Δημήτρης Καλτσώνης: «Η σχέση βαθιάς αλληλοεκτίμησης και αμοιβαίας εμπιστοσύνης, μεταξύ του Κάστρο και του Αλιέντε»

«Ο Φιδέλ Κάστρο για τον Αλιέντε», είναι ο τίτλος ενός σημαντικού βιβλίου που κυκλοφόρησε  από τις εκδόσεις Τόπος, με επιμέλεια, πρόλογο και επίμετρο του αναπληρωτή  καθηγητή θεωρίας κράτους και δικαίου στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και συγγραφέα Δημήτρη Καλτσώνη. Στο βιβλίο παρουσιάζονται για πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό δύο σημαντικά ντοκουμέντα. Το πρώτο είναι η ιστορική ομιλία του Φιδέλ Κάστρο λίγες μόνο μέρες μετά το πραξικόπημα Πινοσέτ στη Χιλή ενώπιον ενός εκατομμυρίου διαδηλωτών στην πλατεία της Επανάστασης στην Αβάνα. Στην ομιλία του ο Κάστρο εστιάζει στην ταξική διάσταση της σύγκρουσης και αποκαλύπτει σοβαρές, άγνωστες ακόμη και σήμερα, πλευρές και λεπτομέρειες της φασιστικής επίθεσης και του ρόλου της κουβανικής επανάστασης στην αντιμετώπισή της. Το δεύτερο ντοκουμέντο είναι άρθρο που έγραψε ο Φιδέλ Κάστρο το 2008 με αφορμή τα εκατό χρόνια από τη γέννηση του Αλιέντε. Σε αυτό περιλαμβάνονται αποκαλυπτικά αποσπάσματα από την ιδιωτική αλληλογραφία του με τον Αλιέντε την περίοδο της προεδρίας του τελευταίου, από τα οποία αναδύονται ανάγλυφα σημαντικές και άγνωστες πλευρές της εποχής.

Η συνέντευξη

-Στο βιβλίο παρουσιάζονται για πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό δύο σημαντικά ντοκουμέντα. Μπορείτε να κάνετε μια αναφορά σε αυτά; Τι θα διαβάσει ο αναγνώστης;

“Το βιβλίο περιλαμβάνει δυο σπάνια ντοκουμέντα, άγνωστα στο ελληνικό κοινό, άγνωστα γενικότερα στο ευρύ κοινό. Είναι η ομιλία του Φιδέλ Κάστρο λίγες μόνο μέρες μετά το αιμοσταγές πραξικόπημα Πινοσέτ στη Χιλή και τη δολοφονία του Σαλβαδόρ Αλιέντε, η οποία εκφωνήθηκε ενώπιον ενός εκατομμυρίου διαδηλωτών στην πλατεία της Επανάστασης στην Αβάνα. Είναι επίσης ένα μεταγενέστερο άρθρο του Φ. Κάστρο για τον Αλιέντε όπου αποκαλύπτει σημαντικές, κρίσιμες θα έλεγα, λεπτομέρειες από την ιδιωτική αλληλογραφία των δύο ηγετών την οποία διατηρούσαν κατά τη διάρκεια της προεδρίας Αλιέντε. Στο βιβλίο θα βρει κανείς επίσης δυο χρήσιμα παραρτήματα. Ένα με βιογραφικό σημείωμα του Φ. Κάστρο και ένα με πλήρη κατάλογο των βιβλίων που περιλαμβάνουν ομιλίες και κείμενά του στα ελληνικά.

Το βιβλίο κλείνει τέλος με ένα επίμετρο δικό μου με τίτλο “Η κυβέρνηση Αλιέντε, το κράτος και η οικονομία” προκειμένου να βοηθηθεί ο αναγνώστης και να κατανοήσει καλύτερα την εποχή και τα προβλήματά της: ποιο ακριβώς ήταν το πρόγραμμα της κυβέρνησης Αλιέντε, πώς κέρδισε τις εκλογές, τι αντιδράσεις υπήρξαν, τι αλλαγές στην οικονομία έκανε, πώς βελτιώθηκε η ζωή του λαού, πώς θίχτηκαν τα μεγάλα συμφέροντα και πώς αυτά αντέδρασαν, ποιες αλλαγές στο κράτος και στις ένοπλες δυνάμεις δίστασε και καθυστέρησε να κάνει η κυβέρνηση, τι σχεδίαζε από την αρχή CIA και ο Κίσινγκερ κλπ”.

-Στην ιστορική ομιλία του ο Φιδέλ Κάστρο στις 28 Σεπτεμβρίου 1973, λίγες μόνο μέρες μετά το αιμοσταγές πραξικόπημα Πινοσέτ στη Χιλή και τη δολοφονία του Σαλβαδόρ Αλιέντε, η οποία  εκφωνήθηκε ενώπιον ενός εκατομμυρίου διαδηλωτών στην πλατεία της Επανάστασης στην Αβάνα, όπου παρούσα ήταν επίσης η χήρα του Σαλβαδόρ Αλιέντε, τι ακριβώς αποκαλύπτει;

“Ο Κάστρο, με την απαράμιλλη ρητορική του δεινότητα, όχι μόνο κάνει μια βαθιά ανάλυση της περιόδου αλλά και παρουσιάζει άγνωστες λεπτομέρειες από τη μάχη που έδωσαν οι δημοκρατικές δυνάμεις για να υπερασπίσουν το προεδρικό μέγαρο από τους φασίστες πραξικοπηματίες. Το ξέρετε για παράδειγμα, ότι ο πρόεδρος Αλιέντε ανατίναξε ένα άρμα μάχης των πραξικοπηματιών χρησιμοποιώντας ένα μπαζούκα; Δεν θα πω περισσότερα για να αφήσω τους αναγνώστες να απολαύσουν το βιβλίο, το οποίο εξάλλου είναι μικρό και διαβάζεται πολύ εύκολα. Ο λόγος του Κάστρο ρέει αβίαστα”.

-Το δεύτερο ντοκουμέντο είναι ένα άρθρο που έγραψε ο Φιδέλ Κάστρο το 2008 με αφορμή τα εκατό χρόνια από τη γέννηση του Αλιέντε. Στο άρθρο αυτό, πέρα από τα ενδιαφέροντα βιογραφικά στοιχεία για τον Αλιέντε, περιλαμβάνονται αποκαλυπτικά αποσπάσματα από την ιδιωτική αλληλογραφία του Κάστρο με τον Αλιέντε.

Μπορείτε να αναφερθείτε σε αυτές τις αποκαλύψεις;

“Στην αλληλογραφία αυτή φαίνεται πως οι δυο ηγέτες είχαν μια σχέση βαθιάς αλληλοεκτίμησης και αμοιβαίας εμπιστοσύνης. Ο Φιδέλ Κάστρο εξέφραζε με κάθε ευκαιρία το σεβασμό του προς την προσπάθεια του Σαλβαδόρ Αλιέντε και της κυβέρνησής του, τη διαθεσιμότητα των Κουβανών επαναστατών για βοήθεια στη δημοκρατία της Χιλής και στην λαϊκή της κυβέρνηση. Με την εμπειρία του πρότεινε, με συντροφικό τρόπο και όχι αφ’ υψηλού, τις πιθανές λύσεις για την αντιμετώπιση των προκλήσεων και των κινδύνων”.

-Πόσο επίκαιρα είναι αυτά σήμερα; Ποια είναι τα σημερινά μηνύματα;

“Τα θέματα αυτά δεν έχουν μόνο ιστορική αξία. Στην περίοδο της βαθιάς κρίσης που διανύουμε (κρίσης ελληνικής, ευρωπαϊκής αλλά και παγκόσμιας), η αναζήτηση διεξόδου στην κατεύθυνση της εθνικής ανεξαρτησίας, της ειρήνης, της δημοκρατίας και των λαϊκών συμφερόντων είναι στην ημερήσια διάταξη. Η Χιλή ήταν μια χώρα που έμοιαζε πολύ με τη δική μας. Κατά συνέπεια, εγχειρήματα όπως αυτό της κυβέρνησης “Λαϊκής Ενότητας” στη Χιλή με τα σημαντικά επιτεύγματά της για το λαό αλλά και την τραγική κατάληξή της εξαιτίας της υποτίμησης της αντίδρασης της εγχώριας ολιγαρχίας και του ιμπεριαλισμού, πρέπει να μας προβληματίσουν. Ένας ελεύθερος λαός πρέπει να ξέρει να υπερασπιστεί την ελευθερία του και  τη δημοκρατία. Δεν είναι κάτι ακατόρθωτο. Η ελληνική ιστορία αλλά και η παγκόσμια μας διδάσκουν επ’ αυτού”.

 

Ο ΣΥΛΛΕΚΤΗΣ