Biennale: «Ιστορία Μηδέν» του Στέφανου Τσιβόπουλου

Εξαιρετικά υπερήφανος για την εθνική συμμετοχή δήλωσε ο Αναπληρωτής Υπουργός ΠΑΙΘΠΑ αρμόδιος για θέματα Πολιτισμού κ. Κώστας Τζαβάρας εγκαινιάζοντας την έκθεση «Ιστορία Μηδέν» του Στέφανου Τσιβόπουλου, που παρουσιάζεται στο Ελληνικό Περίπτερο και αποτελεί την επίσημη εκπροσώπηση της Ελλάδας στην 55η Διεθνή Έκθεση Σύγχρονης Τέχνης Biennale Βενετίας.

 Ο κ. Τζαβάρας στην ομιλία του τόνισε χαρακτηριστικά: « Πρόκειται για το σημείο μηδέν μιας νέας ιστορίας που έχει ήδη ξεκινήσει. Ο καλλιτέχνης, με οραματική ματιά, μας βοηθά να αντιληφθούμε ότι μέσα από τα ερείπια του παρελθόντος που αφήνουμε πίσω μας θα αναγεννηθεί η ελπίδα για μία νέα ιστορική περίοδο όπου τα παλιά σχήματα  είναι άχρηστα και νέες αξίες όπως και νέα πρότυπα πρόκειται να αναδειχθούν. Οι δημιουργίες του Τσιβόπουλου είναι μία ποίηση με εικόνες, που μας βοηθά να συλλάβουμε τη σχέση ιστορίας και ποίησης, ως δημιουργήματα εκ του μηδενός». Ο Υπουργός συνεχάρη τον καλλιτέχνη για το έργο του και ανέφερε πως είναι εξαιρετικά ενθαρρυντικό για την Ελλάδα το γεγονός ότι σχεδόν όλος ο διεθνής τύπος σχολιάζει με πολύ θετικά λόγια την ελληνική συμμετοχή.

 

Ο κ. Στέφανος Τσιβόπουλος επεσήμανε ότι αυτή την περίοδο το έργο έχει στόχο να ορίσει ένα σημείο καμπής και όχι το τέλος της ιστορίας και πρόσθεσε «  Διανύουμε μία κρίσιμη περίοδο και πρέπει να επανεφεύρουμε τις σχέσεις μας με τα υλικά αγαθά και τις αξίες».

 

Η επιμελήτρια της έκθεσης κ. Συραγώ Τσιάρα στην ομιλία της ανέφερε ότι η παρουσία της ελληνικής συμμετοχής έχει ως στόχο να κεντρίσει το διεθνές ενδιαφέρον παρουσιάζοντας μία εικόνα για τη σύγχρονη ελληνική τέχνη αντάξια του διεθνούς καλλιτεχνικού επιπέδου και εξέφρασε την ευχή το ελληνικό περίπτερο να γίνει επίκεντρο της σύγχρονης εικαστικής δημιουργίας διεθνώς.

 

Αμέσως μετά τα εγκαίνια του ελληνικού περιπτέρου ο Υπουργός περιηγήθηκε στους χώρους της Διεθνούς Έκθεσης Σύγχρονης Τέχνης Biennale Βενετίας.

Στοιχεία

Επιμελήτρια της ελληνικής συμμετοχής είναι η Συραγώ Τσιάρα, προϊσταμένη του Κέντρου Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης, κατόπιν ανάθεσης από το ελληνικό Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων, Πολιτισμού και Αθλητισμού.
Το έργο Ιστορία Μηδέν συνδυάζει ένα φιλμ σε τρία επεισόδια με ένα αρχείο εικόνων και κειμένων. Το φιλμ θέτει ερωτήματα πάνω στην αξία του χρήματος και το ρόλο που αυτό διαδραματίζει στη διαμόρφωση των ανθρώπινων σχέσεων, σκιαγραφώντας την εμπειρία τριών απολύτως διαφορετικών ατόμων: μίας ηλικιωμένης συλλέκτριας έργων σύγχρονης τέχνης που πάσχει από άνοια, ζει σε ένα σπίτι που μοιάζει με μουσείο και περνά το χρόνο της φτιάχνοντας λουλούδια οριγκάμι με χαρτονομίσματα του ευρώ, ενός Αφρικανού μετανάστη που περιπλανιέται στους δρόμους της Αθήνας σπρώχνοντας ένα καρότσι σουπερμάρκετ στο οποίο συλλέγει άχρηστα μέταλλα για να τα πουλήσει, και ενός καλλιτέχνη που παρατηρεί και καταγράφει με το iPad του τυχαίες σκηνές στους δρόμους της πόλης.
Στο κέντρο της εγκατάστασης βρίσκεται το αρχείο που περιλαμβάνει κείμενα και εικόνες με παραδείγματα από εναλλακτικά, μη-νομισματικά συστήματα συναλλαγών. Εστιάζοντας σε ιστορικές και σύγχρονες εφαρμογές εναλλακτικών κοινωνικών πειραμάτων, όπως ένα σύστημα μεταφοράς μετρητών με προπληρωμένα λεπτά στο κινητό τηλέφωνο, το οποίο εξελίσσεται ως μία μορφή εναλλακτικού νομίσματος σε περιοχές της Αφρικής, το αρχείο λαμβάνει μία σαφή πολιτική θέση η οποία αμφισβητεί την ομογενοποιητική ισχύ του ενιαίου νομίσματος.
Το έργο Ιστορία Μηδέν, το οποίο δημιουργήθηκε ειδικά για τη Μπιενάλε της Βενετίας, παρουσιάζεται σε μία ιδιαίτερα κρίσιμη στιγμή της σύγχρονης Ελληνικής και Ευρωπαϊκής ιστορίας. Ο καλλιτέχνης αντιμετωπίζει την κορύφωση της πολυεπίπεδης κρίσης ως μία ευκαιρία να εκφράσει ένα εναλλακτικό όραμα για το μέλλον. Ο τίτλος του έργου δεν υπαινίσσεται το τέλος, αλλά ένα σημείο επανεκκίνησης, ανάκτησης δυνάμεων και ανάπτυξης: τη στιγμή που γεννιέται κάτι καινούργιο. Προσεγγίζοντας τη σχέση μας με το χρήμα με έναν τρόπο ποιητικό, υιοθετώντας μία φιλοσοφική οπτική, το έργο προκρίνει δυναμικούς τρόπους για την επιβεβαίωση της αλληλεγγύης, της συνεργασίας και της συνευθύνης ως μέσων για την αντιμετώπιση της παρούσας κρίσης. Ο συνδυασμός του αρχείου και του φιλμ συνθέτει το ποικίλο πολιτισμικό υπόβαθρο των οικονομικών συναλλαγών, θέτοντας ταυτόχρονα τις κοινωνικές, πολιτικές και τελετουργικές διαστάσεις των εναλλακτικών νομισματικών συστημάτων.
Στο πλαίσιο της φετινής συμμετοχής μας στην 55η Μπιενάλε της Βενετίας θα διοργανωθεί στην Αθήνα το Σεπτέμβριο διήμερο συνέδριο με θέμα:’Σημειώσεις για μια εθνική εκπροσώπηση» με τη συμμετοχή θεσμικών εκπροσώπων, ανεξάρτητων επιμελητών, κριτικών τέχνης και καλλιτεχνών για να τεθούν σε δημόσιο διάλογο τα ζητήματα που σχετίζονται με τις διαδικασίες της εκπροσώπησής μας σε διεθνείς διοργανώσεις και της προβολής της σύγχρονης ελληνικής τέχνης στο εξωτερικό.
Ο Στέφανος Τσιβόπουλος ζει στο Άμστερνταμ και την Αθήνα. Το έργο του αναφέρεται κυρίως στο παρελθόν, τη συλλογική και ατομική μνήμη, το genius loci και στα είδη των λόγων που εκφέρονται στο δημόσιο πεδίο. Το έργο του εξάλλου πραγματεύεται την τεχνολογία της εικόνας, την τηλεοπτική αισθητική και την ιστορική αυθεντικότητα του κινηματογράφου.
Στέφανος Τσιβόπουλος
Γεννήθηκε στην Πράγα το 1973. Ζει και εργάζεται στο Άμστερνταμ και στην Αθήνα. Σπούδασε στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας, καθώς επίσης και στη Gerrit Rietveld Academie και στη Rijksakademie van beeldende kunsten στο Άμστερνταμ. Στις ατομικές εκθέσεις συμπεριλαμβάνονται: Ελευσίνα, Αισχύλεια 2012, ISCP, Νέα Υόρκη (2011); Heidelberg Kunstverrein (2010); Smart Project Space, Άμστερνταμ (2010); and Art Forum, Βερολίνο (2009). Στις ομαδικές εκθέσεις συμπεριλαμβάνονται: Manifesta 8, Murcia (2010); Witte de With, Ρότερνταμ (2010); BFI Southbank, Λονδίνο (2009); ev+a, Limerick (2009); 1η Μπιενάλε της Αθήνας (2007) και 1η Μπιενάλε της Θεσσαλονίκης (2007). Ο Τσιβόπουλος εκπροσωπείται από τις Γκαλερί Καλφαγιάν, Αθήνα / Θεσσαλονίκη και την Prometeogallery di Ida Pisani στο Μιλάνο.
Συραγώ Τσιάρα
Γεννήθηκε στη Λάρισα το 1968. Ζει και εργάζεται στη Θεσσαλονίκη. Εργάζεται ως επιμελήτρια, ιστορικός τέχνης στο Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης – Συλλογή Κωστάκη από το 2000 και διευθύνει το Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης από το 2007. Σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Κοινωνική Ιστορία της Τέχνης στο Πανεπιστήμιο του Leeds και ολοκλήρωσε τη διδακτορική διατριβή της με θέμα τη δημόσια γλυπτική και την εθνική μνήμη στην Ελλάδα. Συνεπιμελήθηκε τη 2η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης της Θεσσαλονίκης Πράξις. Τέχνη σε αβέβαιους καιρούς (2009), και μεταξύ άλλων τις εκθέσεις: Μεταμφιέσεις: Θηλυκότητα, Ανδροπρέπεια και άλλες βεβαιότητες (2006), Ανησυχητικές Μούσες (2011) και Τόποι της Μνήμης – Πεδία Οραμάτων (2012). Δίδαξε δημόσια τέχνη, ιστορία των κινημάτων της πρωτοπορίας και θεωρία της τέχνης στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (2004-2007)
55η Διεθνής Έκθεση Τέχνης – La Biennale di Venezia
Η 55η Διεθνής Έκθεση Τέχνης θα πραγματοποιηθεί στη Βενετία μεταξύ της 1ης Ιουνίου και της 24ης Νοεμβρίου 2013, στα Giardini και στο Arsenale, καθώς και σε διάφορα σημεία της πόλης (Προεγκαίνια: 29-31 Μαΐου 2013). Ο τίτλος της Μπιενάλε Il Palazzo Enciclopedico / The Encyclopedic Palace αποτελεί επιλογή του διευθυντή της, Massimiliano Gioni.

Παραγωγή φιλμ
HAOS film Αθήνα

Αρχιτεκτονικός Σχεδιασμός Έκθεσης
Eva-Maria Stadelmann, Bernd Schmutz, Frank Joachim Wössner Βερολίνο/Λονδίνο

Τεχνολογική Υποστήριξη, Παραγωγή Έκθεσης και Οπτικοακουστικά
Anything is Possible; Robert Clarijs & Joep Münstermann, Άμστερνταμ

Σχεδιασμός Καταλόγου και Οπτική Ταυτότητα
NODE Βερολίνο / Όσλο

Κείμενα Καταλόγου
Κατερίνα Γρέγου, Gregory Sholette, Συραγώ Τσιάρα, Στέφανος Τσιβόπουλος

Οργάνωση
Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων, Πολιτισμού και Αθλητισμού
Διεύθυνση Εικαστικών Τεχνών – Τμήμα Προώθησης Σύγχρονης Τέχνης