Το 1987 υπήρχαν παγκοσμίως 187 δισεκατομμυριούχοι. Σήμερα είναι πάνω από 3.000 στη σχετική λίστα. Τι σημαίνει αυτό; «Ο πλούτος των δισεκατομμυριούχων έφτασε σε νέο ρεκόρ 18,3 τρισεκατομμυρίων δολαρίων το 2025. Ενώ το πλουσιότερο 1% του πλανήτη κατέχει σχεδόν το 44% του παγκόσμιου πλούτου, το φτωχότερο μισό του παγκόσμιου πληθυσμού κατέχει μόνο το 0,52%».
Ένας «καλύτερος κόσμος»
Τι μπορεί να αλλάξει το Νταβός σε αυτό; Το φετινό του σύνθημα είναι «Το πνεύμα του διαλόγου» και η φιλόδοξη δέσμευση μιλά για έναν «κόσμο σε καλύτερη κατάσταση». «Θέλαμε τουλάχιστον να το προσπαθήσουμε αυτόν τον χρόνο» δήλωσε στη γερμανική τηλεόραση ο Στέφαν Μέργκεντάλερ, από το ΔΣ του WEF. Σε μια περίοδο παγκόσμιων ανακατατάξεων στην πολιτική, στην οικονομία, στην τεχνολογία, ο διάλογος δεν είναι πολυτέλεια, αλλά αναγκαιότητα τονίζει ο διπλωμάτης.
Το ερώτημα που κρέμεται στα χείλη όλων είναι βεβαίως πώς κατανοεί τον διάλογο ο άνθρωπος που θα επισκιάσει τις φετινές εκδηλώσεις. Ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να μιλήσει το απόγευμα της Τετάρτης, αλλά όπως παρατηρούν μια σειρά από πολιτικοί επιστήμονες, σε όλα σχεδόν τα προγραμματισμένα πάνελς συζητήσεων είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα ακουστεί το όνομά του.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει υπονοήσει ότι θα μιλήσει για τα σχέδια του είτε αυτά αφορούν το μέλλον της Γροιλανδίας είτε τη σύνθεση και τον ρόλο του Συμβουλίου Ειρήνης, αλλά όχι σε πνεύμα διαλόγου. Περισσότερο αναμένεται να κάνει «ανακοινώσεις». Ακόμα και η συντηρητική Neue Zürcher Zeitung αναρωτιόταν «σε ποιο βαθμό είναι πρόθυμο το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ να εγκλωβιστεί στο πλαίσιο του Τραμπ και των πολιτικών του;». Οι διοργανωτές πάντως επιμένουν ότι ο Αμερικανός πρόεδρος είναι ένας από τους 65 περίπου παγκόσμιους ηγέτες που θα έχουν βήμα αυτές τις ημέρες και αυτός είναι ακριβώς ο στόχος του Νταβός. Να αποτελεί μια ουδέτερη πλατφόρμα που θα δίνει την ευκαιρία να ακουστούν όλες οι απόψεις.
Οι αντιδράσεις
Για τους διαδηλωτές που παραδοσιακά αντιδρούν σε αυτή τη «συνάντηση των πλουσίων» η παρουσία του «πλανητάρχη» δίνει έναν ακόμα λόγο για διαμαρτυρίες. Στο κλασσικό «Όχι στο WEF» προστίθεται φέτος και το «Όχι στον Τραμπ». Σύμφωνα με την ανακοίνωσή τους είναι παράλογο να στρώνεται το κόκκινο χαλί σε έναν πολιτικό που κυνηγά ανθρώπους στον δρόμο στην πατρίδα του και απειλεί με δασμούς και άλλα τιμωρητικά μέτρα τους Ευρωπαίους συμμάχους του.
Οι τελευταίοι πάντως δείχνουν να ελπίζουν σε κάποια μορφή διαλόγου με τον Τραμπ σε κάποια στιγμή της παρουσίας του στην Ελβετία. Από τον καγκελάριο Μερτς, την πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε όλοι διατηρούν ελπίδες για μια έστω σύντομη συνάντηση μαζί του.
Μάλιστα ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμμανουέλ Μακρόν πρότεινε στον Ντόναλντ Τραμπ μια σύνοδο κορυφής της G7, στην οποία θα μπορούσε να παραστεί και η Ρωσία και η οποία θα μπορούσε να γίνει στο Παρίσι την Πέμπτη. Αυτό πρότεινε ο Μακρόν σε γραπτό μήνυμα προς τον Τραμπ, το οποίο ο τελευταίος δημοσίευσε στη συνέχεια.
Πώς άλλαξε η ατζέντα
Το σίγουρο είναι, όπως παρατηρεί και το σχόλιο του απεσταλμένου της γερμανικής τηλεόρασης, ότι φέτος τα θέματα που θα κυριαρχήσουν επικεντρώνονται κυρίως στη γεωπολιτική. Σχεδόν παντελώς απουσιάζουν άλλα ζητήματα που έστω και σε «φιλολογικό επίπεδο» απασχολούσαν τις συζητήσεις τα προηγούμενα χρόνια, όπως η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, η αναπτυξιακή βοήθεια, η αντιμετώπιση των μεγάλων ανισοτήτων, η προώθηση της ισότητας των φύλων και ο σεβασμός στη διαφορετικότητα. Και φυσικά κανείς δεν περιμένει να ακούσει κάτι για μια πιο δίκαιη φορολόγηση των «υπερπλουσίων» η οποία, όπως έγραφε η δημοσιογράφος των ΝΥΤ, έχει φτάσει να διχάζει ακόμα και την Καλιφόρνια.
Ακόμα και ο πόλεμος στην Ουκρανία μοιάζει να έχει χάσει την βαρύτητα που είχε τα δύο προηγούμενα χρόνια. Πάντως στο ελβετικό θέρετρο βρίσκεται επιβεβαιωμένα και ο ειδικός απεσταλμένος του Βλάντιμιρ Πούτιν, Κίριλ Ντμίτριεφ, για να συναντήσει τα μέλη της αμερικανικής αντιπροσωπείας.
Ο κατάλογος των εκδηλώσεων και των συνεδριάσεων αντικατοπτρίζει την επικαιρότητα και τις προτεραιότητες των συμμετεχόντων παραδέχονται οι διοργανωτές. Και αυτές πράγματι έχουν αλλάξει ριζικά μέσα στον ένα χρόνο της διακυβέρνησης του Αμερικανού προέδρου.
Πηγές: ARD, NYT, Neue Zürcher Zeitung, taz
