ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ
ΛΕΚΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ
ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ
Μέσω μιας διεπιστημονικής προσέγγισης, που συνδυάζει στοιχεία από την παιδαγωγική, την ψυχολογία και την ανθρωπολογία διερευνάται πώς το παιχνίδι μπορεί να καλλιεργήσει την κοινωνική συνοχή και την πολιτισμική κατανόηση σε ένα πολυπολιτισμικό πλαίσιο. Σε ένα διαπολιτισμικό περιβάλλον το παιχνίδι παρέχει ευκαιρίες στα παιδιά να αναπτύξουν δεξιότητες επικοινωνίας, να κατανοήσουν διαφορετικές προοπτικές και να χτίσουν σχέσεις φιλίας με συνομήλικους από διαφορετικούς πολιτισμούς.
Χρησιμοποιώντας ποιοτικές μεθόδους, όπως παρατηρήσεις σε νηπιαγωγεία, συνεντεύξεις με εκπαιδευτικούς και παιδιά, τα ευρήματα υπογραμμίζουν τη δυναμική του παιχνιδιού ως εργαλείο για την προώθηση της συμπερίληψης. Τα παιδιά, μέσα από το παιχνίδι, εξερευνούν διαφορετικές κουλτούρες, αναπτύσσουν μια πολυπολιτισμική ταυτότητα και μαθαίνουν να εκτιμούν τις διαφορές ως πηγή εμπλουτισμού. Υπογραμμίζεται η σημασία του παιχνιδιού ως εργαλείου για την καλλιέργεια του αλληλοσεβασμού και την προώθηση της διαπολιτισμικής μάθησης. Με την κατάλληλη καθοδήγηση, το παιχνίδι μπορεί να συμβάλλει στην ανάπτυξη παιδιών ανοιχτών σε νέες εμπειρίες και ικανών να ζουν αρμονικά σε έναν όλο και πιο διαφορετικό κόσμο, επιταχύνοντας την διαδικασία της αυτονομίας, της αυτοπεποίθησης και της ωρίμανσης του μαθητή, επιφέροντάς του μακροπρόθεσμα εξαιρετικά οφέλη για την μελλοντική του πορεία.
Υπογραμμίζεται η σημασία του παιχνιδιού ως εργαλείου για την καλλιέργεια του αλληλοσεβασμού και την προώθηση της διαπολιτισμικής μάθησης. Με την κατάλληλη καθοδήγηση, το παιχνίδι μπορεί να συμβάλλει στην ανάπτυξη παιδιών ανοιχτών σε νέες εμπειρίες και ικανών να ζουν αρμονικά σε έναν όλο και πιο διαφορετικό κόσμο, επιταχύνοντας την διαδικασία της αυτονομίας, της αυτοπεποίθησης και της ωρίμανσης του μαθητή, επιφέροντάς του μακροπρόθεσμα εξαιρετικά οφέλη για την μελλοντική του πορεία.
Ένα πρόγραμμα για τη διαπολιτισμική συμπερίληψη στο νηπιαγωγείο είναι απαραίτητο για να προετοιμάσουμε τα παιδιά για να ζήσουν σε έναν κόσμο όλο και πιο διαφορετικό και πολυπολιτισμικό. Είναι μια επένδυση στο μέλλον τους και στην κοινωνία μας.
Διαπιστώσαμε λοιπόν, ότι είχαμε στη σύνθεση των τάξεων μας μαθητές με διαφορετικό πολιτισμικό υπόβαθρο και έτσι αποφασίσαμε να συνεργαστούμε στη σύνθεση και υλοποίηση ενός παρεμβατικού προγράμματος, ώστε με την αξιοποίηση του παιχνιδιού τα 2 συνεργαζόμενα σχολεία να επιφέρουν βελτιωτικές αλλαγές σε σκέψεις , ιδέες και αντιλήψεις σε μαθητές, γονείς και εκπαιδευτικούς, εκμηδενίζοντας μύθους και προκαταλήψεις για την πολιτισμική ετερότητα.
Η επιτυχία ενός προγράμματος για τη διαπολιτισμική συμπερίληψη στο Νηπιαγωγείο εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη μεθοδολογία που θα ακολουθήσει. Τα στάδια υλοποίησης ήταν:
Προετοιμασία υλικού
Ενημέρωση εμπλεκομένων
Καταγραφή δραστηριοτήτων
Υλοποίηση παιχνιδιών
Αξιολόγηση με ερωτηματολόγια κλειστού και 3 ανοιχτού τύπου/σύνολο 12 ερωτήσεις, σε μαθητές και γονείς και εκπαιδευτικούς
Συνεργασία απομακρυσμένων σχολείων.
Οι θεματικές ενότητες/άξονες που αναπτύχθηκαν κατά τη διάρκεια του προγράμματός μας ήταν :
Παιχνίδια Ρόλων
Θέατρο-παιχνίδια
Παιχνίδια Φυσικής Αγωγής
Παιχνίδια μη ανταγωνιστικά
Παιχνίδια συνεργασίας
Μουσικά παιχνίδια
Κατασκευές/ κουστούμια αυτοσχέδια και μη
Οι δραστηριότητες που πραγματοποιήσαμε με τα παιδιά μέσα στην τάξη συνέβαλαν ουσιαστικά στη Διαπολιτισμική συμπερίληψη των παιδιών των Νηπιαγωγείων μας, διότι εξασφαλίσαμε προσβασιμότητα χώρου για όλα τα παιδιά.
Εξατομικευμένη υποστήριξη/ Προσαρμογή δραστηριοτήτων και εμπειριών.
Επιμόρφωση γονέων / εκπαιδευτικών προγραμμάτων.
Εκπαίδευση εκπαιδευτικών/ σε θέματα διαφορετικότητας.
Ανατροφοδοτικές δραστηριότητες μεταξύ των 2 Νηπιαγωγείων
Γνωριμία των παιδιών μεταξύ τους, μέσω WebEx και αλληλογραφίας σχολείων
Συνεχής αξιολόγηση/βάσει ανατροφοδότησης
Αξιοποίηση εκπαιδευτικού υλικού
Δημιουργία Αποθετηρίου υλικού για μελλοντικές δράσεις
Η πλειονότητα των υπαρχουσών μελετών δεν υλοποιείται μέσα σε σχολαστικά δομημένο χρονικό πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από οργανωμένες και στοχευμένες δραστηριότητες.
Πιο συγκεκριμένα, μέσω προεπιλεγμένων δραστηριοτήτων που εκτελούνται σε συνεργασία με το έτερο σχολείο (κάθε Τρίτη και Πέμπτη), υλοποιήσαμε με επιτυχία το πρόγραμμα. Πριν από τη φάση εκτέλεσης, οι μαθητές ασχολήθηκαν με την επικοινωνία με τους συνομηλίκους τους χρησιμοποιώντας την πλατφόρμα Webex. Ένας σημαντικός αριθμός προγραμμάτων αδυνατεί να λάβει επαρκώς υπόψη το πολυπολιτισμικό πλαίσιο των μαθητών κατά την οργάνωση δραστηριοτήτων. Επιπλέον, υπάρχει συχνά έλλειψη συντονισμού μεταξύ απομακρυσμένων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων/ σχολικών μονάδων. Έτσι λοιπόν προσδιορίσαμε τις εκπαιδευτικές και οικονομικές συνθήκες των οικογενειών ως κρίσιμους καθοριστικούς παράγοντες για την επιτυχία του προγράμματος, καθώς εκείνες με μεγαλύτερους οικονομικούς πόρους συνέβαλαν στην υποστήριξη, συμπεριλαμβανομένης της παροχής υλικών και παιχνιδιών που χρειαστήκαμε.
Στην ουσία, το παιχνίδι χρησιμεύει ως προπαρασκευαστικό εργαλείο για τη ζωή, ομαλοποιώντας τις διαφορές και όχι μόνο!
