(c)ellinikignomi

Μιλάει στην ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΝΩΜΗ ο διεθνούς φήμης Καθηγητής και Διευθυντής της Πρώτης Παιδιατρικής Κλινικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Συνέντευξη στον Απόστολο Α. Ζώη

«Προφανώς φταίει ο τρόπος που ζούμε, το λεγόμενο μοντέρνο lifestyle! Και ναι, πράγματι, δεν βάζουμε σε τάξη και ισορροπία τον εαυτό μας. Ίσως γιατί δεν γνωρίζουμε πώς, ίσως γιατί δεν καθόμαστε να σκεφτούμε λογικά και να ελέγξουμε τον τρόπο της ζωής μας». Αυτά μεταξύ άλλων τονίζει σε συνέντευξη στην ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΝΩΜΗ, ο κ.  Γεώργιος Χρούσος, διεθνούς φήμης Καθηγητής και Διευθυντής της Πρώτης Παιδιατρικής Κλινικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ από το 2010 κατέχει την ΄Εδρα της UNESCO στην Εφηβική Ιατρική (UNESCO Chair on Adolescent Health Care) του ίδιου Πανεπιστημίου.  Από το 2011 κατέχει την Διακεκριμένη ΄Εδρα Τζων Κλούγκε στην Τεχνολογία και Κοινωνία, Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου, Ουάσινγκτον, ΗΠΑ (Kluge Distinguished Chair in Technοlogy and Society, Library of Congress, USA).

Η συνέντευξη

-Ο σύγχρονος άνθρωπος χαρακτηρίζεται από ένα διαρκές και επίμονο στρες. Εκτιμάτε πως αυτό είναι περισσότερο ψυχοκοινωνικής και λιγότερο σωματικής φύσης;

«Στη σύγχρονη ζωή, το στρες στο οποίο εκτιθέμεθα είναι κυρίως ψυχο-κοινωνικο-οικονομικό και σχετικά συνεχές, σε αντίθεση με το παρελθόν, όταν το στρες στους προγόνους μας ήταν συνδεδεμένο, ως επί το πλείστον, με βραχύχρονους στρεσογόνους παράγοντες, που σχετίζονταν με την λεγόμενη αντίδραση πάλης ή φυγής (fightorflightreaction)».

-Πότε αρχίζει να επηρεάζει αρνητικά τον οργανισμό του ανθρώπου;

 «Γενικά, ο οργανισμός αντέχει καλά το χρονικά περιορισμένο στρες, επειδή η φυσική και συμπεριφορική αντίδραση στο στρες είναι φτειαγμένη έτσι. Δηλαδή, έρχεται ο στρεσογόνος παράγοντας, διεγείρει την σωματική και συναισθηματική μας αντίδραση, ο οργανισμός μας τον αντιμετωπίζει γρήγορα, σε χρόνο που ποικίλει από λεπτά έως ημέρες, και η και η φυσική μας και ψυχική μας ομοιόσταση επανέρχεται στην ηρεμία. Το στρες επηρεάζει αρνητικά τον οργανισμό σε δύο καταστάσεις, σύντομο, αλλά υπερβολικά μεγάλο, και χρόνιο, χωρίς επαρκείς περιόδους ηρεμίας. Στον σημερινό τρόπο ζωής, το πρόβλημα είναι το δεύτερο».

-«Υπάρχει άφθονη τροφή, η πείνα, η αφυδάτωση και οι λοιμώξεις έχουν εν πολλοίς ελεγχθεί, η βία και οι τραυματισμοί έχουν ελαττωθεί, ενώ τα θηρία και οι βάρβαροι εχθροί δεν υπάρχουν στην καθημερινή ζωή», είχατε επισημάνει σε μια πρόσφατη διάλεξή σας στην επαρχία. Μπορεί να έχουμε αντιμετωπίσει αποτελεσματικά όλα αυτά, ωστόσο, πιστεύετε πως δεν μπορέσαμε να βάλουμε σε μια τάξη και ισορροπία τους εαυτούς μας; Τι φταίει;

«Προφανώς φταίει ο τρόπος που ζούμε, το λεγόμενο μοντέρνο lifestyle! Και ναι, πράγματι, δεν βάζουμε σε τάξη και ισορροπία τον εαυτό μας. Ίσως γιατί δεν γνωρίζουμε πώς, ίσως γιατί δεν καθόμαστε να σκεφτούμε λογικά και να ελέγξουμε τον τρόπο της ζωής μας».

-Υπάρχουν συμβουλές που μπορεί να δώσετε στον σύγχρονο άνθρωπο για ζήσει καλύτερα, να βελτιώσει την καθημερινότητά του, ελέγχοντας ως ένα βαθμό, το στρες;

«Φυσικά  υπάρχουν συμβουλές και υπάρχουν διαθέσιμες για χιλιάδες χρόνια. Στη δύση έρχονται από τους Στωικούς, Επικούρειους και Σκεπτικούς φιλοσόφους, στην ανατολή από τον Λάο Τσε και τον Βούδα. Οι φιλοσοφίες αυτές ισχύουν και σήμερα. Οι σύγχρονες μέθοδοι που εφαρμόζονται για την διαχείριση του στρες, όπως ο διαλογισμός, η γνωστική και συμπεριφορική θεραπεία, και η βιο-ανάδραση, έρχονται από τότε και είναι τόσο σύγχρονες σήμερα όπως και τότε».

 

* Ο Γεώργιος Χρούσος είναι Καθηγητής και Διευθυντής της Πρώτης Παιδιατρικής Κλινικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ από το 2010 κατέχει την ΄Εδρα της UNESCO στην Εφηβική Ιατρική (UNESCO Chair on Adolescent Health Care) του ίδιου Πανεπιστημίου.  Από το 2011 κατέχει την Διακεκριμένη ΄Εδρα Τζων Κλούγκε στην Τεχνολογία και Κοινωνία, Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου, Ουάσινγκτον, ΗΠΑ (Kluge Distinguished Chair in Technοlogy and Society, Library of Congress, USA).

Πριν επιστρέψει στην Ελλάδα ήταν Διευθυντής του Τμήματος Παιδιατρικής και Αναπαραγωγικής Ενδοκρινολογίας του Εθνικού Ινστιτούτου Υγείας του Παιδιού και της Ανθρώπινης Ανάπτυξης στην Βηθεσδά της Πολιτείας του Maryland και καθηγητής της Παιδιατρικής, Φυσιολογίας και Βιοφυσικής του Πανεπιστημίου Georgetown στην Ουάσινγκτον.

Ο Γ. Χρούσος έχει αναγνωρισθεί παγκοσμίως για την έρευνά του στο μοριακό σύστημα μετάδοσης του σήματος των γλυκοκορτικοειδών στο κύτταρο, στις νόσους του άξονα των επινεφριδίων και στους φυσιολογικούς και μοριακούς μηχανισμούς του στρες. Ο Δρ. Χρούσος έχει συνεισφέρει σημαντικά στη βιοϊατρική βιβλιογραφία και η προσφορά του έχει ανοίξει νέους ορίζοντες σε ένα φάσμα χρόνιων σύμπλοκων διαταραχών του ανθρώπου, όπως η κατάθλιψη, το μεταβολικό σύνδρομο και οι αυτοάνοσες παθήσεις.

Έχει συγγράψει πάνω από 650 πρωτότυπες  επιστημονικές εργασίες και το έργο του έχει αναφερθεί διεθνώς σε πάνω από 52,000 επιστημονικές δημοσιεύσεις, μια αδιάψευστη μαρτυρία της σημασίας και επιρροής της έρευνάς του.  Σύμφωνα με το Institute of Scientific Information, είναι ένας από τους πιο υψηλά αναφερόμενους επιστήμονες στον κόσμο (ISI highly cited) όχι μόνο στην Κλινική Ιατρική, αλλά και στην Βιολογία και Βιοχημεία, και ο υψηλότερα αναφερόμενος κλινικός παιδίατρος και ενδοκρινολόγος παγκοσμίως.  Είναι επίσης ο μοναδικός ΄Ελληνας ιατρός-επιστήμων που συμπεριλαμβάνεται στον κατάλογο των ISI highly cited στην Κλινική Ιατρική, που εμπεριέχει τους 250 πλέον αναφερόμενους ιατρούς-επιστήμονες στον κόσμο.

Ο κ. Χρούσος είναι Master (Μεγάλος Διδάσκαλος) του Αμερικανικού Κολλεγίου Ιατρών (American College of Physicians) και του Αμερικανικoύ Κολλεγίου Ενδοκρινολογίας (American College of Endocrinology) και Εταίρος (Fellow) του Βασιλικού Κολλεγίου Ιατρών της Μεγάλης Βρετανίας (Royal College of Physicians, London, UK). Μεταξύ άλλων, είναι Επίτιμος Διδάκτωρ των Πανεπιστημίων της Λιέγης, Βέλγιο, και Ανκώνας, Ιταλία.

Ο Γ. Χρούσος έχει λάβει πολυάριθμα διεθνή βραβεία για το έργο του, όπως το 1987 Richard E. Weitzman Memorial Award, US Endocrine Society, το  1992 Superior Service Award, U.S. Public Health Service, το 1997 Clinical Investigator Award, US Endocrine Society, τό 1997 Hans Selye Award, Hans Selye Foundation, Montreal, Canada, το First Prize, 1999 Pharmacia-Upjohn International Award for Excellence in Published Clinical Research, US Endocrine Society, το 1999 Novera Herbert Spector Award, International Society for Neuroimmunomodulation, Lugano, Switzerland,  το 2000 Henning Andersen Prize, European Society for Pediatric Endocrinology,  Brussels, Belgium, το 2002 Sir Edward Sharpey-Schafer Medal, British Endocrine Societies, το 2006 Lifetime Achievement Award, International Society for Psycho-Neuro-Endocrinology, Glasgow, UK, το 2007 Henning Andersen Prize, European Society for Pediatric Endocrinology,  Helsinki, Finland και το 2008 Geoffrey Harris Prize in Neuroendocrinology,  European Society of Endocrinology, Berlin, Germany.

Είναι εκλεγμένο μέλος του Ινστιτούτου Ιατρικής της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ (Institute of Medicine, The National Academies, Washington, DC, USA) και της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών, Γραμμάτων και Τεχνών  (Academia Europaea, London, UK).

Στα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ, ο κ. Χρούσος διεύθυνε ένα από τα μεγαλύτερα προγράμματα εκπαίδευσης στην Ενδοκρινολογία στον κόσμο και υποστήριξε την ακαδημαϊκή σταδιοδρομία πάνω από 60 σήμερα διαπρεπών και βραβευμένων Ελλήνων και ξένων ιατρών – επιστημόνων. Μετά από 25 χρόνια διακεκριμένης σταδιοδρομίας στις ΗΠΑ, όπου προσέφερε σημαντικά στην Επιστήμη και όπου εκπαίδευσε μια γενιά ηγετών, επέστρεψε στην πατρίδα του όπου ανέλαβε ηγετικό ρόλο στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και στην Ελληνική και Ευρωπαϊκή Ιατρική Επιστήμη.

(Πηγή βιογραφικού: https://www.endokrinologiki.med.uoa.gr/blog/2018/03/20/chrousos/).