούζικαλ ενώ ταυτόχρονα ανθεί και η σύγχρονη έντεχνη μουσική. Και είναι αυτονόητο ότι μια σύγχρονη συμφωνική ορχήστρα οφείλει να ανοιχτεί προς όλα αυτά τα ρεύματα. Εμείς στην Κ.Ο.Α. το επιδιώκουμε και το κάνουμε».
Τι είναι αυτό που θα επιδιώξετε;
«Επιδιώκουμε άνοιγμα σε ευρύτερα στρώματα κοινού με ταυτόχρονη ανάδειξη του καλλιτεχνικού δυναμικού της Ορχήστρας. Επίσης κάνουμε μία εντατική προσπάθεια για να φέρουμε πιο νέο κόσμο στο κοινό μας. Και φροντίζουμε για την εντατικοποίηση της δισκογραφικής παρουσίας της Ορχήστρας».
Έχετε δηλώσει πως η Γερμανίδα σύζυγός σας αγαπά πολύ την Ελλάδα και μάλιστα σας στήριξε ουσιαστικά στην απόφασή σας να αφήσετε μια τακτοποιημένη ζωή στη Γερμανία και να επιστρέψετε στη χώρα μας. Εκτιμάτε κ. Τσιαλή, ότι οι λαοί δεν έχουν να χωρίσουν τίποτα σε σχέση πάντα με διάφορες πολιτικές που κατά καιρούς εφαρμόζονται; Πρέπει να προχωρήσουν οι σχέσεις των δύο λαών και κυρίως στον πολιτιστικό τομέα;
«Επειδή έχω ζήσει σε πέντε ευρωπαϊκές χώρες βλέπω με μεγάλη ανησυχία μία τάση διαμελισμού της Ε.Ε., καθώς πιστεύω πως όσα ενώνουν τους λαούς της Ευρώπης είναι πολύ περισσότερα από όσα τους χωρίζουν. Εμείς ως Κ.Ο.Α. από την πλευρά μας έχουμε πάρει πολύ σοβαρά το θέμα της πολιτιστικής συνεργασίας των ευρωπαϊκών λαών. Εχουμε π.χ. μία σταθερά καλή συνεργασία με τη Γερμανία. Η Γερμανικη Πρεσβεία μας υποστηρίζει γενναιόδωρα σε πολλές από τις εκδηλώσεις μας, έχουν γίνει κάποιες πρώτες επαφές για να εξετάσουμε το ενδεχόμενο να δώσουμε μία σειρά συναυλιών στη Γερμανία, συχνά για τις τακτικές μας συναυλίες συνεργαζόμαστε με σπουδαίους Γερμανους αρχιμουσικούς και σολίστ και τέλος η παγκοσμίου φήμης Χορωδία της Λειψίας θα συμπράξει μαζί μας στο cd που θα ηχογραφήσουμε με έργα Πφιτσνερ για τη Naxos».
ΠΟΙΟΣ ΕΙΝΑΙ
Γεννήθηκε στην Ερμούπολη το 1964. Σπούδασε πιάνο με τη Δόμνα Ευνουχίδου στο Νέο Ωδείο Θεσσαλονίκης, μουσικολογία στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης και διεύθυνση ορχήστρας στην Ακαδημία Μουσικής της Βιέννης, από όπου αποφοίτησε με διακρίσεις. Παράλληλα παρακολούθησε σεμινάρια των Leonard Bernstein, Vaclav Neumann και Rolf Reuter.
Στα πρώτα του βήματα υπήρξε Διευθυντής Σπουδών και Βοηθός Μαέστρου στο Κρατικό Θέατρο του Meiningen. Στο ίδιο θέατρο επέστρεψε αργότερα (2005-2009) ως μόνιμος μαέστρος και αναπληρωτής καλλιτεχνικός διευθυντής. Στο Meiningen είχε την ευκαιρία να συνεργαστεί με σπουδαίους σκηνοθέτες όπως οι Peter Konwitschny, August Everding και Christine Mielitz και να διευθύνει απαιτητικές όπερες, όπως, ενδεικτικά τις “Σαλώμη” και “Ηλέκτρα” του Ρίχαρντ Στράους, “Βότσεκ” του Άλμπαν Μπεργκ, “Γενούφα” του Λέος Γιάνατσεκ κ.ά. Το 1996 κέρδισε υποτροφία του Ιδρύματος Richard Wagner.
Το 1995 διηύθυνε στο Meiningen τη γερμανική πρεμιέρα της όπερας ‘Μήδεια’ του Μίκη Θεοδωράκη, εγκαινιάζοντας μία μακροχρόνια συνεργασία με τον μείζονα Έλληνα συνθέτη. Δεν είναι τυχαίο ότι σήμερα ο Στέφανος Τσιαλής θεωρείται ένας από τους, διεθνώς, σημαντικούς ερμηνευτές του θεοδωρακικού έργου.
Μεταξύ των ετών 1997 και 2004 ο Στέφανος Τσιαλής ήταν ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Ορχήστρας Δωματίου της Φιλαρμονικής της Κεντρικής Γερμανίας, η οποία, υπό την αιγίδα του Γερμανού Προέδρου Johannes Rau, υπήρξε επίσημη πρέσβειρα μουσικής της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας-γεγονός που καταδεικνύει τo καλλιτεχνικό αποτέλεσμα που επετεύχθη εκείνη την περίοδο.
Από το 2009 μέχρι το 2013 ο Στέφανος Τσιαλής διετέλεσε καλλιτεχνικός διευθυντής και βασικός αρχιμουσικός της Φιλαρμονικής Ορχήστρας της Θουριγγίας, στο Gotha, μιάς ορχήστρας με παράδοση 365 χρόνων. Πολλοί κριτικοί επεσήμαναν τότε τη σημαντική καλλιτεχνική πρόοδο της Ορχήστρας. Από την καλλιτεχνική περίοδο 2014-15 ο Στέφανος Τσιαλής θα είναι επιπλέον μόνιμος προσκεκλημένος μαέστρος της.
Κατά τις καλλιτεχνικές περιόδους 2001 έως 2004, ο Στέφανος Τσιαλής ήταν μόνιμος προσκεκλημένος μαέστρος της Συμφωνικής Ορχήστρας του Βερολίνου. Μακρόχρονη καλλιτεχνική συνεργασία τον συνδέει όμως και με τη Συμφωνική Ορχήστρα του Αμβούργου, όπως και με τις Κρατικές Ορχήστρες Αθηνών και Θεσσαλονίκης. Έχει επίσης συνεργαστεί, κατά καιρούς, με τις Φιλαρμονικές Ορχήστρες της Στουτγάρδης και της Κοπεγχάγης, την ‘George Enescu’ του Βουκουρεστίου και τη ‘Natal’ της Νότιας Αφρικής, με τις Συμφωνική Ορχήστρα της Νυρεμβέργης καθώς και με τις Συμφωνικές του Γουίνιπεγκ και του Μόντρεαλ στον Καναδά, του Ώρχους και του Σταβάνγκερ στην Σκανδιναβία, την Κρατική Ορχήστρα της Βαϊμάρης, την Tonkunstler Orchestra της Βιέννης, την Εθνική Ορχήστρα της Κούβας κ.ά. δίνοντας με επιτυχία συναυλίες στις περισσότερες χώρες της Ε.Ε., καθώς επίσης και στις Η.Π.Α., τον Καναδά, την Ρωσία, την Τουρκία, το Καζακστάν κ.ά. Το 2013 εμφανίστηκε για πρώτη φορά με την Ορχήστρα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής και το πρώτο ήμισυ του 2014 έκανε το ντεμπούτο του στο πόντιουμ της Ορχήστρας της ‘Οπερας της Μπολόνιας. Το αμέσως προσεχές διάστημα έχει προσκληθεί να διευθύνει την Συμφωνική Ορχήστρα του Αμβούργου, την Wurttembergische Philharmonie Reutlingen, την Meininger Hofkapelle και την Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης.
Ο Στέφανος Τσιαλής έχει εμφανιστεί επίσης σε σημαντικά φεστιβάλ, όπως το Φεστιβάλ Αθηνών, τα Φεστιβάλ Χαίντελ στο Χάλλε, Τίβολι στην Κοπεγχάγη, ‘Braunschweig Classix’, το Μουσικό Φεστιβάλ του Αμβούργου κ.ά.
Έχει ηχογραφήσει CD για τις δισκογραφικές εταιρείες Genuin και Centaur, και έχει εμφανιστεί στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο σε Γερμανία, Ελλάδα, Ρουμανία και Νότια Αφρική. Την περίοδο 2014-15 θα ηχογραφήσει έργα του Γερμανού συνθέτη Hans Pfitzner για την εταιρία ΝΑΧΟS, μεταξύ άλλων με την Κ.Ο.Α.
Παράλληλα με όλα αυτά, ο Στέφανος Τσιαλής ασχολείται εδώ και αρκετά χρόνια με την ερμηνεία και ηχογράφηση κινηματογραφικής μουσικής. Τέλος, μιλάει οκτώ γλώσσες.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ ΖΩΗΣ
