Το ερώτημα ποιος θα εκπροσωπήσει την Ευρώπη σε ενδεχόμενες ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις για την Ουκρανία επανέρχεται στις Βρυξέλλες, καθώς η νέα διπλωματική κινητικότητα μεταξύ Ουάσιγκτον και Μόσχαςενισχύει τους φόβους ότι οι Ευρωπαίοι ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με αποφάσεις που επηρεάζουν άμεσα την ασφάλειά τους χωρίς να έχουν ουσιαστικό λόγο στη διαμόρφωσή τους. Η ένατη επίσκεψη του Αμερικανού απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ στη Ρωσία , με στόχο την επανεκκίνηση των συνομιλιών, αναζωπύρωσε τη συζήτηση όχι μόνο για την ευρωπαϊκή συμμετοχή, αλλά και για το πρόσωπο που θα μπορούσε να συνομιλήσει απευθείας με τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
Μεταξύ των πιθανών επιλογών βρίσκονται η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν , ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας. Ωστόσο, Ευρωπαίοι διπλωμάτες αναγνωρίζουν ότι η επιλογή δεν μπορεί να υπαγορεύεται αποκλειστικά από τη θεσμική ιεραρχία.
Ποιος μπορεί να συνομιλήσει με τον Πούτιν;
Αρκετές πρωτεύουσες εκτιμούν ότι ο Αντόνιο Κόστα θα μπορούσε να διαδραματίσει αυτόν τον ρόλο, καθώς θεωρείται λιγότερο ταυτισμένος με την ουκρανική πλευρά σε σύγκριση με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και την Κάγια Κάλας.
Μάλιστα, κατά την τελευταία Σύνοδο Κορυφής, ηγέτες φέρονται να έθεσαν στον Κόστα το ενδεχόμενο απευθείας επικοινωνίας με τον Πούτιν, χωρίς εκείνος να θεωρεί ότι έχει φτάσει ακόμη η κατάλληλη στιγμή. Παράλληλα, επανέρχεται στο τραπέζι και το όνομα του Φινλανδού προέδρου Αλεξάντερ Στουμπ, λόγω των σχέσεών του με τον Ντόναλντ Τραμπ, καθώς και της εμπειρίας της Φινλανδίας στις σχέσεις με τη Ρωσία. Από την πλευρά του, ο Τσέχος πρόεδρος Πετρ Πάβελ υποστήριξε ότι η Ευρώπη πρέπει να ορίσει ένα πρόσωπο ή μια ομάδα ηγετών με κοινή διαπραγματευτική εντολή, επισημαίνοντας ότι ο Πούτιν δεν αναγνωρίζει την ΕΕ ως συνομιλητή. Πάντως, Ευρωπαίοι διπλωμάτες προειδοποιούν ότι η εκπροσώπηση δεν πρέπει να περιοριστεί στις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές δυνάμεις.
Το κρίσιμο στοίχημα για την Ευρώπη
Η Κομισιόν επιμένει ότι η ΕΕ συμμετέχει ήδη στη διαδικασία. Όπως δήλωσε η εκπρόσωπός της Πάουλα Πίνιο, «αυτό που έχει σημασία είναι ότι βρισκόμαστε στο τραπέζι, ότι μπορούμε να παρουσιάσουμε τη θέση μας». Στις προπαρασκευαστικές συνομιλίες στο Όσλο συμμετείχε άλλωστε ο επικεφαλής του γραφείου της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, Μπιορν Ζάιμπερτ.
Σε κάθε περίπτωση, οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν μια σταδιακή διαπραγματευτική διαδικασία, αρχικά σε τεχνικό επίπεδο, πριν από ενδεχόμενη συνάντηση ηγετών. Παρά τη διπλωματική κινητικότητα, παραμένει αβέβαιο κατά πόσον η Μόσχα είναι διατεθειμένη να υποχωρήσει από τις απαιτήσεις της. Για τις Βρυξέλλες, το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι πλέον μόνο ποιος θα καθίσει στο τραπέζι, αλλά εάν η Ευρώπη θα μπορέσει να επηρεάσει ουσιαστικά το περιεχόμενο μιας ενδεχόμενης συμφωνίας.
