Apostolis Zois

Η γαλλική δικαιοσύνη αποφασίζει σήμερα αν θα επιτρέψει την έκδοση του πρώην πρωθυπουργού του Κοσσυφοπεδίου Ραμούς Χαραντινάι. Η Σερβία τον κατηγορεί για διάπραξη εγκλημάτων πολέμου.Οι κατηγορίες των σερβικών αρχών είναι βαρύτατες: «παράνομες φυλακίσεις απλών πολιτικών, βασανιστήρια, απάνθρωπη μεταχείριση συλληφθέντων, βιασμοί, δολοφονίες αμάχων». Σύμφωνα με τη σερβική δικαιοσύνη, ο πρώην πρωθυπουργός του Κοσσυφοπεδίου Ραμούς Χαραντινάι είναι υπαίτιος για την τέλεση εγκλημάτων πολέμου και για το λόγο αυτό θα πρέπει να συλληφθεί και να δικαστεί. Για το λόγο αυτό η Σερβία ζητά επίμονα την έκδοση του Χαραντινάι. Το διεθνές ένταλμα σύλληψης σε βάρος του εκδόθηκε από δικαστήριο του Βελιγραδίου το 2004 και έκτοτε εκκρεμεί. «Αυτές οι κατηγορίες εκ μέρους της Σερβίας έχουν καθαρά πολιτικό χαρακτήρα. Εξαιτίας αυτών των αιτιάσεων οδηγήθηκα δύο φορές στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, το 2008 και τo 2012. Και τις δύο φορές κρίθηκα αθώος», είπε ο Ραμούς Χαραντινάι σε συνέντευξη που παραχώρησε στη Deutsche Welle. O Xαραντινάι προφυλακίστηκε για οκτώ χρόνια στη Χάγη. Στην πρώτη δίκη του 2008 απαλλάχθηκε και από τις 37 κατηγορίες που του είχαν απαγγελθεί. Τέσσερα χρόνια σε δεύτερη δίκη η ίδια απόφαση οριστικοποιήθηκε. Η Σερβία δεν αναγνωρίζει την απόφαση της Χάγης Από την πλευρά της η Σερβία εμμένει στις κατηγορίες. Σύμφωνα με τη σερβική πλευρά, 30 μάρτυρες κατηγορίας στην υπόθεση Χαραντινάι δεν εξετάστηκαν ποτέ, γιατί είχαν στο μεταξύ σκοτωθεί. «Τέτοιου είδους ισχυρισμοί με θίγουν, διότι προέρχονται ακριβώς από εκείνους που διέπραξαν μαζικά εγκλήματα πολέμου κατά Αλβανών. Ο γενικός εισαγγελέας της Χάγης, Σερζ Μπράμερτζ έχει επιβεβαιώσει ότι στην υπόθεσή μου κανένας από τους προβλεπόμενους μάρτυρες δεν έλειπε», αναφέρει ο Ραμούς Χαραντινάι. Μετά το τέλος του πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο δεκάδες άνθρωποι που θα μπορούσαν σήμερα να θεωρηθούν μάρτυρες στην ίδια υπόθεση έχασαν τη ζωή τους. Κάποιοι από αυτούς ενδεχομένως να ήταν σε θέση να καταθέσουν στην επίμαχη περίπτωση. Ωστόσο ο γενικός εισαγγελέας της Χάγης απέρριψε δημόσια ένα τέτοιο ενδεχόμενο. Από την πλευρά της και η πρώην πρόεδρος του Δικαστηρίου της Χάγης Κάρλα ντελ Πόντε δήλωσε ότι δεν καταλαβαίνει την τωρινή στάση της γαλλικής δικαιοσύνης αναφορικά με το ενδεχόμενο έκδοσης του Χαραντινάι στη Σερβία, από τη στιγμή που υπάρχουν δύο αθωωτικές αποφάσεις για αυτόν από το διεθνές δικαστήριο. Σύμφωνα με τον Κρίστιαν Τόμουσατ, ομότιμο καθηγητή Δημόσιου Διεθνούς και Ευρωπαϊκού Δικαίου από το Πανεπιστήμιο Χούμπολτ του Βερολίνου, το άρθρο 10 του Καταστατικού του Δικαστηρίου της Χάγης είναι σαφές: απαγορεύεται η διπλή τιμωρία για το ίδιο έγκλημα. «Κανένας δεν μπορεί να διωχθεί ή να βρεθεί ενώπιον της δικαιοσύνης μια χώρας για δεύτερη φορά για μια αξιόποινη πράξη, η οποία ήδη έχει εκδικασθεί μια φορά ενώπιον άλλου δικαστηρίου». Κατά συνέπεια ο Χαραντινάι θα μπορούσε να εκδοθεί στη Σερβία μόνο στη βάση νέων κατηγοριών για εγκλήματα πολέμου, τα οποία όμως δεν εξετάσθηκαν από το Δικαστήριο της Χάγης. Για το λόγο αυτό οι δικαστικές αρχές του Βελιγραδίου επικαλούνται νέα στοιχεία, τα οποία θα πρέπει να αξιολογήσει το γαλλικό δικαστήριο της πόλης Κολμάρ που εξετάζει το αίτημα έκδοσης. «Δεν υπάρχει απολύτως τίποτα καινούργιο», ισχυρίζεται από την πλευρά του ο Χαραντινάι. Ήρωας ή εγκληματίας; Για την ιστορία, ο Ραμούς Χαραντινάι την περίοδο 1998 -1999 ήταν διοικητής του Απελευθερωτικού Στρατού του Κοσσυφοπεδίου (UCK). To 2004 εξελέγη πρόεδρος της κυβέρνησης του Κοσσυφοπεδίου. Εκατό μέρες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του παραιτήθηκε προκειμένου να παραστεί αυτοβούλως στο Δικαστήριο της Χάγης, το οποίο εξέταζε τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν στον πόλεμο που ακολούθησε τη διάσπαση της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Το 2012, μετά την αθώωσή του, επέστρεψε στο Κοσσυφοπέδιο, όπου μέχρι σήμερα ηγείται του μεγαλύτερου κόμματος της αντιπολίτευσης. Ωστόσο σε βάρος του εκκρεμούσε ήδη από το 2004 διενθές ένταλμα σύλληψης από τη Σερβία. Τον περασμένο Ιανουάριο οι γαλλικές αρχές τον συνέλαβαν βάσει του ίδιου εντάλματος στο αεροδρόμιο Μιλούζ-Bασιλείας. Οδηγήθηκε έτσι για λίγες μέρες στις γαλλικές φυλακές και στη συνέχεια αφέθηκε ελεύθερος με περιοριστικούς όρους μέχρι τη δικαστική απόφαση για την έκδοσή του ή όχι στη Σερβία. Αν και ο Χαραντινάι έχει ταξιδέψει ξανά στη Γαλλία χωρίς πρόβλημα, ερωτήματα προκαλεί το γεγονός ότι συνελήφθη στη Γαλλία τη δεδομένη χρονική περίοδο. Σύμφωνα με κάποιους αναλυτές, η σύλληψη Χαραντινάι είναι μέρος ενός πολιτικού παιχνιδιού της Σερβίας, η οποία επιδιώκει να εμπλακεί στα εσωτερικά του Κοσσυφοπεδίου. Η Γαλλία έχει παραδοσιακά καλές σχέσεις με τη Σερβία κι έτσι όλα τα σενάρια για την έκβαση της υπόθεσης Χαραντινάι είναι ανοιχτά. Ο ίδιος πάντως δηλώνει απογοητευμένος από τη γαλλική στάση. Μπαχρί Κανί / Δήμητρα Κυρανούδη

Εξαιτίας των καλών αποτελεσμάτων του SPD και του Μάρτιν Σουλτς στις τελευταίες δημοσκοπήσεις ολοένα περισσότερα στελέχη των δύο χριστιανικών κομμάτωμ πιέζουν την καγκελάριο για άμεση έναρξη του προεκλογικού αγώνα.Σε γκάλοπ του ινστιτούτου Civey για λογαριασμό του περιοδικού Der Spiegel το 44% του αντιπροσωπευτικού δείγματος δηλώνει ότι προτιμά τον Μάρτιν Σουλτς για καγκελάριο έναντι 38% που θα ήθελε να παραμείνει στο αξίωμά της η Άγκελα Μέρκελ. Την ίδια στιγμή το 19% των ερωτηθέντων απορρίπτει και τους δύο υποψηφίους. Μέχρι στιγμής τα αποτελέσματα των δημοσκοπήσεων είναι πάντα πιο ξεκάθαρα όταν οι ερωτηθέντες πρέπει να επιλέξουν μεταξύ Μέρκελ και Σουλτς. Στην πρόθεση ψήφου ως προς τα κόμματα οι δημοσκοπήσεις είναι σήμερα, επτά μήνες πριν τις εκλογές στις 24 Σεπτεμβρίου, αμφίρροπες. Κάποιες βλέπουν ισοπαλία σοσιαλδημοκρατών και συντηρητικών, κάποιες προβάδισμα του ενός ή του άλλου κόμματος. Γεγονός πάντως είναι ότι οι σοσιαλδημοκράτες του Μάρτιν Σουλτς βρίσκονται δημοσκοπικά σε ανοδική τροχιά και προκαλούν ανησυχία τους συντηρητικούς, οι οποίοι αρχίζουν να αντιδρούν νευρικά απέναντι στα υψηλά ποσοστά του σοσιαλδημοκρατών. Έτσι πληθαίνουν οι φωνές πολιτικών που ζητούν από την Άγκελα Μέρκελ να συσπειρώσει την εκλογική βάση των συντηρητικών. Η μάχη για την Ατζέντα 2010 Η άνοδος των σοσιαλδημοκρατών δεν συνιστά πλέον «πυροτέχνημα», διαπιστώνει ο βαυαρός υπουργός Οικονομικών Μάρκους Σέντερ από το CSU. Όπως τονίζει, «δεν αρκεί να λέγεται τι κάναμε καλά στο παρελθόν», αλλά η Άγκελα Μέρκελ θα πρέπει να κινητοποιήσει την κομματική βάση. Σύμφωνα με τον βαυρό χριστιανοκοινωνιστή το ζητούμενο για τα δύο χριστιανικά κόμματα σε αυτόν τον προεκλογικό αγώνα είναι «η συναισθηματική φόρτισή του». Την άμεση έναρξη του προεκλογικού αγώνα από τους χριστιανοδημοκράτες ζητά από την πλευρά του ο υπουργός Υγείας και πρώην ΓΓ του Χριστιανοδημοκρατών Χέρμαν Γκρέχε. Με αφορμή τη δήλωση του Μάρτιν Σουλτς για αλλαγές στα μέτρα της «Ατζέντας 2010» ο Χ. Γκρέχε τονζει ότι θα πρέπει να αποκαλυφτεί η πραγματικότητα πίσω από την αριστερή στροφή του Μ. Σουλτς. Στη Γερμανία δεν υπάρχει κοινωνική ανισότητα, ενώ μια σύγκριση με άλλες χώρες δείχνει ότι ο κόσμος εδώ «ζει πράγματι καλά», επισημαίνει ο χριστιανοδημοκράτης πολιτικός. Όπως συμπεραίνει ο Χ. Γκρέχε «η υπεράσπιση αυτού του πετυχημένου μοντέλου είναι η ουσία του προεκλογικού μας αγώνα.» Σύμφωνα πάντως με πολιτικούς αναλυτές οι πιέσεις ολοένα περισσότερων χριστιανοδημοκρατών για άμεση αντίδραση δεν σχετίζονται μόνο με την αύξηση της δημοτικότητας του Μάρτιν Σουλτς αλλά και με το γεγονός ότι οι ως τώρα επιθέσεις εναντίον του δεν αποφέρουν κανένα αποτέλεσμα. Από τη στιγμή όμως που την τελευταία εβδομάδα ο υποψήφιος καγκελάριος των σοσιαλδημοκρατών ανακοίνωσε αλλαγές στα μέτρα της «Ατζέντα 2010», οι χριστιανοδημοκράτες πιστεύουν ότι έχουν ανακαλύψει ένα αδύναμο σημείο. Παναγιώτης Κουπαράνης, Βερολίνο

Για τη Γερμανία ο σημαντικότερος εμπορικός εταίρος πλέον δεν είναι πλέον οι ΗΠΑ αλλά η Κίνα. Οι προβλέψεις αποδεικνύουν πως η τάση αυτή θα συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια. Αποτέλεσμα της ανόδου του Τραμπ στην εξουσία;«Πρώτα η Αμερική» είναι το μήνυμα που προσπαθεί να περάσει με κάθε ευκαιρία ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ. Για τη Γερμανία πάντως οι ΗΠΑ έπαψαν να είναι πρώτες, τουλάχιστον ως εμπορικός εταίρος. Η Κίνα εκθρόνισε τις ΗΠΑ ήδη πριν την ανάληψη των καθηκόντων του νέου Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Οι Ρεπουμπλικάνοι αντιτίθενται στο ελεύθερο εμπόριο και απειλούν εμπορικούς εταίρους με δασμούς. Αμφίβολο ωστόσο παραμένει εάν η πολιτική αυτή άφησε τα ίχνη της ήδη το 2016. Τον περασμένο χρόνο οι ΗΠΑ ήταν πάντως ο σημαντικότερος εμπορικός εταίρος της Γερμανίας, δίνοντας 107 δισεκατομμύρια ευρώ για προϊόντα «Made in Germany». Ωστόσο οι γερμανικές εξαγωγές μειώθηκαν προς τις ΗΠΑ κατά 7 δισεκατομμύρια ευρώ. Ο γενικός ισολογισμός γερμανικών εισαγωγών και εξαγωγών από και προς τη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου κινήθηκε στα 165 δισεκατομμύρια ευρώ. Κόκκινο πανί για πολλούς οι γερμανικές εξαγωγές Οι ειδικοί από την πλευρά τους δεν διαπιστώνουν, προς το παρόν τουλάχιστον, άμεση σχέση μεταξύ της ανάληψης των καθηκόντων του Ντόναλντ Τραμπ και της μείωσης των γερμανικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ. Διαπιστώνουν εντούτοις ότι η Κίνα γίνεται ολοένα και πιο σημαντική για τη Γερμανία σαν εξαγωγικός προορισμός. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Φόλκερ Τράιερ, επικεφαλής εξωτερικών υποθέσεων του Γερμανικού Βιομηχανικού και Εμπορικού Επιμελητηρίου, η Κίνα θα είναι ο υπ' αριθμόν ένα εμπορικός εταίρος της Γερμανίας στο μέλλον. «Η κινεζική οικονομία δεν αναπτύσσεται όπως τα προηγούμενα χρόνια της μεγάλης ανάπτυξης με διψήφια νούμερα, αλλά σίγουρα περισσότερο σε σύγκριση με άλλες χώρες», αναφέρει χαρακτηριστικά ο Φ. Τράιερ. Για το 2015 πάντως οι ΗΠΑ ήταν για πρώτη φορά μετά από 55 χρόνια ο σημαντικότερος εμπορικός εταίρος της Γερμανίας εκτοπίζοντας τη Γαλλία, η οποία για χρόνια είχε την πρωτοκαθεδρία, στη δεύτερη θέση. Ειδικότερα, μέσα στην περασμένη χρονιά το εμπορικό ισοζύγιο με τη Γαλλία ανήλθε στα 167 δισεκατομμύρια ευρώ.Για πολλές χώρες η αύξηση των γερμανικών εξαγωγών είναι κόκκινο πανί διότι δημιουργεί οικονομικές ανισότητες. Πρόσφατα η Κομισιόν ζήτησε από τη Γερμανία να προχωρήσει σε μεγαλύτερες επενδύσεις ώστε να κινηθεί περισσότερο η οικονομία. Το εμπορικό ισοζύγιο πάντως με την Κίνα, τον εμπορικό εταίρο του μέλλοντος, παρουσιάζει από γερμανική πλευρά ένα πολύ μεγάλο μείον ύψους 17,7 δισεκατομμυρίων ευρώ. Η Κίνα δηλαδή εξάγει πολύ περισσότερο προς τη Γερμανία και εισάγει αισθητά λιγότερα προϊόντα ««Made in Germany». DPA / Μαρία Ρηγούτσου

Για τη Γερμανία ο σημαντικότερος εμπορικός εταίρος πλέον δεν είναι πλέον οι ΗΠΑ αλλά η Κίνα. Οι προβλέψεις αποδεικνύουν πως η τάση αυτή θα συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια. Αποτέλεσμα της ανόδου Τραμπ στην εξουσία;«Πρώτα η Αμερική» είναι το μήνυμα που προσπαθεί να περάσει με κάθε ευκαιρία ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ. Για τη Γερμανία πάντως οι ΗΠΑ έπαψαν να είναι πρώτες, τουλάχιστον ως εμπορικός εταίρος. Η Κίνα εκθρόνισε τις ΗΠΑ ήδη πριν την ανάληψη των καθηκόντων του νέου Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Οι Ρεπουμπλικάνοι αντιτίθενται στο ελεύθερο εμπόριο και απειλούν εμπορικούς εταίρους με δασμούς. Αμφίβολο ωστόσο παραμένει εάν η πολιτική αυτή άφησε τα ίχνη της ήδη το 2016. Τον περασμένο χρόνο οι ΗΠΑ ήταν πάντως ο σημαντικότερος εμπορικός εταίρος της Γερμανίας, δίνοντας 107 δισεκατομμύρια ευρώ για προϊόντα «Made in Germany». Ωστόσο οι γερμανικές εξαγωγές μειώθηκαν προς τις ΗΠΑ κατά 7 δισεκατομμύρια ευρώ. Ο γενικός ισολογισμός γερμανικών εισαγωγών και εξαγωγών από και προς τη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου κινήθηκε στα 165 δισεκατομμύρια ευρώ. Κόκκινο πανί για πολλούς οι γερμανικές εξαγωγές Οι ειδικοί από την πλευρά τους δεν διαπιστώνουν, προς το παρόν τουλάχιστον, άμεση σχέση μεταξύ της ανάληψης των καθηκόντων του Ντόναλντ Τραμπ και της μείωσης των γερμανικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ. Διαπιστώνουν εντούτοις ότι η Κίνα γίνεται ολοένα και πιο σημαντική για τη Γερμανία σαν εξαγωγικός προορισμός. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Φόλκερ Τράιερ, επικεφαλής εξωτερικών υποθέσεων του Γερμανικού Βιομηχανικού και Εμπορικού Επιμελητηρίου, η Κίνα θα είναι ο υπ' αριθμόν ένα εμπορικός εταίρος της Γερμανίας στο μέλλον. «Η κινεζική οικονομία δεν αναπτύσσεται όπως τα προηγούμενα χρόνια της μεγάλης ανάπτυξης με διψήφια νούμερα, αλλά σίγουρα περισσότερο σε σύγκριση με άλλες χώρες», αναφέρει χαρακτηριστικά ο Φ. Τράιερ. Για το 2015 πάντως οι ΗΠΑ ήταν για πρώτη φορά μετά από 55 χρόνια ο σημαντικότερος εμπορικός εταίρος της Γερμανίας εκτοπίζοντας τη Γαλλία, η οποία για χρόνια είχε την πρωτοκαθεδρία, στη δεύτερη θέση. Ειδικότερα, μέσα στην περασμένη χρονιά το εμπορικό ισοζύγιο με τη Γαλλία ανήλθε στα 167 δισεκατομμύρια ευρώ.Για πολλές χώρες η αύξηση των γερμανικών εξαγωγών είναι κόκκινο πανί διότι δημιουργεί οικονομικές ανισότητες. Πρόσφατα η Κομισιόν ζήτησε από τη Γερμανία να προχωρήσει σε μεγαλύτερες επενδύσεις ώστε να κινηθεί περισσότερο η οικονομία. Το εμπορικό ισοζύγιο πάντως με την Κίνα, τον εμπορικό εταίρο του μέλλοντος, παρουσιάζει από γερμανική πλευρά ένα πολύ μεγάλο μείον ύψους 17,7 δισεκατομμυρίων ευρώ. Η Κίνα δηλαδή εξάγει πολύ περισσότερο προς τη Γερμανία και εισάγει αισθητά λιγότερα προϊόντα ««Made in Germany». DPA / Μαρία Ρηγούτσου

Δέκα μήνες μετά το ναυάγιο των συνομιλιών για τη Συρία υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, ξεκίνησε χθες βράδυ νέος γύρος διαπραγματεύσεων. Ωστόσο η σκληρή γραμμή Άσαντ και οι διαφωνίες της αντιπολίτευσης δεν επιτρέπουν αισιοδοξία.Στα μέσα του 2011 στελέχη του κυβερνητικού στρατού που λιποτάκτησαν συνέστησαν μαζί με άλλους αντικαθεστωτικούς τον -μάλλον κοσμικό- Ελεύθερο Συριακό Στρατό. Αρχικός τους στόχος ήταν να προστατεύουν τους ειρηνικούς διαδηλωτές από τη βία του καθεστώτος Ασάντ και να προκαλέσουν την πτώση του με στρατιωτικά μέσα. Παράλληλα στα όπλα κατέφυγαν τότε και οπαδοί της σουνιτικής, εν μέρει φονταμενταλιστικής αντιπολίτευσης στη χώρα. Αυτοί χρηματοδοτήθηκαν και εξοπλίστηκαν από κράτη του Κόλπου κα δεν άργησαν να αναλάβουν ηγετικό ρόλο στον πόλεμο κατά του σύρου προέδρου. Η κοσμική αντιπολίτευση αντίθετα δεν στηρίχθηκε με τον ίδιο ζήλο για παράδειγμα από τη Δύση. Υπάρχουν ενδείξεις ότι ο Μπασάρ αλ Άσαντ επεδίωξε τη ριζοσπαστικοποίηση των μαχών, αποφυλακίζοντας εξτρεμιστές και επιτρέποντας στα κρατικά μέσα ενημέρωσης να θρέφουν το μίσος ανάμεσα στις διαφορετικές θρησκευτικές ομάδες. Σύμφωνα με την Όλα Αμπάς, πρώην τηλεπαρουσιάστρια που εγκατέλειψε τη Συρία το 2012, «το καθεστώς υποδαυλίζει κυρίως θρησκευτικές διαμάχες. Έτσι ξυπνά ένα σεκταριστικό τέρας». Αποφασισμένος να συνεχίσει τον πόλεμο ο Άσαντ Σήμερα ο Ελεύθερος Συριακός Στρατός έχει εξασθενήσει αισθητά. Εμφανώς ισχυρότερη είναι η φονταμενταλιστική ισλαμιστική οργάνωση Αχράρ αλ Σαμ, η οποία ανήκει μαζί με εκπροσώπους παρόμοιων οργανώσεων και εξόριστους αντικαθεστωτικούς στη λεγόμενη Υψηλή Επιτροπή Διαπραγματεύσεων για τη Συρία. Αυτή συστάθηκε στη Σαουδική Αραβία και συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις της Γενεύης, ωστόσο χωρίς τη συνδρομή της Αχράρ αλ Σαμ, που δεν ταυτίζεται πλέον με τις θέσεις της επιτροπής. Στα βορειοανατολικά της Συρίας κυριαρχεί εν μέρει το Ισλαμικό Κράτος, εναντίον του οποίου το καθεστώς πολεμά μόνο σπασμωδικά. Το ίδιο κάνει και απέναντι στο συριακό παρακλάδι της Αλ Κάιντα, την Φατάχ αλ Σαμ. Η στρατιωτική συνδρομή της Ρωσίας το 2015 αναχαίτισε τον κίνδυνο κατάρρευσης του Άσαντ. Στο επίκεντρο των διαβουλεύσεων στη Γενεύη βρίσκεται η επιδίωξη πολιτικής λύσης για τον συριακό εμφύλιο, με πολλές αντιπολιτευόμενες ομάδες να ζητούν ένα μέλλον χωρίς τον Άσαντ. Ένα ενδεχόμενο που απορρίπτουν ωστόσο κατηγορηματικά η Δαμασκός, το Ιράν και η Ρωσία. Ο ίδιος ο σύρος πρόεδρος σε πρόσφατη συνέντευξή του σε γαλλικά μέσα φάνηκε ανυποχώρητος: «Δεν έχω νικήσει ακόμη. Ο πόλεμός μας δεν έχει τελειώσει». Γιούργκεν Στρίγιακ (ARD) / Άρης Καλτιριμτζής

Όλο και περισσότεροι τούρκοι διπλωμάτες μαζί με τις οικογένειές τους αναζητούν καταφύγιο στη Γερμανία. Το γερμανικό υπουργείο Εσωτερικών επιβεβαιώνει ότι έχουν υποβληθεί ήδη 136 αιτήσεις για άσυλο.Το υπουργείο Εσωτερικών επιβεβαιώνει σχετικές πληροφορίες που έφεραν στο φως της δημοσιότητας οι τηλεοπτικοί σταθμοί WDR και NDR από κοινού με την εφημερίδα Süddeutsche Zeitung του Μονάχου: άσυλο στη Γερμανία έχουν ήδη ζητήσει 136 άτομα, κάτοχοι τουρκικών διπλωματικών διαβατηρίων, μεταξύ αυτών και πολλά "προστατευόμενα μέλη". Το γερμανικό υπουργείο Εσωτερικών δεν θέλησε να διευκρινίσει πόσοι στρατιωτικοί περιλαμβάνονται στους αιτούντες άσυλο. Άλλωστε η επαγγελματική ιδιότητα δεν περιλαμβάνεται στο σχετικό ερωτηματολόγιο των γερμανικών αρχών. Διπλωματικό διαβατήριο διαθέτουν πάντως, κατά κανόνα, και οι τούρκοι στρατιωτικοί που υπηρετούν σε βάσεις του ΝΑΤΟ. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των δημοσιογράφων που παρακολουθούν την υπόθεση, η αρμόδια υπηρεσία ασύλου δεν έχει αποφανθεί μέχρι στιγμής για καμία από τις αιτήσεις αυτές. Τον περασμένο Νοέμβριο το γερμανικό υπουργείο Εσωτερικών είχε κάνει λόγο για 53 αιτήσεις τούρκων διπλωματών, ενώ ο βουλευτής των Πρασίνων Οζκάν Μουτλού, με καταγωγή από την Τουρκία, απηύθηνε έκληση στη γερμανική κυβέρνηση να "μην βιαστεί να λάβει αποφάσεις και να εξετάσει με τη δέουσα προσοχή την κάθε αίτηση". Από την πλευρά του πάντως, ο τούρκος υπουργός Άμυνας Φικρί Ισίκ έχει ζητήσει από το Βερολίνο να απορρίψει όλες τις αιτήσεις ασύλου που έχουν υποβάλει τούρκοι στρατιωτικοί. Ποιoς δεν θέλει τον Ερντογάν στη Γερμανία; Στο μεταξύ, νέες εντάσεις προκαλεί η πληροφορία ότι ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επιθυμεί να μιλήσει σε συγκέντρωση οπαδών του στη Γερμανία, ενόψει του κρίσιμου δημοψηφίσματος στις 16 Απριλίου για την εγκαθίδρυση προεδρικού μοντέλου διακυβέρνησης, στο οποίο θα μπορούν να συμμετάσχουν και οι Τούρκοι που διαμένουν στο εξωτερικό. Ήδη το περασμένο Σάββατο ο πρωθυπουργός Μπιναλί Γιλντιρίμ είχε μιλήσει σε 10.000 ενθουσιώδεις οπαδούς του στο Όμπερχαουζεν της Βεστφαλίας. Κατ΄αυτόν τον τρόπο ο τουρκικός προεκλογικός αγώνας διεξάγεται στη Γερμανία και αυτό προκαλεί αντιδράσεις. Η Σεβίμ Νταγντελέν, γερμανίδα βουλευτής του Κόμματος της Αριστεράς με τουρκική καταγωγή, καλεί την κυβέρνηση να απαγορεύσει μία "προπαγανδιστική εμφάνιση" του Ερντογάν στη Γερμανία και επικαλείται παλαιότερη δικαστική απόφαση, σύμφωνα με την οποία οι πολιτικές διακηρύξεις από ξένους ηγέτες ή μέλη ξένων κυβερνήσεων "εμπίπτουν στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής" και κατά συνέπεια αποτελεί αρμοδιότητα της κυβέρνησης η απόφαση "αν, και υπό ποιές ακριβώς προϋποθέσεις" μπορεί να συμβεί αυτό. Από την πλευρά του ο σοσιαλδημοκράτης υπουργός Δικαιοσύνης, Χάικο Μάας, συνδέει τη συζήτηση για μία πιθανή προεκλογική συγκέντρωση Ερντογάν στη Γερμανία με την υπόθεση του ανταποκριτή της εφημερίδας Die Welt, Ντενίζ Γιουτζέλ, ο οποίος παραμένει υπό κράτηση στην Κωνσταντινούπολη. "Όταν κάποιος επικαλείται απέναντί μας την ελευθερία της έκφρασης, πρέπει να σέβεται και ο ίδιος το κράτος δικαίου και την ελευθερία του τύπου", δηλώνει ο Μάας στην εφημερίδα Tageszeitung του Βερολίνου. DPA, tagesschau.de / Γιάννης Παπαδημητρίου

Ο υπ. καγκελάριος του SPD βρίσκεται αντιμέτωπος με κατηγορίες για παράνομες αποφάσεις κατά τη θητεία του ως πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου. Την υπόθεση εξετάζει η OLAF.Ευνόησε ο Μάρτιν Σουλτς ως πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου στενούς του συνεργάτες; Και αν ναι, παραβίασε διατάξεις του ευρωπαϊκού θεσμικού οργάνου. Αυτό το ζήτημα δεν απασχολεί πλέον μόνο τους πολιτικούς αντιπάλους του υποψήφιου των γερμανών Σοσιαλδημοκρατών (SPD) για την καγκελαρία. Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) γνωστοποίησε ότι θα εξετάσει ενδείξεις σύμφωνα με τις οποίες κατά την προεδρική θητεία του Μάρτιν Σουλτς ως στο Ευρωκοινοβούλιο υπήρξαν αμφιλεγόμενες προαγωγές και πρόσθετες αμοιβές. Στη χειρότερη περίπτωση για το SPD ενδέχεται η OLAF να ξεκινήσει επίσημη διαδικασία έρευνας κατά του Σουλτς. Πλήρως ασαφές είναι αν μία τέτοια διαδικασία θα μπορούσε να ολοκληρωθεί πριν από το κρίσιμο ραντεβού των γερμανικών ομοσπονδιακών εκλογών τον Σεπτέμβριο. Για τον Μάρτιν Σουλτς, που αυτή τη στιγμή έχει εκτοξευθεί δημοσκοπικά, η επίμαχη υπόθεση είναι εξαιρετικά άβολη. Ο 61χρονος θέλει άλλωστε να κερδίσει «πόντους» έναντι της καγκελαρίου Μέρκελ προτάσσοντας το θέμα της δικαιοσύνης. Τώρα βρίσκεται αντιμέτωπος με το ερώτημα εάν είναι δίκαιο το ότι τουλάχιστον ένας συνεργάτης του έλαβε από τον ίδιο αφορολόγητα επιδόματα ύψους έως και 2.200 ευρώ μηνιαίως, την ώρα που άλλοι λάμβαναν κατά μέσο όρο μόλις 500 ευρώ. Επαγγελματικό ταξίδι διαρκείας Μία άλλη περίπτωση αφορά τον στενό συνεργάτη του Σουλτς, Μάρκους Ένγκελς. Ο τελευταίος εστάλη το 2012 στο Βερολίνο υπό καθεστώς μόνιμου επαγγελματικού ταξιδιού, παρότι είχε ήδη από πριν τη μόνιμη κατοικία του στη γερμανική πρωτεύουσα. Αυτός ο όρος του συμβολαίου εξασφάλιζε στον Ένγκελς το προβλεπόμενο επίδομα υπηρεσίας στο εξωτερικό και τουλάχιστον κατά διαστήματα καταβολή άλλων ημερήσιων επιδομάτων. «Εδώ είχαμε εξ αρχής καταχρηστική και σε βάρος των φορολογουμένων ερμηνεία των κανονισμών», σχολιάζει η πρόεδρος της Επιτροπής Ελέγχου Προϋπολογισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ίνγκε Γκρέσλε, στέλεχος του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος (CDU). Η ίδια επιτροπή απέστειλε εκτεταμένο κατάλογο ερωτήσεων στη διοίκηση του Ευρωκοινοβουλίου, ο οποίος αναμένεται να απαντηθεί έως τις 3 Μαρτίου. Οι απαντήσεις μπορεί να προκαλέσουν πρόσθετο ντόρο. Οι ελεγκτές του προϋπολογισμού ζητούν απαντήσεις και για άλλες δραστηριότητες του πρώην προέδρου της Ευρωβουλής. Ζητούν μεταξύ άλλων από τη διοίκηση να εξηγήσει γιατί για ορισμένα ταξίδια του Μάρτιν Σουλτς έγιναν με πτήσεις τσάρτερ και πόσο στοίχισαν αυτές. Να σημειωθεί ότι αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που ο Μάρτιν Σουλτς απασχολεί τη δημοσιότητα για ζητήματα που αφορούν χρήματα φορολογουμένων. Στην προεκλογική εκστρατεία για τις ευρωεκλογές του 2014 είχε δεχθεί κριτική επειδή έπαψε να λαμβάνει ένα αφορολόγητο ημερήσιο επίδομα ύψους 300 ευρώ μόλις λίγες εβδομάδες πριν την ημέρα της κάλπης. Είχε διατυπωθεί η άποψη ότι η καταβολή του συγκεκριμένου επιδόματος δεν ήταν ορθή διότι ο Σουλτς βρισκόταν ήδη νωρίτερα εν μέσω προεκλογικού αγώνα διεκδικώντας το αξίωμα του προέδρου της Κομισιόν. Ωστόσο, αυτό το επίδομα προβλέπεται για την κάλυψη εργασιών του Ευρωκοινοβουλίου. Νόμιμο αλλά θεμιτό; Ο ίδιος ο Μάρτιν Σουλτς δεν θέλει προς το παρόν να τοποθετηθεί σχετικά με τις κατηγορίες που του επιρρίπτονται, παραπέμποντας απλά στην τοποθέτηση της διοίκησης του Ευρωκοινοβουλίου, που είχε χαρακτηρίσει τις αιτιάσεις «αβάσιμες». Ένα πρόβλημα ενδέχεται να είναι ότι τα στελέχη της διοίκησης που ερωτήθηκαν σχετικά ενδέχεται να μην είναι εντελώς αμερόληπτα. Εάν ομολογούσαν ότι ενδέχεται να υπήρξε παραβίαση κανονισμών, θα άνοιγαν τον δρόμο για έρευνες εναντίον των επικεφαλής της διοίκησης. Εξάλλου χωρίς τη δική της συμβολή ο Μάρτιν Σουλτς δεν θα ήταν σε θέση να εφαρμόσει τις αμφιλεγόμενες αποφάσεις του. Εν τέλει ενδέχεται –όπως και στη συζήτηση γύρω από τις μεθόδους μαζικής φοροαποφυγής μεγάλων πολυεθνικων ομίλων (π.χ. υποθέσεις Lux Leaks και Panama Papers)- στο επίκεντρο της υπόθεσης Σουλτς να τεθεί το ερώτημα εάν ό,τι είναι νόμιμο είναι απαραίτητα και θεμιτό. Άνσγκαρ Χάαζε (dpa) / Άρης Καλτιριμτζής

Ένα μήνα μετά την ανάληψη της προεδρίας από τον Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ πληθαίνουν οι φωνές εκείνων που διακρίνουν ομοιότητες με την άνοδο των εθνικοσοσιαλιστών τη δεκαετία του 1930 στη Γερμανία.Αρκετό διάστημα πριν ο Ντόναλντ Τραμπ γίνει ο 45ος αμερικανός πρόεδρος η ετεροθαλής αδελφή της δολοφονηθείσας από τους ναζί Άννας Φρανκ έκανε μια παράτολμη σύγκριση: «Ο Ντόναλντ Τραμπ ενεργεί ως δεύτερος Χίτλερ, υποδαυλίζοντας τον ρατσισμό», έγραψε η Έβα Σλος σε μια πραγματεία της με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα Μνήμης του Ολοκαυτώματος το 2016. Περίπου έναν χρόνο αργότερα ο Τραμπ ανήλθε στον προεδρικό θώκο, επιδιώκει την απαγόρευσης εισόδου στις ΗΠΑ για μουσουλμάνους από επτά χώρες, θέλει να κατασκευάσει τείχος στα σύνορα με το Μεξικό, ενθαρρύνει τις διώξεις παράτυπων μεταναστών και δυσφημεί συστηματικά τη δικαιοσύνη και τα μέσα ενημέρωσης. Ο συγγραφέας Μπεν Ρόζενμπαουμ, που έγραψε το βιβλίο Explaining Hitler (Εξηγώντας τον Χίτλερ), αρχικά αντιτασσόταν στις συγκρίσεις μεταξύ Χίτλερ και Τραμπ προκειμένου να μην υποβαθμιστεί ο ρόλος του αρχηγού των ναζί και η σημασία του Ολοκαυτώματος. Μετά τις αμερικανικές εκλογές όμως, γράφει ο ίδιος σε κείμενό του, άλλαξε την αρχική του στάση. «Ελάχιστοι είχαν πάρει στα σοβαρά τον Χίτλερ», εξηγεί. «Και πριν καν γίνει αντιληπτό μάζεψε τα έθνη της Ευρώπης σαν τραπουλόχαρτα». Παρομοίως η υποψηφιότητα Τραμπ για μεγάλο διάστημα υποβαθμιζόταν ως γελοία και χωρίς καμία πιθανότητα επιτυχίας, τονίζει ο Ρόζενμπαουμ. «Τρομερές» παραλληλίες μεταξύ Τραμπ και εθνικοσοσιαλιστών Ο ιστορικός Τίμοθι Σνάιντερ από το διακεκριμένο αμερικανικό Πανεπιστήμιο Γέιλ, σε συνέντευξή του στη γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung, δίνει στις ΗΠΑ χρονικό περιθώριο ενός έτους μετά την εκλογή Τραμπ «προκειμένου να υπερασπιστούν την αμερικανική δημοκρατία». Ο ίδιος διακρίνει «τρομερές» παραλληλίες ανάμεσα στην περίπτωση Τραμπ και την άνοδο των εθνικοσοσιαλιστών στην εξουσία τη δεκαετία του 1930. Γερμανοί επιστήμονες είναι πιο επιφυλακτικοί όταν πρόκειται για τέτοιου είδους συγκρίσεις. Η Ούρζουλα Μυνχ, διευθύντρια της Ακαδημίας Πολιτικών Σπουδών στο Τούτσιχ της Βαυαρίας, επισήμανε στο γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων dpa ότι οι εξελίξεις στις ΗΠΑ δεν μπορούν να συγκριθούν με την κατάσταση που επικρατούσε στη Γερμανία τις δεκαετίες του 1920 και 1930. Βασικές διαφορές εντοπίζει κυρίως στον τρόπο λειτουργίας της αμερικανικής δικαιοσύνης. «Στη Γερμανία δεν είχαμε τότε καν ανεξάρτητη δικαιοσύνη». Όπως εκτιμά, ο Τραμπ είναι «μοναδικό φαινόμενο. Δεν πρέπει να πασχίζει κανείς να τον συγκρίνει με τους εθνικοσοσιαλιστές». Άμεση σύγκριση του αμερικανού προέδρου με το ναζιστικό καθεστώς αποφεύγει να κάνει και ο Αντρέας Βίρσινγκ, διευθυντής του Ινστιτούτου Σύγχρονης Ιστορίας (IfZ) στο Μόναχο. Ωστόσο, όπως λέει, «η προφανής ανησυχία στις ΗΠΑ είναι σίγουρα δικαιολογημένη», επισημαίνει στο dpa και προσθέτει: «Ο τρόπος που έκανε προεκλογική εκστρατεία, ο λόγος στην ορκωμοσία του και το στιλ διακυβέρνησής του αποτελούν ρήξη με τις συμβάσεις και την παράδοση της αμερικανικής δημοκρατίας». Εάν πίσω από αυτές τις ενέργειες του νέου προέδρου κρύβεται πραγματικά ένα σχέδιο για αλλαγή καθεστώτος στις ΗΠΑ, δεν μπορεί να κρίνει κανείς ακόμη, επισημαίνει ο ιστορικός Τίμοθι Σνάιντερ. Ο Αντρέας Βίρσινγκ από την πλευρά του διακρίνει ομοιότητες με την άνοδο των εθνικοσοσιαλιστών ως προς τη διάβρωση του κομματικού συστήματος και την προσπάθεια διακυβέρνησης μέσω διαταγμάτων, όπως αυτό περί απαγόρευσης εισόδου για συγκεκριμένη μερίδα μουσουλμάνων, η εφαρμογή του οποίου έχει ακυρωθεί προς το παρόν από την αμερικανική δικαιοσύνη. «Μπορεί μόνο να ελπίζει κανείς ότι οι συντηρητικές ελίτ δεν θα κάνουν τα ίδια λάθη που έγιναν στη Δημοκρατία της Βαϊμάρης με τον Χίτλερ», σχολιάζει ο διευθυντής του Ινστιτούτου Σύγχρονης Ιστορίας (IfZ) στο Μόναχο. Μπρίττα Σούλτεγιανς (dpa) / Άρης Καλτιριμτζής