Συνέντευξη με τη συγγραφέα Ευρυδίκη Σιγαλού.
Επιμέλεια: Βάσω Β. Παππά.
Η Ευρυδίκη Σιγαλού γεννήθηκε στο Σύδνεϋ της Αυστραλίας αλλά σε ηλικία οκτώ ετών εγκαθίσταται οικογενειακώς στην Ελλάδα. Εργάστηκε σε μεγάλες επιχειρήσεις, μέχρι που στο τέλος έγινε και η ίδια επιχειρηματίας, διευθύνοντας με επιτυχία δύο δικά της μεσιτικά γραφεία και αργότερα μια γκαλερί. Τα τελευταία χρόνια έχει εισχωρήσει στον κόσμο της συγγραφής, όπου έχει πολλά να δώσει, μιας και αγαπά, το γράψιμο και αναζητά τις πηγές της αλήθειας και της αυτογνωσίας.
Κυρία Σιγαλού, γεννηθήκατε στο Σύδνεϋ της Αυστραλίας και σε ηλικία οκτώ ετών εγκατασταθήκατε με την οικογένειά σας στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στους Γαργαλιάνους, στον τόπο καταγωγής των γονιών σας. Κάνοντας ένα review στο παρελθόν σας από τα παιδικά σας χρόνια θα θέλατε να μοιραστείτε μαζί μας κάποιες σκηνές από την οικογένειά σας ή τους φίλους σας;
Ευχαρίστως. Οι αναμνήσεις μου πολλές και έντονες, σε εικόνες και συναισθήματα. Η παιδική μου ηλικία ήταν όμορφη στην Αυστραλία. Παιχνίδι με Ελληνόπουλα, εξαιρετική εκπαίδευση από τα Αυστραλέζικα σχολεία. Δύο φορές την εβδομάδα Ελληνικό φροντιστήριο, για να μάθω την Ελληνική γλώσσα. Οι γονείς μου με γαλούχησαν με τα ήθη, τα έθιμα και τις αξίες της Ελλάδος. Όλες οι συζητήσεις στο σπίτι μας ήταν για την Ελλάδα, με έντονη μυρωδιά νοσταλγίας για τη Πατρίδα. Θυμάμαι κάποια Χριστούγεννα, τη μάνα μου να φτιάχνει το Χριστουγεννιάτικο δέντρο και να βάζει επάνω στα κλαδιά του βαμβάκι, που συμβόλιζε το χιόνι. «Μαμά, γιατί βάζεις χιόνι επάνω στο δέντρο, αφού έχουμε καλοκαίρι;» τη ρώτησα και εκείνη μου απάντησε «Γιατί στην Ελλάδα έχουμε Χειμώνα, παιδί μου»! Στο σχολείο (δεκαετία ’60) ένιωθα των σνομπισμό των Αυστραλών συμμαθητών μου, προς τους Έλληνες μαθητές. Κάτι ανάλογο συμβαίνει σήμερα στην Ελλάδα με τους αλλοδαπούς που έχουμε. Αυτό το συναίσθημα δεν με έβαζε κάτω, ίσα ίσα με δυνάμωνε για να βγάζω τον καλύτερο εαυτό μου, για να ξεχωρίζω και να καθιερώνομαι στις δραστηριότητες του σχολείου, με επιβραβεύσεις και διακρίσεις. Ύστερα ήρθε το υπερατλαντικό ταξίδι με το «Πατρίς». Τριανταπέντε μέρες κράτησε το ταξίδι Αυστραλία-Ελλάδα. Ένα ατελείωτο μπλε χρώμα στα μάτια μου.
Θυμάμαι στον γύρω της Αφρικής, (η διώρυγα του Σουέζ, ήταν κλειστή, τότε), είχαμε να πιάσουμε λιμάνι για πολλές ημέρες. Μας ειδοποιεί ξαφνικά ο καπετάνιος από βραδύς, πως την άλλη ημέρα, θα διασταυρωνόμασταν με ένα άλλο πλοίο, στον Ατλαντικό Ωκεανό. Η χαρά όλων μας ήταν απερίγραπτη! Ξεκινήσαμε τις προετοιμασίες και την ώρα της διασταύρωσης, που κράτησε πόσο; Μερικά λεπτά; Μας φάνηκε αιώνας! Βλέπαμε από μακριά, στο πουθενά, άλλες ανθρώπινες υπάρξεις! Ανθρώπους που κουβαλούσαν τους ίδιους πόθους και τα ίδια όνειρα με εμάς! Πολύχρωμα μπαλόνια γέμισαν τον ουρανό ανακατωμένα με τον μαύρο τον καπνό των φουγάρων. Τα μαντήλια στα χέρια μας ανέμιζαν με χαιρετισμό, μαζί με το σφύριγμα των πλοίων, που μας ανατρίχιαζαν. Μόλις πάτησα το πόδι μου στους Γαργαλιάνους, είχα πάθει πολιτισμικό σοκ. Από τις στολές και τις γραβάτες που φορούσαμε στα σχολεία της Αυστραλίας, βλέπω παιδιά με χτυπημένα γόνατα και κουρεμένα με τη ψιλή, τα αγόρια! Με κυκλώναν σαν να ήμουν εξωγήινη και εγώ δεν έχανα ευκαιρία να τους δείχνω χορούς και τραγούδια, από τη πρώτη μου πατρίδα.
Στους Γαργαλιάνους οι γονείς μου είχαν ένα ξενοδοχείο που γνώρισε δόξες και πολύ καλές ημέρες (δεκαετία ’70). Αυτή η ευκαιρία που μου δόθηκε, με έκανε ένα παιδί κοινωνικό, εκδηλωτικό και δραστήριο. Έχω πολλά να σας διηγηθώ αλλά δεν θέλω να σας κουράσω. Το σίγουρο είναι, όλες οι εμπειρίες και τα βιώματά μου, με έκαναν αυτό που είμαι σήμερα.
Με τη συγγραφή πώς πήρατε την απόφαση να ξεκινήσετε;
Έγραφα από πάντα. Είναι ένας τρόπος έκφρασης για εμένα. Ίσως, ο πιο ειλικρινής και αυτούσιος, γιατί βγαίνει από τη ψυχή μου με τόλμη. Μπορεί να είμαι κοινωνική αλλά συνάμα είμαι και πολύ μοναχική.
Ο σύζυγός μου ο Τάσσος Σύντελης, πιστεύοντας σε εμένα, με παρακίνησε να προσεγγίσω εκδοτικούς οίκους για να πάρει ο γραπτός μου λόγος μορφή σε βιβλία, πράγμα που έγινε αμέσως.
Το πρώτο σας μυθιστόρημα φέρει τον τίτλο «Η κόρη του γιαλού». Ποια αίσθηση σας άφησε όταν τελειώσατε με τη συγγραφή του;
Την ίδια που έχω σε όλα τα βιβλία που γράφω. Μία λυτρωτική ανακούφιση γέννας!
Η ηρωίδα του μυθιστορήματός σας, η Βέρα, στο τέλος καταφέρνει να δει και να ακολουθήσει το δρόμο της επιστροφής προς την αλήθεια και την προσωπική της ελευθερία. Για σας ποια είναι η ουσία της ανθρώπινης ύπαρξης;
Να ακολουθεί την ηθική της συνείδηση. Να εναρμονίζεται ο νους με την καρδιά για να φθάνει σε ανώτατες δονήσεις. Να μην χάνει τον εαυτό της μέσα στην ύλη. Να ακούει την εσωτερική της σιωπή και να μην αναλώνεται.
Μέσα από την ιστορία διαφαίνεται ότι κάποια πράγματα είναι προκαθορισμένα. Πιστεύετε ότι η πορεία μας, οι κινήσεις μας είναι προδιαγεγραμμένες από κάποια δύναμη ξένη προς εμάς;
Τίποτε δεν είναι προκαθορισμένο, γιατί όλοι έχουμε την ελεύθερη βούληση. Το μυθιστόρημα δείχνει και αναδεικνύει τη δύναμη των συμπτώσεων, όχι των προκαθορισμένων πραγμάτων. Οι συμπτώσεις δεν είναι συμπτώσεις, αλλά τα δώρα της ζωής που μας προσφέρονται, για να εξελιχθούμε ως άνθρωποι. Επίσης, στο μυθιστόρημα αναφέρω και για τις δεύτερες ευκαιρίες που μας δίνονται στη ζωή μας, όταν έχουμε κάνει λάθος επιλογές, φθάνει να είμαστε σε εγρήγορση, για να τις δούμε και για να τις επιλέξουμε.
Η ζωή μας, ακόμη πριν γεννηθούμε, πριν τη σύλληψή μας, είναι βασισμένη στις συμπτώσεις και αυτή είναι η μαγεία της. Καμία δύναμη δεν είναι ξένη προς εμάς! Όλες είναι κρυμμένες στη ψυχή μας, φθάνει να τις αξιοποιούμε με ευλάβεια, σύνεση και σοφία.
Από τους ήρωες του βιβλίου ποιος είναι ο αγαπημένος σας;
Όλοι είναι παιδιά μου και τους αγαπώ, έναν έναν, για τις ξεχωριστές τους προσωπικότητες. Ο κάθε ένας βάζει το λιθαράκι του, για να πάρει πνοή το έργο, βάσει της ψυχοσύνθεσης του, της παιδείας και της νοοτροπίας του.
Όλοι οι ήρωες της «Κόρης του γιαλού» πλάθουν και εξελίσσουν την πρωταγωνίστρια, την Βέρα. Ίσως μεταφυσικά, όλοι να είναι κομμάτια της Βέρας.
Το εξώφυλλο του βιβλίου είναι – έργο του Τάσσου Σύντελη, που τυγχάνει να είναι κι ο σύζυγός σας – ήταν η αφορμή για τη σύλληψη της κεντρικής ιδέας του μυθιστορήματός σας. Ποια η σχέση σας με την τέχνη; Κατά τη γνώμη σας η τέχνη της ζωγραφικής στηρίζεται στην υπέρβαση της πραγματικότητας ή στην καταγραφή της;
Πράγματι, η ακουαρέλα του Τάσσου Σύντελη με ενέπνευσε για να γράψω την «Κόρη του γιαλού». Το ζωγραφικό μοντέλο, μου μίλησε μέσα στη ψυχή μου, με μαγικό τρόπο. Η σχέση μου με την Τέχνη είναι άμεση, άρρηκτη και ερωτική. Η τέχνη της ζωγραφικής στηρίζεται μόνο στην υπέρβαση της πραγματικότητας, αλλιώς δεν θα ήταν τέχνη, αλλά καταγραφή και αποτύπωση.
Ποιοι συγγραφείς θα λέγατε ότι επηρέασαν την ιδιοσυγκρασία σας; Από τη νεότερη γενιά έχετε ξεχωρίσει κάποιους; Ποιους εκτιμάτε;
Έχω πρότυπο και δάσκαλο τον Νίκο Καζαντζάκη. Επίσης, τροφοδοτούν τον ψυχισμό μου οι φιλόσοφοι και μυστικοί της Ανατολής. Εκτιμώ τους ποιητές, μυθιστορήματα από τους σύγχρονους συγγραφείς, σπάνια να διαβάσω. Μελετώ και ξεχωρίζω τους ποιητές: Τάσο Λειβαδίτη και Κική Δημουλά. Η ποίηση είναι τόσο αναλυτική, περιγραφική, μαγική, συγκινησιακή, ποιοτική, ταξιδευτική, άμεση, μέσα στη συμπυκνωμένη αφήγηση της.
Τη σημερινή εποχή, τι σας ενοχλεί στο χώρο της λογοτεχνίας;
Οι εκπτώσεις, οι επαναλήψεις, οι αντιγραφές, τα βιβλία που γράφονται για να γράφονται, το εμπόριο, τα εικονικά-συγγραφικά είδωλα. Η μη λυρική – ποιοτική γραφή, οι ευτελείς σκέψεις, η παράληψη της ίδιας της ουσίας της ψυχής. Οι αναγνώστες που αγοράζουν με μια ελαφράδα τα εμπορικά μυθιστορήματα, όχι για να προβληματίζονται, αλλά για να ξεχνιούνται…..
Κλείνοντας, θα θέλατε να μας πείτε, ποια η νέα σας συγγραφική πρόκληση; Έχετε έτοιμη κάποια άλλη δουλειά σας η οποία πρόκειται να κυκλοφορήσει;
Ήδη κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αλφάβητο Ζωής το διδακτικό μου παραμύθι, «Μια βασίλισσα αλλιώτικη από τις άλλες».
Στη φαρέτρα μου έχω έτοιμα άλλα τρία διδακτικά παραμύθια. Το ένα έχει κατατεθεί σε μεγάλο εκδοτικό οίκο για έγκριση-έκδοση.
Από βδομάδα ξεκινώ το πέμπτο διδακτικό μου παραμύθι, ενώ συγχρόνως γράφω ποίηση και έχω ξεκινήσει το δεύτερο μυθιστόρημά μου.
