Η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Δράμας εξέδωσε το βιβλίο τού Ευάγγελου Καρσανίδη, πρώην Σχολικού Συμβούλου, με τίτλο «Η εκπαίδευση στις επαρχίες Δράμας & Ζίχνης κατά την Τουρκοκρατία 1840 – 1913».
Πρόκειται για μία συστηματική απόπειρα διερεύνησης της εκπαίδευσης στις επαρχίες Δράμας και Ζιχνών κατά την Τουρκοκρατία(1840-1913), η οποία επιχειρεί να δώσει μια κατατοπιστική εικόνα της εκπαιδευτικής λειτουργίας των Ελλήνων κατά τα τελευταία 73 χρόνια πριν από την απελευθέρωση από την οθωμανική κυριαρχία. Η μελέτη στηρίζεται κυρίως στην εκμετάλλευση ποικίλου ανέκδοτου αρχειακού υλικού (προξενικά έγγραφα και εκθέσεις, αιτήσεις για τη λειτουργία ελληνικών σχολείων, στατιστικοί εκπαιδευτικοί πίνακες, κώδικες κ.ά.), το οποίο βρίσκεται στο Ιστορικό Αρχείο του Υπουργείου Εξωτερικών, αλλά και σε άλλα Αρχεία κρατικά και ιδιωτικά τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.
Πρόκειται για μια ανεπανάληπτη και μαζί πολύμοχθη εμπειρία με κύριο σκοπό τη μελέτη της ίδρυσης και λειτουργίας των ελληνικών σχολείων κατά την Τουρκοκρατία μέσα από την εκμετάλλευση και αξιοποίηση των αρχειακών πηγών. Μια προσπάθεια που αποτελεί κατακλείδα της επιστημονικής διαδρομής είκοσι και πλέον ετών και αναφέρεται σε ποικίλες πτυχές της τοπικής εκπαιδευτικής ιστορίας της Δράμας και της ευρύτερης περιοχής της.
Καθώς η μελέτη σχετίζεται άμεσα με το σχολείο και την εκπαίδευση, είναι φυσικό να συγκροτεί, παράλληλα, και μια περιδιάβαση στην κοινωνική ιστορία και να αποτυπώνει, σε περιορισμένη έκταση, διαστάσεις της οικονομικής ανάπτυξης, να διερευνήσει δηλαδή το πλαίσιο, τις προϋποθέσεις και τους παράγοντες που συνετέλεσαν σ’ αυτή την ανάπτυξη και κύρια τον πρωταρχικό ρόλο του ελληνικού στοιχείου, που κατάφερε, αν και εθνικά υπόδουλο, να γίνει οικονομικά κυρίαρχο.
Γίνεται, τέλος, μια προσπάθεια να φωτιστούν πτυχές της εθνικής ζωής μας (σε τοπικό επίπεδο), στη συγκεκριμένη περίοδο, αφού προβάλλονται οι ενεργητικοί εκείνοι παράγοντες που κράτησαν άσβηστη τη φλόγα της εθνικής και πολιτιστικής ταυτότητάς μας στο τρίπτυχο: Εκκλησία-Παιδεία-Κοινότητες. Είναι όντως ένα απίστευτα διαρκές θαύμα η διατήρηση αυτών των χαρακτηριστικών στη μακραίωνη δουλεία που είχαν συνδετικό στοιχείο τους την ελληνική γλώσσα.
Η παρουσίαση του βιβλίου έγινε την Τρίτη 7 Δεκεμβρίου 2010, στο Αμφιθέατρο «Προέδρου Κωνσταντίνου Καραμανλή» της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Δράμας. Το βιβλίο θα παρουσίασε ο Νίκος Τερζής, Ομότιμος Καθηγητής της Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ., Άρχων Πρωτονοτάριος του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως.
