Γράφει ο δημοσιογράφος Βαγγέλης Πάλλας.
Συνηθίζεται τις πρώτες ημέρες κάθε χρόνου να αφιερώνουμε πολύ χρόνο στον απολογισμό της χρονιάς που έφυγε και την καταγραφή των προσδοκιών και των ελπίδων για τη χρονιά που έρχεται δυστυχώς τα γεγονότα επιβάλλουν τα τελευταία χρόνια να γκρεμίζονται οι ελπίδες και να ακυρώνονται οι προσδοκίες των ανθρώπων.
Οι ευχές είναι πολλές και ανέξοδες. Εύκολα να τις χαρίσεις. Δώρα πολλά, απαστράπτουσες συσκευασίες, ηλεκτρονικά λαμπιόνια. Κι όμως το ταξίδι της ζωής συνεχίζεται κι όταν γίνονται σεισμοί, σηκώνονται τσουνάμια, καίγονται στη Νιγηρία, σκοτώνονται στο Ιράκ για μια πατρίδα ελεύθερη, και ανοίγει καινούριο μέτωπο στη Σομαλία.
Το ταξίδι της ελπίδας μπορεί να είναι ηρωικό όταν μπροστά απ’ την κάννη ενός τανκ ή όταν χαρίζει τους ήχους της ανάμεσα στα δέντρα. Ειδικά σ’ εκείνα τα μέρη όπου οι άνθρωποι έχουν μάθει μόνο να πολεμούν, όπως στην Παλαιστίνη.
Πολλά παιδιά αυτό δεν το ξέρουν και διασκεδάζουν μαζί της, παίζοντας με το νερό. Στο Νεπάλ, στο Κασμίρ η ελπίδα μπορεί να φωλιάσει σε μορφές ανθρώπων που η πίστη στη θρησκεία του κατατρύχει, κι όμως αυτό τους δίνει μια καθημερινότητα που φαίνεται σχεδόν φυσιολογική.
Το πιο αβέβαιο συναίσθημα του ανθρώπου υπάρχει γιατί ο κόσμος φοβάται πιο πολύ απ’ όλα το μέλλον του. Ειδικά όταν παρακολουθεί τον θάνατο, όταν προστατεύει απ’ αυτόν ή όταν τον παρακολουθεί να έρχεται σαν πύρινο ποτάμι εκφράζεται με ένταση στην Τεχεράνη, στην Καμπούλ, με μια καθημερινή απλότητα στους δρόμους της Αθήνας. Εκπαιδεύεται για τον πόλεμο ή προσπαθεί να τον αποφύγει. Σκύβει λοιπόν και κρυφοκοιτάζει το μέλλον του, τη στιγμή που μια απλή γιορτή μπορεί να γίνει ο «χορός» μιας ολόκληρης ζωής.
Η φτώχεια και η εξαθλίωση δεν μπορεί μονάχα να φοβίζει, όπως η τρομοκρατία και να αποκοιμίζει όπως η ιδεολογία του «τίποτα δεν μπορούμε να κάνουμε, είμαστε εκ των προτέρων καταδικασμένοι από τους ισχυρούς της γης».
Καμιά μάχη δεν κερδίζεται χωρίς ενθουσιασμό λένε τα σοφά γνωμικά, κάτι που γνωρίζουν οι απόφοιτοι μιας Αμερικανικής πολεμικής ακαδημίας, ακόμη κι αν έπειτα χρειαστεί να οδηγούν βαριά φορτηγά μπροστά από τα πεινασμένα παιδιά στη Σιέρα Λεόνε. Μένοντας προνομιούχοι θεατές μιας παλιάς τηλεόρασης στη Νότια Αφρική ή σ’ ένα πολύχρωμο παράθυρο στη Γαλλία.
Η μοναξιά αυτές τις μέρες είναι για τους ανθρώπους σκληρή. Τρέφεται με αποφάγια στην Καμπούλ, κυλάει ανάμεσα στα καραβάνια των προσφύγων του Νταφούρ, παίρνει το δρόμο των προσφύγων στη Παλαιστίνη, τρέχει βιαστικά μπροστά από κατεστραμμένα παλάτια, προκαλεί τον τρανό βασιλιά της Μακεδονίας, τρομάζει αγέρωχους, αιώνιους φάρους, γίνεται πόρνη που αναζητάει μια ξένη ποδοσφαιρική αγκαλιά. Το πιο ακριβό ανθρώπινο συναίσθημα το έχουν πληρώσει οι «πιστοί» του με το τίμημα που του αξίζει. Όπως οι ινδιάνοι της Βραζιλίας και οι Ινδουιστές του Γουγαχάτι που τίμησαν τις παραδόσεις των προγόνων τους. Σαν τις μητέρες του Αφγανιστάν και τους Αμερικανούς πολεμιστές του Ιράκ που έθρεψαν το ανθρώπινο μίσος με την αγκαλιά των παιδιών τους.
Λένε ότι λίγοι άνθρωποι διαβάζουν εφημερίδες στις γιορτές. Ο χρόνος πρέπει να σταματήσει. Ο χρόνος έχει αυτή την ειδική ποιότητα στις γιορτές, σε αναγκάζει να θυμηθείς και να πονέσεις γλυκά με τις αναμνήσεις. Αναλύεις τα μικρά και τα μεγάλα «εγκλήματα» της δικής μου οικογένειας οι εσωτερικές ειδήσεις σε απορροφούν, έστω για λίγες μέρες ή ώρες.
Οι ηθικές αντιστάσεις που δεν λείπουν, δυσκολεύονται να κατακτήσουν τις συνειδήσεις. Η δημαγωγία και ο λαϊκισμός βρίσκουν νέους τρόπους έκφρασης και όλοι όσοι θέλουμε να λεγόμαστε πολίτες αυτού του κόσμου που ζούμε μια περίοδο αναμονής, που γνωρίζουμε ότι δεν κυοφορεί τίποτα καλό.
Φέτος θα είναι η χρονιά των ανατροπών, στην πολιτική και στο Βατικανό. Τουρκία και Γαλλία θα έχουν προεδρικές εκλογές, ο Πάπας με ένα έμμεσο «MeaCulpa» θα δώσει επισήμως την ευλογία του στη χρήση των προφυλακτικών προκειμένου να προστατευθούν οι πιστοί από το AIDS (πάντα η εκκλησία αργούσε να κατανοήσει την εξέλιξη).
Είχες, λοιπόν και δώρα πλαστικά. Ο παλιός χρόνος έφυγε, ο καινούριος έρχεται, χωρίς κανείς να ελπίζει και να πιστεύει πως θα αλλάξουν τα πράγματα προς το καλύτερο.
