-“Η Ελλάδα βρίσκεται σε ένα είδος γραφειοκρατικής παγίδας, καθώς το μέγεθος και η αναποτελεσματικότητα του δημόσιου τομέα αποτελούν βασικό εμπόδιο για την οικονομική ανάκαμψη, ενώ από την άλλη, η πολιτική επιρροή των δημοσίων υπαλλήλων αποτρέπει την επιτυχή επίλυση αυτού του προβλήματος”.
Επιμέλεια: Ευθύμιος Χατζηϊωάννου.
Ανάλυση του καθηγητή Δημόσιων Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης,Φρήντριχ Χάϊνεμαν φιλοξενεί στην ηλεκτρονική της έκδοση η γερμανική εφημερίδα “Frankfurter Allgemeine Zeitung”.
Ο κ. Χάϊνεμαν εστιάζει στην στασιμότητα, που παρατηρείται στην Ελλάδα και, όπως σημειώνει μεταξύ άλλων, «οι κρίσεις είναι στην πραγματικότητα καταλύτης για μεταρρυθμίσεις. Μόνο στην περίπτωση της Ελλάδας δεν προχωρά σχεδόν καθόλου ο εκσυγχρονισμός του κρατικού μηχανισμού. Γιατί συμβαίνει αυτό;» διερωτάται ο Γερμανός οικονομολόγος.
Αναφερόμενος στο παράδειγμα της Μ. Βρετανίας την δεκαετία του 1980, στις σκανδιναβικές χώρες την δεκαετία του 1990 και στις κακές αναπτυξιακές προοπτικές της Γερμανίας την δεκαετία του 2000, σημειώνει, ότι οι καταστάσεις αυτές αποτέλεσαν αφορμή για αποφασιστική αντιμετώπιση των προβλημάτων.
“Οι κρίσεις θα πρέπει κανονικά να δίνουν ώθηση στον εκσυγχρονισμό των γραφειοκρατικών δομών”
Όπως παρατηρεί, «φαίνεται αινιγματικό, γιατί η ελληνική κρίση έχει αποτύχει έως τώρα να λειτουργήσει ως καταλύτης για μεταρρυθμίσεις στον δημόσιο τομέα, αν και οι διαστάσεις της επισκιάζουν όλες τις προαναφερθείσες περιπτώσεις».
Ο Γερμανός πανεπιστημιακός καθηγητής παρουσιάζει τα συμπεράσματα έρευνας δύο οικονομικών Ινστιτούτων, του γερμανικού “ZEW” και του αυστριακού “WIFO”, όπου διερευνάται, υπό ποιές συνθήκες οι κρίσεις οδηγούν σε μεταρρυθμίσεις στον δημόσιο τομέα. Τα συμπεράσματα αυτά κινούνται σε δύο αντίθετες κατευθύνσεις.
«Από την μία πλευρά, διαστήματα υψηλής ανεργίας και υψηλών κρατικών ελλειμμάτων αυξάνουν σημαντικά την πίεση για περισσότερη αποτελεσματικότητα στην δημόσια διοίκηση. Ως εκ τούτου οι κρίσεις θα πρέπει κανονικά να δίνουν ώθηση στον εκσυγχρονισμό των γραφειοκρατικών δομών».
“Μια Κυβέρνηση -σαν του Αλέξη Τσίπρα- στην Ελλάδα, η οποία βρίσκεται σε ένα είδος γραφειοκρατικής παγίδας, μπορεί να επιβάλει μεταρρυθμίσεις, μόνον μαζί με τον μηχανισμό των δημοσίων υπαλλήλων και όχι ενάντια στην θέλησή τους”
Από την έρευνα προέκυψαν, όμως, και επιχειρήματα, που κινούνται στην αντίθετη κατεύθυνση, σημειώνει ο Γερμανός οικονομολόγος, που επισημαίνει, ότι «οι πολιτικοί, οι οποίοι υφίστανται ισχυρές πιέσεις για μεταρρυθμίσεις σε όλα τα πεδία της οικονομικής πολιτικής, εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τους δημοσίους υπαλλήλους τους. Μια Κυβέρνηση, όπως αυτή του Έλληνα Πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα, μπορεί να επιβάλει μεταρρυθμίσεις, μόνον μαζί με τον μηχανισμό των δημοσίων υπαλλήλων και όχι ενάντια στην θέλησή τους. Με αυτόν τον τρόπο οι γραφειοκράτες γίνονται ιδιαίτερα ισχυροί, ειδικά σε περιόδους κρίσης».
Ο Γερμανός καθηγητής υπογραμμίζει, ότι σε περιόδους κακής δημοσιονομικής κατάστασης οι μεταρρυθμίσεις στην δημόσια διοίκηση καθίστανται ιδιαίτερα «ριψοκίνδυνες» για τους δημόσιους υπαλλήλους, οι οποίοι προβάλλουν αντίσταση στις όποιες αλλαγές. Όπως επισημαίνει ο Φρήντριχ Χάϊνεμαν, «μία χώρα σαν την Ελλάδα βρίσκεται σε ένα είδος γραφειοκρατικής παγίδας: Από την μία πλευρά το μέγεθος και η αναποτελεσματικότητα του δημόσιου τομέα αποτελούν βασικό εμπόδιο για την οικονομική ανάκαμψη, ενώ από την άλλη, η πολιτική επιρροή των δημοσίων υπαλλήλων αποτρέπει την επιτυχή επίλυση αυτού του προβλήματος».
