Εκατοντάδες χιλιάδες φοβούνται τους υψηλούς λογαριασμούς φυσικού αερίου, ενώ οι συνέπειες είναι εμφανείς και στη βιομηχανία τροφίμων. Η αιτία της κρίσης; Το Brexit.Υψηλότεροι λογαριασμοί φυσικού αερίου και έλλειψη τροφίμων: Εκατοντάδες χιλιάδες καταναλωτές στη Μεγάλη Βρετανία βρίσκονται μπροστά σε έναν δύσκολο και ακριβό χειμώνα. «Τα φώτα δεν θα σβήσουν», δήλωσε με αυτοπεποίθηση ο υπουργός Οικονομικών Κουάσι Κουαρτένγκ. Αλλά είναι επίσης σαφές ότι εκατομμύρια άνθρωποι σύντομα θα νιώσουν την ενεργειακή κρίση στο πορτοφόλι τους. Οι σχολιαστές ήδη προειδοποιούν για μία επιστροφή στη δεκαετία του 1970 με ελλείψεις ηλεκτρικού ρεύματος και απεργίες, ενώ ο Κουαρτένγκ παραδέχτηκε ότι ορισμένες οικογένειες σύντομα θα βρεθούν αντιμέτωπες με το δίλημμα, θέρμανση ή φαγητό.
Συναγερμός για τη βιομηχανία
Η μεγαλύτερη βρετανική αλυσίδα σούπερ μάρκετ, Tesco, προειδοποιεί ήδη για αγορές εν μέσω πανικού, οι οποίες θα μπορούσαν μάλιστα να χαρακτηριστούν «πολύ χειρότερες» από ό,τι στην αρχή της πανδημίας του κορωνοϊού. Η προμήθεια τροφίμων στη χώρα βρίσκεται στην «κόψη του ξυραφιού», έγραψε η επικεφαλής της Εθνικής Ένωσης Αγροτών, Μινέτ Μπάτερς, σε επιστολή προς τον βρετανό πρωθυπουργό Μπόρις Τζόνσον, την οποία υπέγραψαν και αρκετές ενώσεις του κλάδου των τροφίμων. Η βιομηχανία τροφίμων δέχεται ήδη τεράστια πίεση: Λόγω των αυστηρών κανόνων μετανάστευσης μετά το Brexit, δεν υπάρχουν οδηγοί φορτηγών, οι προμήθειες δεν φτάνουν πάντα στην ώρα τους με αποτέλεσμα αρκετά ράφια σούπερ μάρκετ σε όλη τη χώρα να παραμένουν άδεια.
Πλέον οι αυξημένες τιμές φυσικού αερίου χειροτερεύουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση – μια αλυσιδωτή αντίδραση που σοκάρει την πλειοψηφία των καταναλωτών: Επίκεντρό της, το διοξείδιο του άνθρακα (CO2). Οι βιομηχανίες τροφίμων και ποτών χρειάζονται το αέριο ως μέσο αναισθησίας στα σφαγεία και για να σφραγίσουν τις συσκευασίες αεροστεγώς. Το διοξείδιο του άνθρακα είναι ένα υποπροϊόν της κατασκευής λιπασμάτων και, επειδή ορισμένοι παραγωγοί αναγκάστηκαν να κλείσουν τα εργοστάσιά τους λόγω των υψηλών τιμών ενέργειας, η παραγωγή του μειώθηκε και οι τιμές των τροφίμων ενδέχεται να αυξηθούν.
Σε ό,τι αφορά τη θέρμανση: Τουλάχιστον 1,5 εκατ. άνθρωποι έχασαν ξαφνικά τον πάροχό τους τους επειδή πολλές μικρές εταιρείες ενέργειας γονάτισαν λόγω της κρίσης. Αυτές προσέφεραν στους πελάτες τους εξαιρετικά συμφέροντα συμβόλαια και προσφορές, όμως οι ίδιες δεν είχαν εξασφαλισμένη τη χρηματοδότηση. Ως αποτέλεσμα οι διαρκώς αυξανόμενες τιμές οδηγούν τις εταιρείες αυτές σε κατάρρευση.
Πιθανές και νέες αυξήσεις;
Μέχρι στιγμής, ο πρωθυπουργός της χώρας Μπόρις Τζόνσον, ο οποίος κάποτε ως υποστηρικτής του Brexit είχε ανακοινώσει πολύ χαμηλότερες τιμές στον τομέα της ενέργειας μετά την έξοδο από την ΕΕ, φαίνεται ακόμη χαλαρός στις δηλώσεις του. Σύμφωνα με τον ίδιο, πρόκειται για ένα παγκόσμιο πρόβλημα, ενώ η βιομηχανία αυτή τη στιγμή αναρρώνει από τις συνέπειες της πανδημίας του κορωνοϊού.
Αλλά τώρα η κυβέρνηση πρέπει να παραδεχτεί ότι το κόστος είναι απίθανο να μειωθεί ξανά σύντομα, ενώ ίσως να υπάρχει και μία ακόμη αύξηση – σύμφωνα με το χειρότερο σενάριο, όπως δήλωσε ο γ.γ. Οικονομικών Υποθέσεων, Πολ Σκάλλυ στο Sky News. Αυτό με τη σειρά του θα μπορούσε να οδηγήσει σε αύξηση του πληθωρισμό, ο οποίος είχε ήδη πρόσφατα σκαρφαλώσει από 2% σε 3,2 %, κατά τα σενάρια της βιομηχανικής ένωσης CBI.
Μέχρι στιγμής σχεδόν το μισό Ηνωμένο Βασίλειο βασίζεται στο φυσικό αέριο. Ωστόσο, οι εγκαταστάσεις όπου αυτό αποθηκεύεται είναι αρκετά πιο άδειες από ό,τι στην ΕΕ. Επιπλέον, υπάρχουν λιγότερες εγκαταστάσεις και μετά το Brexit δεν υπάρχει η προστασία από την ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά.
Μπένεντικτ φον Ίμπχοφ, dpa
Επιμέλεια: Χρύσα Βαχτσεβάνου
